Orzeczenie · 2018-12-07

III CZ 44/18

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2018-12-07
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
apelacjabraki formalneterminsąd najwyższypostępowanie zażaleniowepełnomocnikzniesienie współwłasnościkpc

Sprawa dotyczyła zażalenia wnioskodawców na postanowienie Sądu Okręgowego w K., który odrzucił ich apelację od postanowienia Sądu Rejonowego w K. w sprawie o zniesienie współwłasności. Sąd Okręgowy uznał, że pismo pełnomocnika wnioskodawców z 8 września 2017 r., mimo nazwania go 'apelacją', nie spełniało wymogów formalnych środka zaskarżenia, w szczególności nie zawierało zarzutów ani uzasadnienia, ani nie wykazywało woli zaskarżenia. Sąd Rejonowy początkowo potraktował je jako apelację z brakami formalnymi i wezwał do ich uzupełnienia, jednak Sąd Okręgowy zakwestionował tę procedurę. W konsekwencji, Sąd Okręgowy uznał, że właściwą apelacją było dopiero pismo z 8 grudnia 2017 r., które zostało wniesione po terminie, co skutkowało jego odrzuceniem na podstawie art. 373 w zw. z art. 370 k.p.c. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, podzielił stanowisko Sądu Okręgowego. Podkreślił, że apelacja, jako środek zaskarżenia, musi spełniać wymogi formalne określone w art. 368 k.p.c., a samo użycie nazwy 'apelacja' nie jest wystarczające do uznania pisma za taki środek. Sąd Najwyższy zaznaczył, że choć wymagania formalne apelacji mogą być traktowane liberalnie w przypadku stron nieprofesjonalnych, to w przypadku profesjonalnego pełnomocnika oczekiwania te są wyższe. Pismo z 8 września 2017 r. nie zawierało nawet minimalnych elementów wskazujących na wolę zaskarżenia, dlatego nie mogło być potraktowane jako apelacja z brakami formalnymi, a tym samym nie było podstaw do zastosowania procedury naprawczej. Wniesienie prawidłowej apelacji dopiero 8 grudnia 2017 r. nastąpiło po terminie, co uzasadniało jej odrzucenie. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie wnioskodawców.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych apelacji, zwłaszcza w kontekście pism sporządzanych przez profesjonalnych pełnomocników, oraz znaczenie treści pisma procesowego nad jego tytułem.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie kluczowe jest rozróżnienie między pismem z brakami formalnymi a pismem, które nie stanowi żadnego środka zaskarżenia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pismo procesowe zatytułowane 'apelacja', złożone przez profesjonalnego pełnomocnika, które nie zawiera zarzutów, uzasadnienia ani wniosków, może być potraktowane jako apelacja dotknięta brakami formalnymi, uzasadniająca wszczęcie postępowania naprawczego na podstawie art. 130 § 1 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, takie pismo nie może być potraktowane jako apelacja, nawet jeśli jest zatytułowane 'apelacja', ponieważ nie zawiera minimalnych elementów wskazujących na wolę zaskarżenia orzeczenia. Nazwa pisma nie konstytuuje jego charakteru, a profesjonalny pełnomocnik musi spełnić wymogi formalne.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że apelacja musi spełniać wymogi formalne określone w art. 368 k.p.c. Samo użycie nazwy 'apelacja' nie jest wystarczające. Pismo procesowe musi zawierać co najmniej stwierdzenie, że strona nie zgadza się z orzeczeniem, aby można było uznać je za środek zaskarżenia i wszcząć postępowanie naprawcze. W przypadku profesjonalnego pełnomocnika, wymagania formalne są wyższe.

Czy pismo procesowe, które nie spełnia wymogów formalnych apelacji, ale zostało złożone po terminie, może wywołać skutki prawne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pismo wniesione po terminie, które nie spełnia wymogów formalnych apelacji, nie może wywołać skutków prawnych, w tym skutków retroaktywnych wynikających z procedury naprawczej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że skoro pierwotne pismo nie było apelacją, to nie było podstaw do zastosowania procedury naprawczej. Kolejne pismo, które mogło być uznane za apelację, zostało złożone po terminie, co skutkowało jego odrzuceniem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
uczestnicy postępowania

Strony

NazwaTypRola
M. K.osoba_fizycznawnioskodawca
Z. K.osoba_fizycznawnioskodawca
K. B.osoba_fizycznauczestnik
T. B.osoba_fizycznauczestnik
M. B.osoba_fizycznauczestnik
R. C.osoba_fizycznauczestnik
M. Z.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (12)

Główne

k.p.c. art. 368

Kodeks postępowania cywilnego

Wymagania formalne apelacji.

k.p.c. art. 369 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Termin do wniesienia apelacji.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Przyczyny odrzucenia apelacji.

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Odrzucenie apelacji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Postępowanie naprawcze w przypadku braków formalnych pisma procesowego.

k.p.c. art. 130 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Skutki uzupełnienia braków formalnych pisma.

k.p.c. art. 394 § 1 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Termin do wniesienia odpowiedzi na zażalenie.

k.p.c. art. 395 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozpoznanie zażalenia.

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie zażalenia.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Koszty postępowania kasacyjnego.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie przepisów do postępowania przed Sądem Najwyższym.

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia kosztów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pismo procesowe zatytułowane 'apelacja' nie konstytuuje apelacji, jeśli nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 368 k.p.c., w szczególności nie zawiera woli zaskarżenia. • Profesjonalny pełnomocnik musi dochować wyższych standardów formalnych przy sporządzaniu pism procesowych. • Pismo wniesione po terminie, które nie spełnia wymogów formalnych apelacji, nie może być traktowane jako skuteczny środek zaskarżenia.

Odrzucone argumenty

Pismo zatytułowane 'apelacja', mimo braków formalnych, powinno być traktowane jako apelacja dotknięta brakami, uzasadniająca wszczęcie postępowania naprawczego. • Wymagania formalne apelacji powinny być traktowane liberalnie, nawet w przypadku profesjonalnego pełnomocnika.

Godne uwagi sformułowania

„użycie nazwy „apelacja” nie jest elementem konstytuującym pismo procesowe w postaci środka odwoławczego” • „Rodzaj pisma procesowego wyznacza jego treść” • „wymagania formalne powinny być traktowane w sposób liberalny” (w odniesieniu do stron nieprofesjonalnych) • „oczekiwania i wymagania muszą uwzględniać jego kwalifikacje i nieporównanie większą biegłość w formułowaniu pism i dopełniania ich formalnych wymagań” (w odniesieniu do profesjonalnych pełnomocników)

Skład orzekający

Monika Koba

przewodniczący

Anna Kozłowska

członek

Katarzyna Tyczka-Rote

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych apelacji, zwłaszcza w kontekście pism sporządzanych przez profesjonalnych pełnomocników, oraz znaczenie treści pisma procesowego nad jego tytułem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie kluczowe jest rozróżnienie między pismem z brakami formalnymi a pismem, które nie stanowi żadnego środka zaskarżenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące wymogów formalnych apelacji i roli profesjonalnego pełnomocnika, co jest istotne dla praktyków prawa. Podkreśla znaczenie treści nad formą, ale z uwzględnieniem kwalifikacji prawnika.

Czy tytuł 'apelacja' wystarczy? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy pismo prawnika nie jest apelacją.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst