III CZ 42/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej z powodu nieuiszczenia opłaty, uznając doręczenie wezwania za skuteczne.
Sąd Najwyższy rozpatrzył zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie o zasiedzenie nieruchomości. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy z powodu nieuiszczenia opłaty, uznając wezwanie do jej uiszczenia za skutecznie doręczone pełnomocnikowi poprzez Portal Informacyjny. Sąd Najwyższy uznał, że doręczenie było skuteczne, a zarzuty dotyczące wadliwości sentencji lub braku możliwości zapoznania się z pismem nie zasługują na uwzględnienie.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie D. W. na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 15 listopada 2022 r., które odrzuciło skargę kasacyjną wnioskodawcy w sprawie o stwierdzenie nabycia nieruchomości przez zasiedzenie. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną, ponieważ pełnomocnik wnioskodawcy nie uiścił wymaganej opłaty, mimo wezwania. Wezwanie to zostało zamieszczone w Portalu Informacyjnym, a Sąd Okręgowy uznał je za skutecznie doręczone po 14 dniach od publikacji, zgodnie z przepisami ustawy COVID-19. Pełnomocnik wnioskodawcy nie zapoznał się z treścią wezwania. W zażaleniu wnioskodawca zarzucił wadliwe sporządzenie sentencji, naruszenie przepisów o odrzuceniu skargi kasacyjnej oraz nieskuteczne doręczenie pisma przez Portal Informacyjny, twierdząc, że nie został do niego przypisany. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, wskazując, że zażalenie na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną przysługuje do Sądu Najwyższego. Podkreślono, że doręczanie pism zawodowym pełnomocnikom za pośrednictwem Portalu Informacyjnego jest obligatoryjne i skuteczne niezależnie od posiadania konta czy dostępu do sprawy. Sąd Najwyższy stwierdził, że pełnomocnik nie zapoznał się z wezwaniem, ale nie wynikało to z wadliwości pisma. Wcześniejsze pisma były przez niego podejmowane. Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uznania, że nie doszło do fikcji doręczenia. Pozostałe zarzuty dotyczące wadliwości sentencji nie mogły być skutecznie podnoszone w postępowaniu zażaleniowym, którego kognicja jest ograniczona do weryfikacji przesłanek odrzucenia skargi kasacyjnej. Nieuiszczenie opłaty stanowiło nieusunięcie braku skargi w terminie, co skutkuje jej odrzuceniem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie jest skuteczne po upływie 14 dni od umieszczenia pisma w Portalu Informacyjnym, zgodnie z art. 15zzs ust. 3 ustawy COVID.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołując się na art. 15zzs ust. 3 ustawy COVID oraz swoje wcześniejsze orzecznictwo, stwierdził, że e-doręczenie za pośrednictwem portalu informacyjnego jest obligatoryjne i jego skuteczność nie zależy od faktycznego zapoznania się z treścią pisma przez pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Sąd Okręgowy w Katowicach
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| G. W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| A. W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| M. W. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (8)
Główne
k.p.c. art. 394^1 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną.
ustawa COVID art. 15zzs § ust. 3
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Określa zasady skutecznego doręczania pism sądowych zawodowym pełnomocnikom za pośrednictwem Portalu Informacyjnego.
k.p.c. art. 398^6 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stanowi podstawę do odrzucenia skargi kasacyjnej w przypadku nieusunięcia jej braków w terminie.
k.p.c. art. 398^14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące postępowania apelacyjnego stosuje się odpowiednio do postępowania przed Sądem Najwyższym.
k.p.c. art. 325
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 361
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 366
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Doręczenie pisma pełnomocnikowi za pośrednictwem Portalu Informacyjnego jest skuteczne po upływie 14 dni od jego umieszczenia, niezależnie od faktycznego zapoznania się z treścią. Kognicja Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej jest ograniczona do kontroli przesłanek odrzucenia.
Odrzucone argumenty
Wadliwe sporządzenie sentencji postanowienia uniemożliwiające ustalenie przedmiotu rozstrzygnięcia. Odrzucenie skargi kasacyjnej pomimo braku ku temu podstaw. Nieskuteczne doręczenie pisma przez Portal Informacyjny z powodu braku przypisania pełnomocnika do sprawy.
Godne uwagi sformułowania
Tzw. e-doręczenie za pośrednictwem portalu informacyjnego jest obligatoryjne, a jego skuteczność nie jest uzależniona od posiadania przez pełnomocnika konta ani dostępu do danej sprawy kognicja Sądu Najwyższego w takich sprawach jest ograniczona jedynie do weryfikacji prawidłowości przesłanek, jakimi kierował się Sąd ad quem odrzucając skargę kasacyjną.
Skład orzekający
Kamil Zaradkiewicz
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie skuteczności doręczeń elektronicznych w postępowaniu cywilnym, zwłaszcza w kontekście przepisów specustawy COVID-19, oraz zakresu kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji związanej z doręczeniami w okresie obowiązywania przepisów specustawy COVID-19 oraz procedury kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu procedury cywilnej – skuteczności doręczeń elektronicznych, co ma praktyczne znaczenie dla wszystkich profesjonalnych pełnomocników. Pokazuje też pułapki związane z nieznajomością lub ignorowaniem nowych form komunikacji z sądem.
“E-doręczenie w sądzie: czy brak wiedzy usprawiedliwia przegraną sprawę?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III CZ 42/23 POSTANOWIENIE 28 marca 2024 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Kamil Zaradkiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 28 marca 2024 r. w Warszawie zażalenia D. W. na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach z 15 listopada 2022 r., IV Ca 175/21, w sprawie z wniosku D. W. z udziałem G. W., A. W. i M. W. o stwierdzenie nabycia nieruchomości przez zasiedzenie, oddala zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 15 listopada 2022 r. Sąd Okręgowy w Katowicach w sprawie z wniosku D. W. z udziałem G. W., A. W., M. W. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy D. W od postanowienia Sądu Okręgowego w Katowicach z 20 kwietnia 2021 r. Sąd wskazał, że pełnomocnik wnioskodawcy w związku z otrzymaniem wezwania do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej wniósł o zwolnienie wnioskodawcy od obowiązku uiszczenia tej opłaty. Postanowieniem z 14 października 2022 r. Sąd Okręgowy w Katowicach oddalił wskazany wyżej wniosek i ponownie wezwał pełnomocnika wnioskodawcy do uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej. Treść tego wezwania została zamieszczona w Portalu Informacyjnym 19 października 2022 r. o godz. 22:03:20. Pełnomocnik wnioskodawcy nie zapoznał się z przedmiotowym wezwaniem umieszczonym w Portalu Informacyjnym, w związku z czym Sąd Okręgowy w Katowicach, stosownie do treści art. 15zzs 9 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (dalej: „ustawa COVID”, tekst jednolity: Dz.U. 2024 poz. 340), uznał to wezwanie za skutecznie doręczone pełnomocnikowi wnioskodawcy z dniem 3 listopada 2022 r., tj. po upływie 14 dni od jego umieszczenia w Portalu Informacyjnym. Z uwagi na to, że tygodniowy termin do wniesienia przez wnioskodawcę opłaty od skargi kasacyjnej upłynął bezskutecznie, Sąd wydał postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej wniesionej przez wnioskodawcę. Na postanowienie Sądu Okręgowego w Katowicach z 15 listopada 2022 r. wnioskodawca wniósł zażalenie, którym zaskarżył to postanowienie w całości oraz zarzucił temu postanowieniu naruszenie: 1) art. 325 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c. w zw. z art. 366 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. poprzez wadliwe sporządzenie sentencji postanowienia, uniemożliwiające ustalenie przedmiotu rozstrzygnięcia; 2) 398 6 § 2 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., poprzez odrzucenie apelacji, pomimo braku ku temu podstaw wskazanych w przywołanym przepisie (użycie przez wnioskodawcę słowa ,,apelacji” należy uznać za oczywistą omyłkę pisarską, gdyż zaskarżonym przez niego postanowieniem doszło do odrzucenia wniesionej przez wnioskodawcę skargi kasacyjnej a nie apelacji); 3) art. 15zzs 9 ust. 2, 3 i 4 ustawy COVID poprzez przyjęcie skutku doręczenia pisma zamieszczonego na Portalu Informacyjnym, w sytuacji gdy pełnomocnik powoda (użycie słowa ,,powoda” zamiast ,,wnioskodawcy” należy uznać za oczywistą omyłkę pisarską) nie miał możliwości zapoznania się z tym pismem, albowiem nie został przypisany jako pełnomocnik do prowadzonego postępowania w ramach Portalu Informacyjnego. Wnioskodawca wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Zgodnie z art. 394 1 § 1 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną. Począwszy od 3 lipca 2021 r. zasadą jest doręczanie pism sądowych zawodowym pełnomocnikom za pośrednictwem portalu informacyjnego (art. 15zzs9 ustawy COVID; zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 19 czerwca 2019 r. w sprawie organizacji i zakresu działania sekretariatów sądowych oraz innych działów administracji sądowej - Dz. Urz. MS z 2019 r., poz. 138 z późn. zm.). Tzw. e-doręczenie za pośrednictwem portalu informacyjnego jest obligatoryjne, a jego skuteczność nie jest uzależniona od posiadania przez pełnomocnika konta ani dostępu do danej sprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 25 stycznia 2022 r., III CZ 58/22, OSNC 2022, nr 9, poz. 91). Pełnomocnik wnioskodawcy zapoznał się z przedmiotowym wezwaniem umieszczonym w portalu informacyjnym („nie podjął w terminie”, k. 311). Z akt sprawy nie wynika, aby zamieszczone na portalu wezwanie nie było z jakichkolwiek przyczyn dokonane wadliwie i uniemożliwiało pełnomocnikowi zapoznanie się z jego treścią. Jednocześnie warto zaznaczyć, iż wcześniej kierowane pisma były podejmowane przez pełnomocnika (k. 280, 295). Tym samym Sąd Najwyższy nie znalazł podstaw do uznania, iż nie doszło do wypełnienia przesłanki uzasadniającej przyjęcie przez Sąd odwoławczy fikcji jego doręczenia po upływie 14 dni od jego umieszczenia w portalu informacyjnym. Co do pozostałych zarzutów wskazanych w zażaleniu, tj. naruszenia art. 325 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c. w zw. z art. 366 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., należy podkreślić, iż nie mogą być one skutecznie podnoszone i stanowić podstawy rozstrzygnięcia przez Sąd Najwyższy w trybie art. 394 1 § 1 k.p.c., bowiem kognicja Sądu Najwyższego w takich sprawach jest ograniczona jedynie do weryfikacji prawidłowości przesłanek, jakimi kierował się Sąd ad quem odrzucając skargę kasacyjną. Nieuiszczenie opłaty od skargi pomimo skutecznego wezwania stanowi nieusunięcie braku skargi w terminie i skutkuje odrzuceniem skargi kasacyjnej przez Sąd drugiej instancji (art. 398 6 § 2 k.p.c.). Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 w zw. z art. 394 1 § 3 oraz art. 13 § 2 k.p.c. orzekł, jak w sentencji postanowienia. [SOP] [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI