III CZ 419/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na odrzucenie skargi kasacyjnej, potwierdzając, że termin na jej wniesienie upłynął z powodu spóźnienia.
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie M. J. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach, które odrzuciło skargę kasacyjną powoda z powodu wniesienia jej po terminie. Powód argumentował, że termin powinien być liczony inaczej ze względu na opóźnienie w sporządzeniu opinii przez pełnomocnika z urzędu. Sąd Najwyższy uznał jednak, że termin biegnie od doręczenia wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu, nawet jeśli opinia była sporządzona z opóźnieniem, i oddalił zażalenie.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie powoda M. J. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 lipca 2022 r., które odrzuciło skargę kasacyjną powoda od wyroku z dnia 25 stycznia 2022 r. Powód wniósł skargę kasacyjną z naruszeniem ustawowego terminu, co skutkowało jej odrzuceniem przez Sąd Apelacyjny. W zażaleniu powód zarzucił wadliwą wykładnię przepisu dotyczącego biegu terminu, twierdząc, że pełnomocnik z urzędu opóźnił się ze sporządzeniem opinii o bezzasadności skargi, a następnie pełnomocnik z wyboru wniósł skargę po terminie. Sąd Najwyższy, opierając się na utrwalonym orzecznictwie, stwierdził, że termin na wniesienie skargi kasacyjnej przez pełnomocnika z wyboru należy liczyć od daty doręczenia wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu, nawet jeśli opinia została sporządzona z opóźnieniem. Sąd uznał, że nie ma podstaw do stosowania wykładni rozszerzającej przepisów dotyczących biegu terminu. W związku z tym, skarga kasacyjna została wniesiona po terminie, a zażalenie powoda jako bezzasadne zostało oddalone. Orzeczono również o kosztach postępowania zażaleniowego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Termin na wniesienie skargi kasacyjnej przez pełnomocnika z wyboru należy liczyć od daty doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu, nawet jeśli opinia została sporządzona z opóźnieniem.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołuje się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym przepis art. 124 § 3 k.p.c. w zw. z art. 398^5 § 1 k.p.c. określa datę doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu jako początek biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Przepis ten ma charakter wyjątku i nie podlega wykładni rozszerzającej. Sytuacja strony nie zgadzającej się z opinią pełnomocnika z urzędu jest podobna do sytuacji, gdy wyznaczony zostanie inny pełnomocnik z urzędu, a termin biegnie od doręczenia pierwszemu pełnomocnikowi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Prezes Sądu Okręgowego w Katowicach
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. J. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa - Prezes Sądu Okręgowego w Katowicach | organ_państwowy | pozwany |
| Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej | organ_państwowy | inna strona (koszty) |
Przepisy (12)
Główne
k.p.c. art. 398^5 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Określa termin na wniesienie skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 398^14
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia zażalenia.
Pomocnicze
k.p.c. art. 398^6 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy odrzucenia skargi kasacyjnej wniesionej z naruszeniem terminu.
k.p.c. art. 118 § § 5
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy terminu na sporządzenie opinii przez pełnomocnika z urzędu.
k.p.c. art. 124 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Określa datę doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu jako początek biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.
k.p.c. art. 394^1 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zażalenia na postanowienie sądu drugiej instancji.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 98 § § 1 i § 3-4
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad zwrotu kosztów procesu.
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zwrotu kosztów w przypadku częściowego uwzględnienia lub oddalenia żądań.
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów w postępowaniu apelacyjnym.
u.P.G.R.P. art. 32 § ust. 3
Ustawa o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy kosztów zastępstwa procesowego Prokuratorii Generalnej.
rozp. MS ws. opłat art. § 10 § ust. 2 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie
Określa stawki opłat za czynności adwokackie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Termin na wniesienie skargi kasacyjnej biegnie od daty doręczenia wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu, niezależnie od opóźnienia w sporządzeniu opinii przez tego pełnomocnika.
Odrzucone argumenty
Argumentacja powoda o konieczności liczenia terminu od innej daty niż doręczenie wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu.
Godne uwagi sformułowania
termin na skuteczne wniesienie skargi kasacyjnej upłynął po dwóch miesiącach od tej daty Zgodnie z utrwalonym w tym zakresie orzecznictwem Sądu Najwyższego przepisy postępowania cywilnego nie przewidują innego, dodatkowego terminu na wniesienie skargi kasacyjnej jako przepis o charakterze wyjątku nie podlega wykładni rozszerzającej
Skład orzekający
Dariusz Dończyk
przewodniczący, sprawozdawca
Grzegorz Misiurek
członek
Karol Weitz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w przypadku pełnomocnika z urzędu i opinii o braku podstaw do jej wniesienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z pełnomocnikiem z urzędu i opinią o braku podstaw do skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowego aspektu postępowania kasacyjnego – terminów, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje, jak drobne uchybienia proceduralne mogą prowadzić do odrzucenia skargi.
“Uważaj na terminy w skardze kasacyjnej: Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy liczy się czas.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III CZ 419/22 POSTANOWIENIE 28 czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Dończyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Grzegorz Misiurek SSN Karol Weitz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 28 czerwca 2023 r. w Warszawie, zażalenia M. J. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 12 lipca 2022 r., I ACa 302/19, w sprawie z powództwa M. J. przeciwko Skarbowi Państwa-Prezesowi Sądu Okręgowego w Katowicach o zapłatę, 1) oddala zażalenie; 2) zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. (PG) UZASADNIENIE Postanowieniem z 12 lipca 2022 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach w sprawie o zapłatę z powództwa M. J. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezesowi Sądu Okręgowego w Katowicach, na skutek skargi kasacyjnej powoda wniesionej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 25 stycznia 2022 r., odrzucił tę skargę na podstawie art. 398 5 § 1 w zw. z art. 398 6 § 2 k.p.c. wobec wniesienia jej z naruszeniem ustawowego terminu. W zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 12 lipca 2022 r. wniesionym przez powoda zarzucono naruszenie art. 398 5 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie wadliwej wykładni zwrotu „od dnia doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem”. W ocenie powoda, ustanowiony dla niego pełnomocnik z urzędu uchybił terminowi 14 dni, o którym mowa w art. 118 § 5 k.p.c., i w konsekwencji, przesłał z opóźnieniem sporządzoną przez siebie opinię o bezzasadności wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 25 stycznia 2022 r. W dalszej kolejności powód ustanowił pełnomocnika z wyboru, w osobie adwokata A. N., który sporządził w imieniu powoda skargę kasacyjną od powyższego wyroku Sądu drugiej instancji, którą to skargę wniósł po terminie, to znaczy 7 lipca 2022 r. (k. 633), bowiem odpis wyroku Sądu drugiej instancji wraz z uzasadnieniem, w trybie art. 124 § 3 k.p.c., został doręczony 4 maja 2022 r. (k. 587). Skutkowało to, w efekcie, wydaniem postanowienia z 12 lipca 2022 r., w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej. Powód wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na to zażalenie pozwany wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Sąd Apelacyjny w Katowicach trafnie ustalił, że pełnomocnik powoda z urzędu, w osobie adwokata A. G., otrzymał odpis wyroku tego Sądu z 25 stycznia 2022 r., wraz z uzasadnieniem 4 maja 2022 r., co oznacza, że termin na skuteczne wniesienie skargi kasacyjnej upłynął po dwóch miesiącach od tej daty, tj. 4 lipca 2022 r. Skarga kasacyjna sporządzona w imieniu powoda przez ustanowionego przez niego pełnomocnika została nadana w placówce pocztowej 7 lipca 2022 r. tj. po upływie terminu przewidzianego w art. 398 5 § 1 k.p.c. na wniesienie skargi kasacyjnej. Mając tę okoliczność na względzie Sąd Apelacyjny prawidłowo, na podstawie art. 396 6 § 2 k.p.c. odrzucił skargę kasacyjną powoda jako spóźnioną. Wbrew stanowisku wyrażonemu w zażaleniu termin na wniesienie skargi kasacyjnej przez powoda nie upłynął w innej dacie niż przyjętej przez Sąd Apelacyjny w związku ze sporządzeniem i doręczeniem powodowi z opóźnieniem opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej sporządzonej przez ustanowionego dla powoda pełnomocnika z urzędu. Zgodnie z utrwalonym w tym zakresie orzecznictwem Sądu Najwyższego, jeśli pełnomocnik ustanowiony z urzędu sporządza opinię prawną o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, termin na wniesienie skargi przez pełnomocnika z wyboru strony należy liczyć od chwili doręczenia wyroku z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu, nie zaś od chwili nadania sporządzonej przez niego opinii (zob. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z 14 stycznia 2015 r., I CZ 98/14, niepubl., z 6 września 2018 r., V CZ 58/18, niepubl., z 5 grudnia 2019 r., III CZ 43/19, niepubl., z 23 stycznia 2020 r., IV CZ 115/19, niepubl. i z 30 kwietnia 2021 r., II CZ 10/21, niepubl.). Wyjaśniono też, że niedopuszczalne jest zastosowanie per analogiam przepisów odnoszących się do biegu terminu zaskarżenia związanego ze złożeniem wniosku o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, po pierwsze dlatego, iż przepisy postępowania cywilnego nie przewidują innego, dodatkowego terminu na wniesienie skargi kasacyjnej. Artykuł 124 § 3 in fine k.p.c., określający datę doręczenia orzeczenia z uzasadnieniem pełnomocnikowi z urzędu jako początek biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, dotyczy oznaczonej sytuacji procesowej i jako przepis o charakterze wyjątku nie podlega wykładni rozszerzającej. Po drugie, sytuacja strony nie zgadzającej się z opinią pełnomocnika z urzędu o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej jest podobna do tej, gdy ze względu na sporządzenie takiej opinii z niezachowaniem zasad należytej staranności wyznaczony zostanie inny pełnomocnik z urzędu (art. 118 § 6 k.p.c.). Także w tym przypadku termin doręczenia odpisu z orzeczeniem pierwszemu pełnomocnikowi z urzędu ma charakter wiążący (zob. m.in. postanowienie Sądu Najwyższego z 29 czerwca 2012 r., I CZ 59/12, niepubl.). Należy zauważyć, że Sąd Najwyższy wprawdzie dostrzega szczególne okoliczności sprawy wynikające z przekroczenia dwutygodniowego terminu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez wyznaczonego pełnomocnika z urzędu (art. 118 § 5 k.p.c.), niemniej w realiach rozpoznawanej sprawy, wyrok Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem został doręczony temu pełnomocnikowi 4 maja 2022 r. i z tym dniem rozpoczął się bieg dwumiesięcznego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Wyznaczony przez powoda pełnomocnik z wyboru powinien więc wnieść skargę kasacyjną z uwzględnieniem daty doręczenia odpisu wyroku Sądu Apelacyjnego z uzasadnieniem poprzedniemu pełnomocnikowi powoda ustanowionego dla niego z urzędu. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 398 14 w zw. z art. 394 1 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie jako bezzasadne. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 108 § 1 w zw. z art. 98 § 1 i § 3-4, art. 99, art. 391 § 1 i art. 394 1 § 3 k.p.c., art. 32 ust. 3 ustawy z 15 grudnia 2016 r. o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1109) oraz przepisów § 10 ust. 2 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 1800). [ł.n]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI