III CZ 40/22

Sąd Najwyższy2022-01-26
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
sąd najwyższyzażaleniekoszty postępowaniaprzymus adwokacko-radcowskiniedopuszczalnośćskarga kasacyjna

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie powoda na postanowienie o kosztach, wskazując na dwa niezależne powody niedopuszczalności środka zaskarżenia.

Powód wniósł zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego dotyczące kosztów zastępstwa procesowego i pomocy prawnej. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie z dwóch powodów: po pierwsze, zostało ono wniesione z naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego, a po drugie, zażalenie nie mogło być wniesione od postanowienia Sądu Najwyższego, gdyż katalog zaskarżalnych postanowień jest wyczerpujący i nie obejmuje tego typu orzeczeń.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie powoda C. K. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 sierpnia 2021 r. (sygn. akt V CSK 279/21), którym odmówiono przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej powoda, zasądzono od niego koszty zastępstwa procesowego na rzecz pozwanej A. Ł. oraz przyznano koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu pełnomocnikowi powoda. Powód zaskarżył jedynie rozstrzygnięcie o kosztach. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie z dwóch niezależnych przyczyn. Pierwszą było naruszenie art. 87¹ § 1 k.p.c. ustanawiającego przymus adwokacko-radcowski w postępowaniu przed Sądem Najwyższym; wniesienie pisma z naruszeniem tego przepisu, jeśli nie przewidziano inaczej, skutkuje jego zwrotem lub odrzuceniem jako niedopuszczalnego. Drugą przyczyną niedopuszczalności zażalenia było to, że zostało ono wniesione od postanowienia Sądu Najwyższego. Sąd wskazał, że katalog postanowień zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego, określony w art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c., ma charakter wyczerpujący i nie obejmuje postanowień wydawanych przez Sąd Najwyższy, co wynika z jego ustrojowej pozycji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego nie jest dopuszczalne.

Uzasadnienie

Katalog postanowień zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego jest wyczerpujący i nie obejmuje postanowień wydawanych przez ten sąd, co wynika z jego ustrojowej pozycji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia

Strona wygrywająca

A. Ł.

Strony

NazwaTypRola
C. K.osoba_fizycznapowód
A. Ł.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 87¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, z wyjątkami, które nie wystąpiły w sprawie.

k.p.c. art. 394¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa katalog postanowień Sądu drugiej instancji zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego.

k.p.c. art. 394¹ § § 1¹

Kodeks postępowania cywilnego

Określa katalog postanowień Sądu drugiej instancji zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 130 § § 5

Kodeks postępowania cywilnego

Wniesienie pisma z naruszeniem art. 87¹ § 1 k.p.c. skutkuje jego zwrotem, chyba że ustawa stanowi inaczej.

k.p.c. art. 398⁶ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Znajduje odpowiednie zastosowanie w sprawie na podstawie art. 394¹ § 3 k.p.c. i przewiduje odmienny skutek dla nieusuwalnej wady pisma.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Stanowi podstawę do odpowiedniego zastosowania przepisów o skutkach wad pism procesowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie wniesione z naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego jest niedopuszczalne. Zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego nie jest dopuszczalne z uwagi na wyczerpujący katalog zaskarżalnych postanowień.

Godne uwagi sformułowania

nieusuwalna wada zażalenia, polegająca na wniesieniu go przez podmiot pozbawiony zdolności postulacyjnej Katalog postanowień, które podlegają zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego, zawarty jest aktualnie w art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c. Wyliczenie to ma charakter wyczerpujący. żadne postanowienie Sądu Najwyższego nie jest bowiem zaskarżalne, co wynika z ustrojowej pozycji tego sądu

Skład orzekający

Beata Janiszewska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność zażalenia wniesionego z naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego oraz niedopuszczalność zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego dotyczące kosztów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie ma charakter proceduralny i dotyczy kwestii formalnych, co czyni je mniej interesującym dla szerszego grona odbiorców, ale istotnym dla praktyków prawa procesowego.

Sąd Najwyższy odrzuca zażalenie: kluczowe błędy formalne w postępowaniu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt III CZ 40/22
POSTANOWIENIE
Dnia 26 stycznia 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Beata Janiszewska
w sprawie z powództwa C. K.
‎
przeciwko A. Ł.
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 26 stycznia 2022 r.,
‎
na skutek zażalenia powoda
na postanowienie Sądu Najwyższego
z dnia 5 sierpnia 2021 r., sygn. akt V CSK 279/21,
odrzuca zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 5 sierpnia 2021 r., wydanym w sprawie V CSK 279/21, o  zapłatę z powództwa C. K. przeciwko A. Ł., Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia do rozpoznania skargi kasacyjnej powoda, zasądził od skarżącego na rzecz pozwanej kwotę 2 700 zł tytułem kosztów zastępstwa procesowego i przyznał działającej w sprawie pełnomocniczce powoda 2 700 zł tytułem kosztów pomocy prawnej udzielonej powodowi z urzędu.
Powód wniósł zażalenie na zawarte w ww. postanowieniu rozstrzygnięcie o  kosztach postępowania zasądzonych od niego na rzecz pozwanej, wyrażając przekonanie o jego niesprawiedliwości.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie podlegało odrzuceniu z dwóch niezależnych powodów.
Po pierwsze, zgodnie z art. 87
1
§ 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych, z wyjątkami przewidzianymi w art. 87
1
§ 2 k.p.c., które jednakże nie wystąpiły w  niniejszej sprawie. Przymus adwokacko-radcowski ustanowiony w art. 87
1
§ 1 k.p.c. obejmuje wszelkie postępowania, które przynależą do właściwości Sądu Najwyższego. Zasadniczo wniesienie pisma z naruszeniem art. 87
1
§ 1 k.p.c. skutkuje jego zwrotem, chyba że ustawa stanowi inaczej (art. 130 § 5 k.p.c.). Odmienny skutek przewiduje m.in. art. 398
6
§ 3 kpc (w zw. z art. 398
6
§ 2
in fine
k.p.c.), znajdujący odpowiednie zastosowanie w sprawie na podstawie art. 394
1
§ 3 k.p.c. Nieusuwalna wada zażalenia, polegająca na wniesieniu go przez podmiot pozbawiony zdolności postulacyjnej, stanowi
verba legis
inną przyczynę niedopuszczalności tego środka zaskarżenia i powoduje konieczność odrzucenia zażalenia (postanowienia Sądu Najwyższego z: 12 grudnia 2013 r., V CZ 70/13, 3  czerwca 2015 r., V CZ 25/15, 7 maja 2014 r., II CZ 19/14).
Po drugie, nawet gdyby złożone w sprawie zażalenie zostało sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, podlegałoby odrzuceniu z uwagi na to, że złożono je od postanowienia Sądu Najwyższego. Katalog postanowień, które podlegają zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego, zawarty jest aktualnie w  art. 394
1
§ 1 i 1
1
k.p.c. Wyliczenie to ma charakter wyczerpujący. Postanowienie zakwestionowane przez skarżącego nie zostało wymienione w przytoczonych przepisach, co przesądza o niedopuszczalności zażalenia. Przypomnieć należy, że zarówno art. 394
1
§ 1 k.p.c., jak i art. 394
1
§ 1
1
k.p.c., podobnie do uchylonego obecnie art. 394
1
§ 2 k.p.c., dotyczą postanowień Sądu drugiej instancji; żadne postanowienie Sądu Najwyższego nie jest bowiem zaskarżalne, co wynika z  ustrojowej pozycji tego sądu (postanowienia Sądu Najwyższego z: 22 listopada 2010 r., III SO 3/10 oraz 9 marca 2011 r., III SO 1/11, 29 lipca 2020 r., IV CSK 132/19).
Z przytoczonych względów zażalenie wniesione przez powoda podlegało odrzuceniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI