III CZ 40/11

Sąd Najwyższy2011-09-08
SAOSCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
przywrócenie terminuzażalenieSąd Najwyższypełnomocnikkoszty postępowaniapostępowanie zażalenioweterminy procesowe

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie dotyczące oddalenia wniosku o przywrócenie terminu jako niedopuszczalne, a w pozostałym zakresie oddalił zażalenie na odrzucenie środka zaskarżenia jako spóźnionego, podkreślając, że błąd profesjonalnego pełnomocnika nie uzasadnia przywrócenia terminu.

Sprawa dotyczyła zażalenia K. B. na postanowienie Sądu Okręgowego, które oddaliło wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia i odrzuciło samo zażalenie jako spóźnione. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie w części dotyczącej wniosku o przywrócenie terminu, uznając je za niedopuszczalne na gruncie art. 3941 § 2 k.p.c. W pozostałej części zażalenie zostało oddalone, ponieważ Sąd Okręgowy prawidłowo ocenił bezzasadność wniosku o przywrócenie terminu. Sąd Najwyższy podkreślił, że błąd profesjonalnego pełnomocnika nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie K. B. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 5 maja 2011 r., które w punkcie pierwszym oddaliło wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie z dnia 9 lutego 2011 r., a w punkcie drugim odrzuciło to zażalenie jako wniesione po terminie. K. B. wniosła o uchylenie postanowienia, zarzucając sądowi przyjęcie błędnego poglądu prawnego i wskazując, że brak wiedzy prawniczej oraz błąd profesjonalnego pełnomocnika nie powinny stanowić podstawy odmowy przywrócenia terminu. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie w części dotyczącej oddalenia wniosku o przywrócenie terminu jest niedopuszczalne na mocy art. 3941 § 2 k.p.c., ponieważ postanowienie oddalające taki wniosek nie kończy postępowania w sprawie. W pozostałym zakresie zażalenie zostało oddalone. Sąd Najwyższy podkreślił, że błąd profesjonalnego pełnomocnika w zakresie stosowania prawa, jak również brak wiedzy strony, nie mogą stanowić podstawy do żądania przywrócenia terminu. Podano, że taka postawa pełnomocnika, którego konsekwencje ponosi strona, świadczy o niedochowaniu należytej staranności. Sąd Najwyższy zasądził od K. B. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 120 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, błąd profesjonalnego pełnomocnika w zakresie stosowania prawa nie stanowi podstawy do żądania przywrócenia terminu. Podobnie, brak wiedzy strony nie uzasadnia przywrócenia terminu, jeśli była ona reprezentowana przez fachowego pełnomocnika.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na jednolitą judykaturę, zgodnie z którą błąd profesjonalnego pełnomocnika nie uzasadnia przywrócenia terminu. Podkreślono, że strona ponosi konsekwencje działań i zaniechań swojego pełnomocnika, a taka postawa świadczy o niedochowaniu należytej staranności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia w części dotyczącej oddalenia wniosku o przywrócenie terminu, a w pozostałym zakresie oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa

Strony

NazwaTypRola
K. B.osoba_fizycznaskarżąca/uczestniczka
Skarb Państwa - Dyrektor Izby Skarbowej w K., Ośrodek Zamiejscowy w N.organ_państwowyuczestnik
Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Skarbu Państwaorgan_państwowyinna strona

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 3941 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje tylko na postanowienia sądu drugiej instancji, które kończą postępowanie w sprawie.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 168 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przesłanki przywrócenia terminu, w tym wymóg dochowania należytej staranności.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność zażalenia na postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu na podstawie art. 3941 § 2 k.p.c. Błąd profesjonalnego pełnomocnika nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu. Strona ponosi konsekwencje zaniechań swojego pełnomocnika.

Odrzucone argumenty

Zarzut błędnego poglądu prawnego sądu pierwszej instancji. Brak wiedzy prawniczej strony jako podstawa do przywrócenia terminu. Reprezentacja przez fachowego pełnomocnika, który nie wniósł stosownego środka, nie może stanowić podstawy odmowy przywrócenia terminu.

Godne uwagi sformułowania

błąd profesjonalnego pełnomocnika w zakresie stosowania prawa, nie może stanowić podstawy do żądania przywrócenia terminu Taka postawa pełnomocnika, którego konsekwencje działań i zaniechań ponosi bezpośrednio strona przez niego reprezentowana, świadczą o niedochowaniu należytej staranności

Skład orzekający

Dariusz Zawistowski

przewodniczący

Jan Górowski

sprawozdawca

Bogumiła Ustjanicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przywrócenia terminu w przypadku błędu profesjonalnego pełnomocnika oraz niedopuszczalności zażalenia na postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów k.p.c. dotyczących zażaleń i przywracania terminów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie jasno i stanowczo rozstrzyga kwestię odpowiedzialności strony za błędy jej pełnomocnika, co jest częstym problemem w praktyce prawniczej. Podkreśla znaczenie należytej staranności w postępowaniu sądowym.

Błąd Twojego prawnika to Twój problem? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy nie przywróci Ci terminu.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZ 40/11 POSTANOWIENIE Dnia 8 września 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) SSN Jan Górowski (sprawozdawca) SSN Bogumiła Ustjanicz w sprawie ze skargi K. B. o wznowienie postępowania w sprawie z wniosku K. B. przy uczestnictwie Skarbu Państwa - Dyrektora Izby Skarbowej w K., Ośrodek Zamiejscowy w N., o stwierdzenie nabycia spadku po Z. I. zakończonej prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 2 września 2003 r., po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 września 2011 r., zażalenia K. B. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 5 maja 2011 r., 1. odrzuca zażalenie w części dotyczącej oddalenia wniosku o przywrócenie terminu, a w pozostałym zakresie zażalenie oddala, 2. zasądza od K. B. na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie 2 Postanowieniem z dnia 5 maja 2011 r. Sąd Okręgowy w punkcie 1 oddalił wniosek uczestniczki o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 9 lutego 2011 r., a w punkcie 2 odrzucił zażalenie uczestniczki na to postanowienie jako wniesione po terminie. Zażaleniem z dnia 5 maja 2011 r. skierowanym wobec punktu 1 i 2 postanowienia, uczestniczka wniosła o jego uchylenia, zarzucając sądowi przyjęcie błędnego poglądu prawnego. Pełnomocnik uczestniczki wskazał, iż nie posiada ona wiedzy prawniczej, a fakt, że była ona reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, który nie wniósł stosownego środka nie może stanowić podstawy odmowy przywrócenia terminu. W odpowiedzi na zażalenie Prokuratoria Generalna Skarbu Państwa wniosła o jego oddalenie i przyznanie jej kosztów postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie uczestniczki nie zasługuje na uwzględnienie, a w zakresie, w jakim dotyczy ono punktu pierwszego zaskarżonego postanowienia podlega ono odrzuceniu jako niedopuszczalne. Zgodnie z art. 3941 § 2 k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje tylko na te postanowienia sądu drugiej instancji, które kończą postępowanie w sprawie, zaś postanowienie oddalające wniosek o przywrócenie terminu nie należy do grupy orzeczeń tego rodzaju. Z tych względów i wobec treści art. 3941 § 2 k.p.c., od postanowienia Sądu drugiej instancji oddalające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu zażalenia nie służy zażalenie. W pozostałej natomiast części zażalenie należało oddalić, ponieważ Sąd Okręgowy trafnie odrzucił zażalenie jako spóźnione wobec prawidłowo ocenionej bezzasadności wniosku uczestniczki o przywrócenia terminu do złożenia tego zażalenia. W judykaturze jednolicie przyjęto, iż błąd profesjonalnego pełnomocnika w zakresie stosowania prawa, nie może stanowić podstawy do żądania przywrócenia terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 listopada 2008 r. IV CZ 92/08, LEX nr 590281). Takiej podstawy nie stanowi również brak wiedzy pełnomocnika w zakresie możliwości wniesienia zażalenia na 3 postanowienie o odrzuceniu zażalenia. Taka postawa pełnomocnika, którego konsekwencje działań i zaniechań ponosi bezpośrednio strona przez niego reprezentowana, świadczą o niedochowaniu należytej staranności i dbałości o interesy strony w rozumieniu art. 168 § 1 k.p.c. (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 lipca 2008 r., IV CZ 38/0, Lex nr 794012; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 maja 2009 r., I UZ 12/09, OSNP 2011 Nr 3-4, poz. 42). Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. Sąd Najwyższy zasądził od uczestniczki na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu państwa kwotę 120 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego przed Sądem Najwyższym, stosownie do treści § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1349 z późn. zm.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI