III CZ 40/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił zażalenie strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając ją za niedopuszczalną.
Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną od postanowienia oddalającego zażalenie na odmowę odrzucenia pozwu z powodu braku jurysdykcji krajowej. Strona pozwana zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c. i prawa wspólnotowego, wnosząc o uchylenie postanowienia lub zwrócenie się do ETS z pytaniem prejudycjalnym. Sąd Najwyższy uznał, że skarga kasacyjna była niedopuszczalna, a zarzuty dotyczące naruszenia prawa wspólnotowego nie znalazły uzasadnienia, gdyż obowiązek zwrócenia się do ETS nie był w tej sytuacji spełniony.
Sprawa dotyczyła zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło skargę kasacyjną od wcześniejszego postanowienia tegoż sądu. Sąd Apelacyjny uznał skargę kasacyjną za niedopuszczalną na gruncie art. 398¹ § 1 k.p.c. Strona pozwana w zażaleniu podnosiła naruszenie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego oraz prawa wspólnotowego, w szczególności art. 234 ust. 3 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE), sugerując konieczność zwrócenia się do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (ETS) z pytaniem prejudycjalnym. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie i oddalił je. Zważył, że skarżący nie kwestionował oceny Sądu Apelacyjnego co do niedopuszczalności skargi kasacyjnej na gruncie przepisów krajowych. Podniesione zarzuty opierały się na twierdzeniu o niewłaściwym zastosowaniu przepisów k.p.c. w świetle prawa wspólnotowego. Sąd Najwyższy stwierdził jednak, że nie było podstaw do przyjęcia naruszenia art. 234 ust. 3 TWE, ponieważ obowiązek zwrócenia się do ETS nie jest uzależniony wyłącznie od wątpliwości co do wykładni prawa wspólnotowego, a ma zastosowanie, gdy orzeczenia sądu krajowego nie podlegają już zaskarżeniu. W tej sprawie postępowanie toczyło się przed sądem pierwszej instancji, a kwestia jurysdykcji krajowej mogła być jeszcze przedmiotem oceny w dalszym toku postępowania. Wobec braku podstaw do stwierdzenia naruszenia prawa wspólnotowego, zażalenie oraz wniosek o zwrócenie się z pytaniem prejudycjalnym zostały oddalone.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna była niedopuszczalna na gruncie przepisów krajowych, a zarzuty dotyczące naruszenia prawa wspólnotowego nie znalazły uzasadnienia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że skarżący nie wykazał naruszenia art. 234 ust. 3 TWE, który nakłada obowiązek zwrócenia się do ETS z pytaniem prejudycjalnym. Obowiązek ten nie powstaje automatycznie w przypadku wątpliwości co do wykładni prawa wspólnotowego, a jedynie gdy orzeczenia sądu krajowego nie podlegają już zaskarżeniu. W tej sprawie postępowanie było jeszcze w toku, a kwestia jurysdykcji mogła być przedmiotem dalszej kontroli instancyjnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
pozwany
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Drukarnia Opakowań "O." S.A. | spółka | powód |
| "F." Gmbh w Hofheim (Niemcy) | spółka | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 398¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Skarga kasacyjna od zaskarżonego postanowienia była niedopuszczalna.
TWE art. 234 § ust. 3
Traktat Ustanawiający Wspólnotę Europejską
Nie było podstaw do zastosowania tego przepisu, gdyż orzeczenia sądu krajowego mogły być jeszcze zaskarżone.
Pomocnicze
k.p.c. art. 3986 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 3941 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna była niedopuszczalna na gruncie art. 398¹ § 1 k.p.c. Nie było podstaw do zastosowania art. 234 ust. 3 TWE, ponieważ orzeczenia sądu krajowego mogły być jeszcze zaskarżone.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 398¹ § 1 oraz art. 3986 § 2 k.p.c. w wyniku ich niewłaściwego zastosowania. Naruszenie prawa wspólnotowego (art. 234 ust. 3 TWE) poprzez brak zwrócenia się do ETS z pytaniem prejudycjalnym.
Godne uwagi sformułowania
Obowiązek przedstawienia pytania prejudycjalnego Europejskiemu Trybunałowi Sprawiedliwości nie jest uzależniony wyłącznie od stwierdzenia, że w sprawie występują dostateczne wątpliwości w zakresie wykładni prawa wspólnotowego. Art. 234 ust. 3 TWE ma zastosowanie wówczas, gdy orzeczenia sądu krajowego nie podlegają już zaskarżeniu według prawa wewnętrznego.
Skład orzekający
Zbigniew Strus
przewodniczący
Marian Kocon
członek
Dariusz Zawistowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności skargi kasacyjnej oraz warunków zwrócenia się do ETS z pytaniem prejudycjalnym w sprawach z elementem transgranicznym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i interpretacji przepisów k.p.c. w kontekście prawa wspólnotowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością skargi kasacyjnej i stosowaniem prawa wspólnotowego, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.
“Kiedy skarga kasacyjna jest niedopuszczalna mimo naruszenia prawa wspólnotowego? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III CZ 40/08 POSTANOWIENIE Dnia 18 grudnia 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Zbigniew Strus (przewodniczący) SSN Marian Kocon SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) w sprawie z powództwa Drukarni Opakowań "O." S.A. przeciwko "F." Gmbh w Hofheim (Niemcy) o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 grudnia 2008 r., zażalenia strony pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 29 lipca 2008 r., oddala zażalenie. 2 Uzasadnienie Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 29 lipca 2008 r. odrzucił skargę kasacyjną od postanowienia tego Sądu wydanego w dniu 29 lutego 2008 r., którym oddalono zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji dotyczące odmowy odrzucenia pozwu z powodu braku jurysdykcji krajowej. Sad Apelacyjny skargę kasacyjna od tego postanowienia uznał za niedopuszczalną. Strona pozwana w zażaleniu na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną zarzuciła naruszenie art. 3981 § 1 oraz art. 3986 § 2 k.p.c. w wyniku ich niewłaściwego zastosowania. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia, ewentualnie o zwrócenie się do Trybunału Sprawiedliwości ETS) z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym wykładni art. 10 i art. 234 ust 3 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską (TWE). Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący nie kwestionował oceny Sądu Apelacyjnego, że na gruncie art. 3981 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna od zaskarżonego nią postanowienia jest niedopuszczalna. Zażalenie zostało oparte o twierdzenie, że zastosowanie art. 3981 § 1 i art. 3986 § 2 k.p.c. nie było jednak właściwe w świetle reguł prawa wspólnotowego. Zdaniem skarżącego Sąd Apelacyjny wydał błędne orzeczenie ignorując wynikający z prawa wspólnotowego obowiązek w zakresie postępowania prejudycjalnego. Konieczność naprawienia tego błędu nakazuje uznać skargę kasacyjną za dopuszczalną z uwagi na zasady pierwszeństwa i efektywności prawa wspólnotowego. Konstrukcja zażalenia zakłada zatem, że Sąd Apelacyjny naruszył art. 234 ust. 3 TWE , a następstwem naruszenia tego przepisu jest konieczność przyjęcia dopuszczalności skargi kasacyjnej. Ocena zasadności wywodu skarżącego odnośnie dopuszczalności skargi kasacyjnej w rozpoznawanej sprawie byłaby zatem uzasadniona jedynie w przypadku stwierdzenia, że istotnie został naruszony art. 234 ust. 3 TWE. W tym zakresie w zażaleniu nie przedstawiono żadnej argumentacji. Skarżący ograniczył się do stwierdzenia, że w rozpoznawanej sprawie naruszenie obowiązku wynikającego z art. 234 ust. 3 TWE miało charakter oczywisty. Oceny tej nie można podzielić. Obowiązek przedstawienia pytania 3 prejudycjalnego Europejskiemu Trybunałowi Sprawiedliwości nie jest uzależniony wyłącznie od stwierdzenia, że w sprawie występują dostateczne wątpliwości w zakresie wykładni prawa wspólnotowego. Art. 234 ust. 3 TWE ma zastosowanie wówczas, gdy orzeczenia sądu krajowego nie podlegają już zaskarżeniu według prawa wewnętrznego. Tymczasem postępowanie sądowe, w którym zdaniem skarżącego zachodzi potrzeba dokonania wykładni prawa wspólnotowego (przepisu rozporządzenia (WE) Nr 44/2001) toczy się przed sądem pierwszej instancji. Zarzucany przez skarżącego brak jurysdykcji krajowej, skutkujący nieważnością postępowania, może być jeszcze przedmiotem oceny, w przypadku wniesienia apelacji i skargi kasacyjnej od orzeczeń kończących postępowanie odpowiednio w pierwszej i drugiej instancji. Wobec braku podstaw do stwierdzenia naruszenia art. 234 ust. 3 TWE zażalenie było pozbawione uzasadnionych podstaw i podlegało oddaleniu na podstawie art. 3941 § 3 i 39814 k.p.c. Z tych samych względów nieuzasadniony był, jako zgłoszony ewentualnie, wniosek o zwrócenie się z pytaniem prejudycjalnym do ETS. jz
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI