Orzeczenie · 2016-02-25

III CZ 4/16

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2016-02-25
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnazażalenieśrodek odwoławczyterminniedopuszczalnośćpełnomocnikSąd NajwyższySąd Apelacyjnyorzeczenie

Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 24 września 2015 r. odrzucił skargę kasacyjną powoda w części dotyczącej orzeczenia o odrzuceniu apelacji powoda w zakresie skapitalizowanych odsetek. Sąd Apelacyjny uznał, że środek odwoławczy wniesiony przez powoda, w części odnoszącej się do postanowienia o odrzuceniu apelacji, stanowi skargę kasacyjną, a orzeczenie o odrzuceniu apelacji, pomimo że zostało zamieszczone w wyroku, stanowi postanowienie zaskarżalne zażaleniem, a nie skargą kasacyjną. W związku z tym uznał, że skarga kasacyjna była w tym zakresie niedopuszczalna. Powód w zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, że formą orzeczenia, dla którego kodeks postępowania cywilnego nie przewiduje formy wyroku lub nakazu zapłaty, jest postanowienie. Okoliczność, że orzeczenie takie zostało zamieszczone w wyroku, nie odbiera mu charakteru postanowienia. Od postanowienia sądu drugiej instancji, niebędącego postanowieniem w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie, skarga kasacyjna nie przysługuje. Powód podniósł, że zawarł w jednym piśmie dwa środki zaskarżenia, tj. zażalenie i skargę kasacyjną. Sąd Najwyższy zauważył, że pełnomocnik powoda potwierdził odbiór orzeczenia w dniu 1 czerwca 2015 r., stanowiącego w zakresie odrzucenia apelacji postanowienie. W określonym ustawowo terminie, który upłynął w dniu 8 czerwca 2015 r., nie złożył zażalenia. Dopiero w dniu 1 sierpnia 2015 r. złożył skargę kasacyjną. Sąd Najwyższy podkreślił, że błędny wybór środka odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika nie może być potraktowany jako mylne oznaczenie pisma procesowego. Skarga kasacyjna i zażalenie są odrębnymi środkami odwoławczymi. Ponadto, skarga kasacyjna została wniesiona po terminie przewidzianym ustawowo dla złożenia zażalenia. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja dopuszczalności środków odwoławczych od postanowień sądu drugiej instancji, zwłaszcza gdy są one zamieszczone w wyroku, oraz kwestia błędnego wyboru środka odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z zaskarżaniem postanowień o odrzuceniu apelacji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postanowienie zamieszczone w wyroku sądu drugiej instancji, dotyczące odrzucenia apelacji, może być zaskarżone skargą kasacyjną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, od postanowienia sądu drugiej instancji niebędącego postanowieniem w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie, skarga kasacyjna nie przysługuje, niezależnie od tego, czy wydane ono zostało w formie odrębnego postanowienia, czy też postanowienie w tym przedmiocie zamieszczone zostało w wyroku.

Uzasadnienie

Formą orzeczenia, dla którego kodeks postępowania cywilnego nie przewiduje formy wyroku lub nakazu zapłaty, jest postanowienie. Okoliczność, że orzeczenie takie zostało zamieszczone w wyroku, nie odbiera mu charakteru postanowienia. Skarga kasacyjna przysługuje od postanowień sądu drugiej instancji w ściśle określonych przypadkach, a odrzucenie apelacji nie należy do tych przypadków.

Czy błędny wybór środka odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika (np. wniesienie skargi kasacyjnej zamiast zażalenia) może być traktowany jako pomyłka z możliwością konwersji pisma?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, błędny wybór środka odwoławczego dokonany przez profesjonalnego pełnomocnika nie może być potraktowany jako mylne oznaczenie pisma procesowego ze skutkami z art. 130 § 1 zd. drugie k.p.c. Skarga kasacyjna i zażalenie są odrębnymi środkami odwoławczymi, opartymi na odmiennych zasadach ustrojowych i regulowanymi odmiennymi przepisami.

Uzasadnienie

Formalizm skargi kasacyjnej wyklucza możliwość jej stosowania w przypadkach, gdy ustawa przewiduje inny środek odwoławczy. Konwersja czynności procesowej dokonanej przez pełnomocnika, w tym adwokata, nie wchodzi w grę w sytuacji, gdy obowiązuje przymus adwokacko-radcowski.

Czy wniesienie skargi kasacyjnej po terminie właściwym dla zażalenia może być uznane za skuteczne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniesienie skargi kasacyjnej po terminie przewidzianym ustawowo dla złożenia zażalenia stanowi samodzielną przesłankę odrzucenia tego środka zaskarżenia.

Uzasadnienie

Termin na wniesienie zażalenia jest tygodniowy od dnia doręczenia postanowienia. Wniesienie skargi kasacyjnej po tym terminie, nawet gdyby hipotetycznie uznać ją za zażalenie, skutkuje jej odrzuceniem.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
Towarzystwo Ubezpieczeń i Reasekuracji W. S.A.

Strony

NazwaTypRola
S. B.osoba_fizycznapowód
Towarzystwo Ubezpieczeń i Reasekuracji W. S.A.spółkapozwany

Przepisy (12)

Główne

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia zażalenia przez Sąd Najwyższy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 354

Kodeks postępowania cywilnego

Formą orzeczenia, dla którego kodeks postępowania cywilnego nie przewiduje formy wyroku lub nakazu zapłaty, jest postanowienie.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Od postanowienia sądu drugiej instancji niebędącego postanowieniem w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie skarga kasacyjna nie przysługuje.

k.p.c. art. 394 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa termin na wniesienie zażalenia.

k.p.c. art. 394 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zaskarżenia postanowień zamieszczonych w wyroku.

k.p.c. art. 394¹ § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa termin na wniesienie zażalenia.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zaskarżenia postanowień zamieszczonych w wyroku.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów o zażaleniu do skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Definiuje przypadki, w których przysługuje skarga kasacyjna od postanowień sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy skutków błędnego oznaczenia pisma procesowego.

k.p.c. art. 87¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy przymusu adwokacko-radcowskiego w sporządzaniu pism procesowych.

k.p.c. art. 370

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa odrzucenia środka zaskarżenia z powodu wniesienia po terminie.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Orzeczenie o odrzuceniu apelacji, nawet zamieszczone w wyroku, ma charakter postanowienia. • Od postanowienia o odrzuceniu apelacji nie przysługuje skarga kasacyjna. • Błędny wybór środka odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika nie jest traktowany jako pomyłka. • Skarga kasacyjna została wniesiona po terminie właściwym dla zażalenia.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna była dopuszczalnym środkiem odwoławczym od postanowienia o odrzuceniu apelacji. • Wniesienie skargi kasacyjnej zamiast zażalenia stanowiło jedynie mylne oznaczenie pisma procesowego.

Godne uwagi sformułowania

forma orzeczenia, dla którego kodeks postępowania cywilnego nie przewiduje formy wyroku lub nakazu zapłaty, jest postanowienie • okoliczność, że orzeczenie takie zostało zamieszczone w wyroku nie odbiera mu charakteru postanowienia • błędny wybór środka odwoławczego dokonany przez profesjonalnego pełnomocnika nie może być potraktowany jako mylne oznaczenie pisma procesowego • formalizm skargi kasacyjnej [...] wyklucza możliwość jej stosowania w przypadkach, w których ustawa przewiduje dla zaskarżenia orzeczenia wprost inny środek odwoławczy

Skład orzekający

Krzysztof Pietrzykowski

przewodniczący

Monika Koba

członek

Janusz Kaspryszyn

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności środków odwoławczych od postanowień sądu drugiej instancji, zwłaszcza gdy są one zamieszczone w wyroku, oraz kwestia błędnego wyboru środka odwoławczego przez profesjonalnego pełnomocnika."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z zaskarżaniem postanowień o odrzuceniu apelacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące środków odwoławczych i błędów popełnianych przez profesjonalnych pełnomocników, co jest cenne dla praktyków prawa.

Błąd pełnomocnika: skarga kasacyjna zamiast zażalenia – czy sąd to uzna?

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst