III Cz 383/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2016-05-31
SAOSnieruchomościużytkowanie wieczysteŚredniaokręgowy
użytkowanie wieczysteopłata rocznaaktualizacja opłatykoszty procesuzażalenienieruchomościsąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w sprawie kosztów postępowania, zasądzając je od powódki na rzecz pozwanego.

Sprawa dotyczyła zażalenia pozwanego Skarbu Państwa na postanowienie Sądu Rejonowego o wzajemnym zniesieniu kosztów procesu w sprawie o ustalenie opłaty z tytułu użytkowania wieczystego. Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy błędnie zniósł koszty, gdyż powództwo zostało uwzględnione w 96%, co krzywdziło pozwanego. W konsekwencji, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, zasądzając całość kosztów procesu od powódki na rzecz pozwanego.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał zażalenie pozwanego Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta R. na postanowienie Sądu Rejonowego w Rybniku z dnia 19 listopada 2015 r. o wzajemnym zniesieniu kosztów procesu w sprawie z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej (...) w R. o ustalenie opłaty z tytułu użytkowania wieczystego. Sąd Rejonowy, uwzględniając powództwo w części, ustalił opłatę roczną na kwotę niższą niż zaktualizowana przez pozwanego, a następnie zniósł wzajemnie koszty procesu. Pozwany w zażaleniu zarzucił naruszenie art. 100 k.p.c. poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie, wnosząc o zasądzenie od powódki całości kosztów zastępstwa procesowego. Sąd Okręgowy przychylił się do zażalenia, wskazując, że Sąd Rejonowy nie podał przyczyn zniesienia kosztów, a uwzględnienie powództwa w 96% sprawia, że wzajemne zniesienie kosztów jest krzywdzące dla pozwanego. Zgodnie z art. 100 zd. 2 k.p.c., w sytuacji gdy przeciwnik uległ tylko w nieznacznym zakresie, słuszne jest obciążenie strony powodowej całymi kosztami. W związku z tym, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, zasądzając od powódki na rzecz pozwanego 180 zł kosztów procesu i 60 zł kosztów postępowania zażaleniowego, a także nakazał pobrać od powódki 30 zł tytułem nieuiszczonej opłaty od zażalenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, w takiej sytuacji wzajemne zniesienie kosztów procesu jest niezasadne i krzywdzi stronę pozwaną.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że uwzględnienie powództwa w tak wysokim procencie (96%) oznacza, że strona pozwana wygrała sprawę w przeważającym zakresie, a przeciwnik uległ tylko w nieznacznym zakresie. W takich okolicznościach zastosowanie zasady wzajemnego zniesienia kosztów procesu jest sprzeczne z zasadami słuszności i prowadzi do krzywdy strony wygrywającej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

Skarb Państwa – Prezydent Miasta R.

Strony

NazwaTypRola
Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w R.spółdzielniapowódka
Skarb Państwa – Prezydent Miasta R.organ_państwowypozwany

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada wzajemnego zniesienia kosztów procesu, która może być zastosowana, gdy strony poniosły koszty w stosunku do swego wzajemnego uszanowania. W przypadku wygrania sprawy w przeważającym zakresie przez jedną ze stron, należy obciążyć ją całością kosztów.

Pomocnicze

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego postanowienia przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 397 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do rozpoznania zażalenia przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do rozpoznania zażalenia przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 98 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 98 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zasądzenia kosztów postępowania zażaleniowego.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 6 § 2

Określa wysokość wynagrodzenia pełnomocnika w zależności od rodzaju sprawy i wartości przedmiotu sporu.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 21

Dotyczy opłat za czynności adwokackie.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 13 § 1

Dotyczy opłat za czynności adwokackie.

u.k.s.c. art. 113 § 1

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Podstawa do orzekania o kosztach sądowych.

u.k.s.c. art. 94

Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Zwalnia Skarb Państwa z obowiązku uiszczania opłat sądowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pozwany wygrał sprawę w przeważającym zakresie (96%). Zasada wzajemnego zniesienia kosztów procesu jest niezasadna, gdy jedna strona uległa tylko w nieznacznym zakresie. Sąd Rejonowy nie podał przyczyn zniesienia kosztów.

Odrzucone argumenty

Powódka argumentowała, że jej powództwo zostało uwzględnione w części, co uzasadniało wzajemne zniesienie kosztów.

Godne uwagi sformułowania

w takich warunkach zastosowanie zasady wzajemnego zniesienia kosztów procesu ewidentnie krzywdzi stronę pozwaną i nie ma nic wspólnego z zasadami słuszności. powyższe wskazuje, że strona pozwana wygrała sprawę w przeważającym zakresie, nie utrzymując się tylko w niewielkiej części (4%) z aktualizacją opłaty rocznej. To zaś prowadzi do wniosku, że słuszne jest obciążenie strony powodowej całymi kosztami postępowania, gdyż jej przeciwnik uległ tylko w nieznacznym zakresie.

Skład orzekający

Barbara Braziewicz

przewodniczący

Marcin Rak

sędzia

Roman Troll

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 100 k.p.c. w kontekście kosztów procesu, gdy jedna strona wygrała sprawę w przeważającym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z opłatą za użytkowanie wieczyste.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia praktyczne zastosowanie zasady odpowiedzialności za koszty procesu, co jest istotne dla prawników procesowych. Pokazuje, jak sąd drugiej instancji koryguje błędne rozstrzygnięcia w zakresie kosztów.

Kiedy wygrana w 96% nie oznacza zwrotu wszystkich kosztów? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 828 PLN

zwrot kosztów procesu: 180 PLN

zwrot kosztów postępowania zażaleniowego: 60 PLN

nieuiszczona opłata od zażalenia: 30 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Cz 383/16 POSTANOWIENIE Dnia 31 maja 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Barbara Braziewicz Sędziowie SO Marcin Rak SO Roman Troll (spr.) po rozpoznaniu w dniu 31 maja 2016 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Spółdzielni Mieszkaniowej (...) ’ w R. przeciwko Skarbowi Państwa – Prezydentowi Miasta R. o ustalenie opłaty z tytułu użytkowania wieczystego na skutek zażalenia pozwanego na postanowienie zawarte w punkcie 3 wyroku Sądu Rejonowego w Rybniku z dnia 19 listopada 2015 r., sygn. akt II C 298/14 postanawia: 1) zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że zasądzić od powódki na rzecz pozwanego 180 zł (sto osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu, 2) zasądzić od powódki na rzecz pozwanego 60 zł (sześćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, 3) nakazać pobrać od powódki na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Rybniku 30 zł (trzydzieści złotych) tytułem nieuiszczonej opłaty od zażalenia, od której uregulowania pozwany był zwolniony z mocy ustawy. SSO Roman Troll SSO Barbara Braziewicz SSO Marcin Rak Sygn. akt III Cz 383/16 UZASADNIENIE Postanowieniem zawartym w punkcie 3 wyroku z 19 listopada 2015 roku Sąd Rejonowy w Rybniku zniósł wzajemnie koszty procesu w sprawie o ustalenie opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego. Powództwo uwzględnił w części ustalając opłatę roczną za 2014 rok w wysokości 377,76 zł, za 2015 rok w wysokości 697,28 zł i począwszy od 2016 roku w wysokości 1016,80 zł, a w pozostałej części je oddalił. W uzasadnieniu wskazał, że pozwany wypowiedział wysokość opłaty rocznej z kwoty 188,88 zł do kwoty 1054,58 zł w 2014 roku, przy czym do 31 marca 2014 roku opłata ta miała wynosić 377,76 zł, a pozostałą kwotę ponad dwukrotność dotychczasowej opłaty rozłożono na 2 równe części po 338,41 zł powiększające opłaty roczne w dwóch następnych latach, to jest 716,17 zł do 31 marca 2015 roku i 1054,58 zł do 31 marca każdego roku począwszy od 2016 roku. Było to związane z ustaleniem wartości nieruchomości na kwotę 105 458 zł. W toku postępowania Sąd Rejonowy ustalił wartość rynkową nieruchomości na dzień aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego na kwotę 101 680 zł. Sąd Rejonowy ustalił opłatę roczną w wysokości niższej niż strona pozwana, dlatego też oddalił powództwo w zakresie różnicy pomiędzy tymi opłatami. O kosztach postępowania orzekł zgodnie z art. 100 k.p.c. znosząc je wzajemnie między stronami. Zażalenie na to postanowienia złożył pozwany zarzucając Sądowi Rejonowemu naruszenie art. 100 k.p.c. poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie polegające na wzajemnym zniesieniu kosztów między stronami pomimo tego, że ustalona wartość opłaty tylko nieznacznie różniła się od tej wynikającej z aktualizacji dokonanej przez pozwanego. Przy tak postawionym zarzucie wniósł o zmianę tego rozstrzygnięcia i zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego całości kosztów zastępstwa procesowego za pierwszą instancję oraz o zasądzenie od powódki na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym. W odpowiedzi na zażalenie powódka wniosła o jego oddalenie jako bezzasadnego i zasądzenie od pozwanego na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Sąd Rejonowy stosując regulację art. 100 k.p.c. w zakresie zniesienia pomiędzy stronami kosztów procesu nie wskazał przyczyn, które legły u podstaw takiego orzeczenia. Jednocześnie z porównania wysokości opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste ustalonej przez pozwanego na 1054,58 zł oraz tej opłaty ustalonej przez Sąd Rejonowy na 1016,80 zł wynika, że powództwo zostało uwzględnione w 96%. W takich warunkach zastosowanie zasady wzajemnego zniesienia kosztów procesu ewidentnie krzywdzi stronę pozwaną i nie ma nic wspólnego z zasadami słuszności. Należy zaś podkreślić, że w sprzeciwie użytkownika wieczystego od orzeczenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego strona powodowa wskazywała, że aktualizacja opłaty rocznej jest niezasadna - i to było jej pierwotne żądanie - ewentualnie zasadna w innej wysokości przy przyjęciu stawki 45 zł za metr kwadratowy. Natomiast stawka ustalona przez Sąd Rejonowy wynosi 64,60 zł za metr kwadratowy. Nie ulega jednak żadnej wątpliwości, że pierwotnym żądaniem strony powodowej było ustalenie niezasadności podwyższenia opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego i z tym żądaniem strona powodowa nie utrzymała się. Także jej ewentualne żądanie nie znalazło odzwierciedlenia w orzeczeniu Sądu Rejonowego, a spór dotyczył także samej zasady – konieczności aktualizacji opłaty rocznej. Wskazuje na to sama wartość przedmiotu sporu (828 zł) stanowiąca różnicę pomiędzy dotychczas regulowaną opłatą (188,88 zł), a tą zaktualizowaną przez pozwanego (1054,58 zł). Powyższe wskazuje, że strona pozwana wygrała sprawę w przeważającym zakresie, nie utrzymując się tylko w niewielkiej części (4%) z aktualizacją opłaty rocznej. To zaś prowadzi do wniosku, że słuszne jest obciążenie strony powodowej całymi kosztami postępowania, gdyż jej przeciwnik uległ tylko w nieznacznym zakresie ( art. 100 zd. 2 k.p.c. ). Koszty postępowania po stronie pozwanej związane są z wysokością wynagrodzenia jej pełnomocnika (180 zł) zgodnie z § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r., poz. 461 ze zm.). Z powyższych względów zażalenie okazało się zasadne. Dlatego też, na podstawie art. 386 § 1 kp .c. w związku z art. 397 § 1 i 2 k.p.c , należało orzec jak w punkcie 1 sentencji. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na postawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz § 13 ust. 1 pkt 1 tego rozporządzenia w związku z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. poz. 1800), gdyż pozwany przegrał sprawę, a zażalenie zostało złożone przed wejściem w życie rozporządzenia z 22 października 2015 roku. O kosztach sądowych związanych z wszczęciem postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz. U. 2014 r., poz. 1025 ze zm.) w związku z art. 98 § 1 k.p.c. , gdyż pozwany jako Skarb Państwa nie ma obowiązku uiszczania opłat sądowych ( art. 94 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych ), a sprawę wygrał. SSO Roman Troll SSO Barbara Braziewicz SSO Marcin Rak

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI