III CZ 36/09

Sąd Najwyższy2009-09-04
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaniedopuszczalnośćpróg zaskarżeniakoszty postępowaniaprawo procesowesąd najwyższyzażalenie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie spółki "C." S.A. na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, uznając ją za niedopuszczalną i stanowiącą nadużycie prawa procesowego.

Spółka "C." S.A. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego, który częściowo uwzględnił powództwo o zapłatę. Sąd Okręgowy odrzucił skargę, uznając, że jej wartość nie przekracza progu dopuszczalności. Spółka odwołała się, twierdząc, że zaskarżyła wyrok w całości, nawet w części oddalającej powództwo, gdyż kwestionuje samą zasadę żądania. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarga kasacyjna nie może być skierowana przeciwko uzasadnieniu ani części wyroku zgodnej z żądaniem strony, co stanowi nadużycie prawa procesowego.

Sprawa dotyczy zażalenia spółki "C." S.A. na postanowienie Sądu Okręgowego w N. z dnia 2 czerwca 2009 r., które odrzuciło skargę kasacyjną spółki od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 27 listopada 2008 r. W pierwszej instancji Sąd Rejonowy w N. oddalił powództwo R.U. przeciwko spółkom "Z." S.A. i "C." S.A. o odszkodowanie i rentę. Sąd Okręgowy, częściowo uwzględniając apelację powoda, zmienił wyrok, zasądzając od pozwanych na rzecz powoda kwotę 41 753 zł tytułem odszkodowania oraz rentę uzupełniającą w wysokości 600 zł miesięcznie, a w pozostałej części powództwo oddalił. Spółka "C." S.A. zaskarżyła wyrok Sądu Okręgowego w całości, określając wartość przedmiotu zaskarżenia na 74 990 zł. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną, uznając, że jej wartość (48 953 zł) jest poniżej progu dopuszczalności określonego w art. 3982 § 1 k.p.c. W zażaleniu spółka argumentowała, że świadomie zaskarżyła orzeczenie w całości, kwestionując samą zasadę żądania, nawet jeśli część powództwa została oddalona. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, stwierdzając, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym od sentencji orzeczenia, a nie od uzasadnienia. Podkreślono, że spółka nie podważała orzeczenia o częściowym oddaleniu powództwa, które było zgodne z jej żądaniem procesowym, lecz kwestionowała motywy sądu. Sąd Najwyższy uznał to za naruszenie zasad zaskarżalności i ominięcie granic określonych w art. 3982 § 1 k.p.c., co stanowiło nadużycie prawa procesowego. W związku z tym postanowienie Sądu Okręgowego zostało uznane za trafne, a spółka została obciążona kosztami postępowania zażaleniowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia przysługującym od sentencji orzeczenia, a nie od uzasadnienia. Nie może być skierowana przeciwko części wyroku, która jest zgodna z żądaniem strony pozwanej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym od sentencji orzeczenia, a nie od uzasadnienia. W tej sprawie skarżący nie podważał orzeczenia o częściowym oddaleniu powództwa, które było zgodne z jego żądaniem procesowym, lecz kwestionował motywy sądu. Uznał to za naruszenie zasad zaskarżalności i ominięcie granic określonych w art. 3982 § 1 k.p.c., co stanowiło nadużycie prawa procesowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

"C.” S.A.

Strony

NazwaTypRola
R.U.osoba_fizycznapowód
„Z.” S.A.spółkapozwany
"C.” S.A.spółkapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 3982 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa próg dopuszczalności skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.p.c. art. 19 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa sposób ustalania wartości przedmiotu sporu.

k.p.c. art. 22

Kodeks postępowania cywilnego

Określa sposób ustalania wartości przedmiotu sporu.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania zażaleniowego.

k.p.c. art. 98 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy kosztów postępowania zażaleniowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia przysługującym od sentencji orzeczenia, a nie od uzasadnienia. Strona pozwana nie podważała orzeczenia o częściowym oddaleniu powództwa, które było zgodne z jej żądaniem procesowym. Kwestionowanie motywów sądu, przy braku kwestionowania zgodnej z żądaniem sentencji, stanowi naruszenie zasad zaskarżalności i ominięcie granic określonych w art. 3982 § 1 k.p.c. Działanie skarżącego stanowi nadużycie prawa procesowego.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego, że świadomie zaskarżył wyrok w całości, nawet w części oddalającej powództwo, ponieważ kwestionuje samą zasadę żądania.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym – w określonych przez ustawę wypadkach – od sentencji orzeczenia, a nie od uzasadnienia. W ten sposób doszło do naruszenia zasad zaskarżalności oraz ominięcia granic określonych w art. 3982 § 1 k.p.c., co należy uznać za nadużycie prawa procesowego.

Skład orzekający

Jacek Gudowski

przewodniczący, sprawozdawca

Krzysztof Strzelczyk

członek

Dariusz Zawistowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi kasacyjnej skierowanej przeciwko uzasadnieniu lub części wyroku zgodnej z żądaniem strony, a także kwalifikowanie takiego działania jako nadużycia prawa procesowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze skargą kasacyjną i jej dopuszczalnością.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością skargi kasacyjnej i nadużyciem prawa procesowego, co jest istotne dla praktyków prawa, ale nie zawiera nietypowych faktów czy szerokich implikacji społecznych.

Kiedy skarga kasacyjna staje się nadużyciem prawa procesowego? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 74 990 PLN

odszkodowanie: 41 753 PLN

renta uzupełniająca miesięcznie: 600 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZ 36/09 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 4 września 2009 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jacek Gudowski (przewodniczący, sprawozdawca) 
SSN Krzysztof Strzelczyk 
SSN Dariusz Zawistowski 
 
 
w sprawie z powództwa R.U. 
przeciwko „Z.” S.A. i "C.” S.A.  
o zapłatę, 
po rozpoznaniu  w Izbie Cywilnej na posiedzeniu niejawnym  
w dniu 4 września 2009 r., 
zażalenia strony pozwanej "C.” S.A.  
na postanowienie Sądu Okręgowego w N. 
z dnia 2 czerwca 2009 r., sygn. akt [...], 
 
 
oddala zażalenie i zasądza od pozwanej "C.” S.A. na rzecz 
powoda kwotę 1100 zł (tysiąc sto zł) tytułem zwrotu kosztów 
postępowania zażaleniowego. 
 
 
Uzasadnienie 
 

 
2 
 
Wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2008 r. Sąd Rejonowy w N. oddalił powództwo 
R.U. przeciwko Z. S.A. oraz C. S.A. o odszkodowanie i rentę. 
 
W częściowym uwzględnieniu apelacji powoda Sąd Okręgowy w N. 
orzeczeniem z dnia 27 listopada 2008 r. zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji w 
ten sposób, że zasądził od pozwanych na rzecz powoda kwotę 41 753 zł tytułem 
odszkodowania oraz kwoty po 600 zł miesięcznie tytułem renty uzupełniającej, a w 
pozostałej części powództwo oddalił.  Oddalił także apelację w pozostałym zakresie 
i zażalenie pozwanego C. dotyczące orzeczenia o kosztach oraz orzekł o kosztach 
postępowania za obie instancje. 
 
Wyrok Sądu Okręgowego został zaskarżony przez pozwane C. z wyraźnym 
zaznaczeniem, że zaskarżeniem objęty jest cały wyrok, a zatem także 
rozstrzygnięcie oddalające pozostałą część żądania. W związku z tym wartość 
przedmiotu zaskarżenia określono na kwotę 74 990 zł. 
 
Postanowieniem z dnia 2 czerwca 2009 r. Sąd Okręgowy odrzucił tę skargę, 
stwierdzając, że przedmiotem zaskarżenia pozwanego może być tylko orzeczenie 
uwzględniające powództwo, a jego wartość – zgodnie z art. 19 § 1 i art. 22 k.p.c. – 
wynosi łącznie kwotę 48 953 zł, a więc poniżej kwoty stanowiącej próg 
dopuszczalności skargi kasacyjnej określony w art. 3982 § 1 k.p.c. 
 
W zażaleniu pozwanego C. S.A. podniesiono, że świadomie zostało 
zaskarżone orzeczenie Sądu drugiej instancji w całości, a więc także w części 
oddalającej powództwo skierowane przeciwko niemu. W ocenie skarżącego, 
orzeczenie 
oddalające 
powództwo, 
„pomimo 
pozornej 
korzystności 
dla 
pozwanego”, jest niezgodne z jego stanowiskiem procesowym kwestionującym 
samą zasadę żądania. Tymczasem Sąd Okręgowy przyjął, że roszczenia powoda 
zasługują co do zasady na uwzględnienie, lecz są tylko wygórowane. W związku z 
tym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Skarga 
kasacyjna 
jest 
nadzwyczajnym 
środkiem 
zaskarżenia 
przysługującym – w określonych przez ustawę wypadkach – od sentencji 
orzeczenia, a nie od uzasadnienia. Tymczasem ze skargi wniesionej przez 
pozwane C. wynika, że nie podważa ono orzeczenia o częściowym oddaleniu 

 
3 
powództwa (pkt 1. III sentencji wyroku Sądu Okręgowego w N.), które jest zgodne z 
żądaniem procesowym, lecz uzasadnienie rozstrzygnięcia w tym zakresie, 
kwestionując przyjęte przez Sąd motywy. W ten sposób doszło do naruszenia 
zasad zaskarżalności oraz ominięcia granic określonych w art. 3982 § 1 k.p.c., co 
należy uznać za nadużycie prawa procesowego. 
 
Trzeba przy tym zważyć, że kwestionowane przez skarżącego motywy nie 
mają wpływu na ocenę zakresu powagi rzeczy osądzonej, jak też nie zachodzą 
jakiekolwiek inne przyczyny, które świadczą o rzekomym „pokrzywdzeniu” strony 
pozwanej; w zaskarżonym zakresie powództwo zostało oddalone, a więc zapadł 
wyrok w pełni zgodny z żądaniem strony pozwanej, a w pozostałym wprawdzie 
uwzględnione, ale w części, która nie podlega skardze kasacyjnej. 
 
Z tych względów, skoro kodeks postępowania cywilnego nie dopuszcza 
skargi kasacyjnej od uzasadnienia, a w części, w której skarga taka jest ze względu 
na przedmiot niewyłączona, nie zostało spełnione wymaganie określone w art. 3982 
§ 1 k.p.c., należało zaskarżone zażaleniem postanowienie uznać za trafne. 
 
O kosztach orzeczono na podstawie art. 98 § 1 w związku z art. 391 § 1 i art. 
39821 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI