Orzeczenie · 2025-02-26

III CZ 289/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2025-02-26
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
Sąd Najwyższyzażaleniekoszty postępowaniaprzymus adwokacko-radcowskiniedopuszczalnośćskarga kasacyjnapostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie W. Ł. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2022 r. (sygn. akt I CSK 1313/22), którym odmówiono przyjęcia skargi kasacyjnej powoda do rozpoznania i zasądzono od niego koszty postępowania kasacyjnego. Powód wniósł zażalenie osobiście, kwestionując rozstrzygnięcie o kosztach. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie, opierając się na dwóch głównych argumentach. Po pierwsze, zgodnie z art. 87¹ § 1 k.p.c., w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje przymus adwokacko-radcowski, co oznacza, że czynności procesowe strony lub pełnomocnika niebędącego profesjonalistą są bezskuteczne. Środek odwoławczy wniesiony z naruszeniem tego przepisu jest niedopuszczalny i ma charakter nieusuwalny. Po drugie, sąd wskazał, że zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego co do zasady nie przysługuje, gdyż Sąd Najwyższy nie jest sądem drugiej instancji w rozumieniu art. 394¹ k.p.c., a jego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu środkami odwoławczymi, chyba że ustawa stanowi inaczej. W związku z tym, zażalenie zostało odrzucone jako niedopuszczalne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie obowiązkowego charakteru przymusu adwokacko-radcowskiego w Sądzie Najwyższym oraz niedopuszczalności zażaleń na postanowienia SN.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie sytuacji wniesienia środka zaskarżenia osobiście przez stronę w Sądzie Najwyższym oraz zażaleń na postanowienia SN.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego w przedmiocie kosztów postępowania kasacyjnego, wniesione osobiście przez stronę, jest dopuszczalne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie takie jest niedopuszczalne.

Uzasadnienie

Zażalenie zostało wniesione osobiście przez stronę, co narusza obowiązkowy przymus adwokacko-radcowski w postępowaniu przed Sądem Najwyższym (art. 87¹ § 1 k.p.c.). Ponadto, zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego co do zasady nie przysługuje, ponieważ Sąd Najwyższy nie jest sądem drugiej instancji w rozumieniu przepisów k.p.c. regulujących środki odwoławcze.

Jaka jest dopuszczalność zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zasadniczo zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego nie przysługuje, chyba że ustawa stanowi inaczej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy nie jest sądem drugiej instancji w rozumieniu przepisów k.p.c. dotyczących zażaleń. Jego orzeczenia, jako organu sprawującego nadzór judykacyjny, nie podlegają zaskarżeniu środkami odwoławczymi, chyba że istnieje wyraźny przepis ustawowy to przewidujący.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie zażalenia
Strona wygrywająca
Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiej

Strony

NazwaTypRola
W. Ł.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa - Prokuratoria Generalna Rzeczypospolitej Polskiejorgan_państwowypozwany

Przepisy (5)

Główne

k.p.c. art. 87¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych. Wyłącza to zdolność strony do podejmowania czynności procesowych osobiście. Czynności strony lub pełnomocnika niebędącego adwokatem lub radcą prawnym są bezskuteczne.

k.p.c. art. 398⁶ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Niedopuszczalny środek odwoławczy podlega odrzuceniu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 394¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przypadki, w których przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego na postanowienia sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazuje na odrzucenie zażalenia w przypadkach niedopuszczalności.

k.p.c. art. 394² § § 1¹

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postanowień sądu drugiej instancji, nie Sądu Najwyższego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie wniesione osobiście przez stronę narusza obowiązkowy przymus adwokacko-radcowski w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. • Zażalenie na postanowienie Sądu Najwyższego co do zasady nie przysługuje.

Godne uwagi sformułowania

w postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje zastępstwo stron przez adwokatów lub radców prawnych • wyłącza on zdolność strony do podejmowania czynności procesowych osobiście • środek odwoławczy wniesiony z naruszeniem art. 87¹ § 1 k.p.c. należy kwalifikować jako niedopuszczalny • uchybieńe leżące u podstaw tej oceny ma charakter nieusuwalny • zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji • Sąd Najwyższy nie jest sądem drugiej instancji • Orzeczenia Sądu Najwyższego [...] nie podlegają legis latae zaskarżeniu w drodze środków odwoławczych

Skład orzekający

Mariusz Łodko

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obowiązkowego charakteru przymusu adwokacko-radcowskiego w Sądzie Najwyższym oraz niedopuszczalności zażaleń na postanowienia SN."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji wniesienia środka zaskarżenia osobiście przez stronę w Sądzie Najwyższym oraz zażaleń na postanowienia SN.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie przypomina o fundamentalnych zasadach postępowania przed Sądem Najwyższym, w tym o przymusie adwokacko-radcowskim, co jest kluczowe dla praktyków prawa. Pokazuje również, jak rygorystycznie sądy egzekwują te zasady.

Osobiste zażalenie do Sądu Najwyższego? Sąd je odrzucił. Oto dlaczego.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 360 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst