III CZ 272/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie wniesione przez pozwanego P. S.A. w W. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 20 czerwca 2024 r., które uchyliło wyrok Sądu Okręgowego i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy stwierdził, że zażalenie jest bezzasadne. Zgodnie z art. 394[1] § 1[1] k.p.c., Sąd Najwyższy bada jedynie, czy sąd drugiej instancji prawidłowo zastosował art. 386 § 2 lub 4 k.p.c. przy uchylaniu wyroku sądu pierwszej instancji. Sąd Apelacyjny prawidłowo uznał, że Sąd Okręgowy nie rozpoznał istoty sprawy, ponieważ oddalił powództwo z powodu braku legitymacji czynnej powódki, nie badając jednocześnie merytorycznie żądania uchylenia uchwał spółki na podstawie art. 422 k.s.h. Sąd Najwyższy podkreślił, że nierozpoznanie istoty sprawy następuje, gdy sąd zaniechał zbadania kwestii wyznaczonych treścią żądania i zarzutów, bezpodstawnie przyjmując istnienie przesłanki unicestwiającej roszczenie. W tym przypadku, oddalenie powództwa z powodu braku legitymacji procesowej bez wcześniejszego zbadania jej istnienia stanowiło nierozpoznanie istoty sprawy. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia nierozpoznania istoty sprawy w kontekście oddalenia powództwa z powodu braku legitymacji procesowej bez merytorycznego zbadania żądania.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy z powodu błędnego ustalenia braku legitymacji procesowej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo zastosował art. 386 § 4 k.p.c. uchylając wyrok sądu pierwszej instancji z powodu nierozpoznania istoty sprawy, gdy sąd pierwszej instancji oddalił powództwo z uwagi na brak legitymacji procesowej powódki, nie badając merytorycznie żądania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd drugiej instancji prawidłowo zastosował art. 386 § 4 k.p.c.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że nierozpoznanie istoty sprawy następuje, gdy sąd zaniechał zbadania kwestii wyznaczonych treścią żądania i zarzutów, bezpodstawnie przyjmując istnienie przesłanki unicestwiającej roszczenie. Oddalenie powództwa z powodu braku legitymacji procesowej bez wcześniejszego zbadania jej istnienia stanowi nierozpoznanie istoty sprawy.
Czy zarzut naruszenia art. 387 § 2[1] pkt 2 k.p.c. poprzez nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej wyrokowania z uwagi na wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia wyroku sądu drugiej instancji jest zasadny?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut ten nie jest zasadny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy nie podzielił zarzutu skarżącego, uznając, że Sąd Apelacyjny prawidłowo wykazał nierozpoznanie istoty sprawy przez Sąd I instancji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. spółka akcyjna w W. | spółka | pozwany |
| J. O.-W. | osoba_fizyczna | powód |
| E. W. | osoba_fizyczna | interwenient uboczny |
| W. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. | spółka | interwenient uboczny |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 394[1] § § 1[1]
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy bada jedynie, czy sąd drugiej instancji prawidłowo zastosował art. 386 § 2 lub 4 k.p.c. przy uchylaniu wyroku sądu pierwszej instancji.
k.p.c. art. 386 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji może uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania tylko w przypadku nieważności postępowania.
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd drugiej instancji może uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, gdy nie została rozpoznana przez sąd pierwszej instancji istota sprawy albo gdy zachodzi konieczność przeprowadzenia przez ten sąd postępowania dowodowego w całości.
k.p.c. art. 398[14]
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia zażalenia przez Sąd Najwyższy.
Pomocnicze
k.s.h. art. 422
Kodeks spółek handlowych
Dotyczy żądania uchylenia uchwał spółki.
k.p.c. art. 387 § § 2[1]
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Apelacyjny prawidłowo stwierdził nierozpoznanie istoty sprawy przez Sąd Okręgowy z powodu braku zbadania legitymacji czynnej powódki przy jednoczesnym nie zbadaniu merytorycznego żądania.
Odrzucone argumenty
Zażalenie pozwanego P. S.A. na postanowienie Sądu Apelacyjnego uchylające wyrok Sądu Okręgowego.
Godne uwagi sformułowania
Rozpoznając przewidziane w art. 394[1] § 1[1] k.p.c. zażalenie na kasatoryjne orzeczenie sądu drugiej instancji, Sąd Najwyższy bada jedynie, czy sąd ten prawidłowo zastosował art. 386 § 2 lub 4 k.p.c. • Przedmiotem badania przy rozpoznaniu zażalenia jest istnienie procesowych podstaw wydania przez sąd drugiej instancji orzeczenia kasatoryjnego, zamiast merytorycznego zakończenia sprawy • Prowadzenie przez sąd drugiej instancji uzupełniającego postępowania dowodowego i orzekanie reformatoryjne powinno zatem stanowić regułę, albowiem przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania znacznie przedłuża czas trwania postępowania • Do nierozpoznania istoty sprawy dochodzi zatem wówczas, gdy sąd zaniechał zbadania wskazanych wyżej kwestii bezpodstawnie przyjmując, że istnieje przesłanka materialnoprawna lub procesowa unicestwiająca roszczenie.
Skład orzekający
Krzysztof Wesołowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia nierozpoznania istoty sprawy w kontekście oddalenia powództwa z powodu braku legitymacji procesowej bez merytorycznego zbadania żądania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie sąd pierwszej instancji nie rozpoznał istoty sprawy z powodu błędnego ustalenia braku legitymacji procesowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie SN precyzuje ważną kwestię procesową dotyczącą nierozpoznania istoty sprawy, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej i może być interesujące dla prawników zajmujących się postępowaniem cywilnym.
“Kiedy brak legitymacji procesowej oznacza nierozpoznanie istoty sprawy? Wyjaśnia Sąd Najwyższy.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.