III CZ 25/08

Sąd Najwyższy2008-06-12
SNCywilneubezpieczeniaŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnadopuszczalnośćwartość przedmiotu zaskarżeniaubezpieczenie majątkoweautocascoSąd Najwyższyzażaleniepostanowienie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda, potwierdzając niedopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawie o ustalenie istnienia umowy ubezpieczenia majątkowego z uwagi na niską wartość przedmiotu zaskarżenia.

Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Okręgowego, który zmienił orzeczenie Sądu Rejonowego w sprawie o ustalenie istnienia umowy ubezpieczenia autocasco. Sąd Okręgowy odrzucił skargę kasacyjną jako niedopuszczalną z powodu wartości przedmiotu zaskarżenia poniżej 50.000 zł. Powód w zażaleniu kwestionował tę decyzję, argumentując, że w sprawach o ustalenie skarga kasacyjna jest zawsze dopuszczalna, a także podniósł zarzut nieważności postępowania. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając, że sprawa o ustalenie istnienia umowy należy do spraw o prawa majątkowe, a wartość przedmiotu zaskarżenia (14.000 zł) nie spełnia wymogu dopuszczalności skargi kasacyjnej. Sąd oddalił również zarzut nieważności postępowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powoda R. W. na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 26 lutego 2008 r., którym odrzucono skargę kasacyjną powoda. Skarga kasacyjna została wniesiona od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 19 grudnia 2007 r., który z kolei zmienił wyrok Sądu Rejonowego z dnia 17 maja 2006 r. w sprawie o ustalenie istnienia umowy ubezpieczenia majątkowego autocasco. Sąd Okręgowy uznał skargę kasacyjną za niedopuszczalną, ponieważ wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła 14.000 zł, a zgodnie z art. 398^2 § 1 k.p.c., w sprawach o prawa majątkowe skarga kasacyjna jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia przekracza 50.000 zł. Powód w zażaleniu argumentował, że w sprawach o ustalenie skarga kasacyjna jest dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia. Ponadto podniósł zarzut nieważności postępowania, wskazując, że w wydaniu zaskarżonego postanowienia brał udział sędzia, który uczestniczył również w wydaniu wyroku zaskarżonego skargą kasacyjną. Sąd Najwyższy, opierając się na utrwalonym orzecznictwie, potwierdził, że sprawa o ustalenie istnienia umowy ubezpieczenia majątkowego jest sprawą o prawa majątkowe, a zatem dopuszczalność skargi kasacyjnej zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia. Wartość 14.000 zł nie spełniała wymogu 50.000 zł, co uzasadniało odrzucenie skargi kasacyjnej przez Sąd Okręgowy. Sąd Najwyższy oddalił również zarzut nieważności postępowania, stwierdzając, że sędzia orzekający w sprawie o odrzucenie skargi kasacyjnej nie jest wyłączony z mocy ustawy tylko dlatego, że brał udział w wydaniu wyroku sądu drugiej instancji. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda jako nieuzasadnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna w sprawach o prawa majątkowe, do których zalicza się sprawa o ustalenie istnienia umowy ubezpieczenia majątkowego, jest niedopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50.000 zł.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołuje się na art. 398^2 § 1 k.p.c. oraz utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym sprawy o ustalenie istnienia umowy należą do spraw o prawa majątkowe, a dopuszczalność skargi kasacyjnej zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

pozwany

Strony

NazwaTypRola
R. W.osoba_fizycznapowód
(…) Zakład Ubezpieczeń S.A. w W., Oddział Okręgowy w K.spółkapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50.000 zł.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji odrzuca skargę kasacyjną, jeżeli jest ona niedopuszczalna.

k.p.c. art. 395 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wniosku o uchylenie postanowienia.

k.p.c. art. 48

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący wyłączenia sędziego.

k.p.c. art. 384^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozstrzygnięcia o zażaleniu.

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy stosowania przepisów o kasacji do skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa o ustalenie istnienia umowy ubezpieczenia majątkowego jest sprawą o prawa majątkowe. Wartość przedmiotu zaskarżenia (14.000 zł) nie przekracza progu 50.000 zł wymaganego dla dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o prawa majątkowe. Sędzia orzekający w sprawie o odrzucenie skargi kasacyjnej nie jest wyłączony z mocy ustawy, nawet jeśli brał udział w wydaniu wyroku sądu drugiej instancji.

Odrzucone argumenty

W sprawach o ustalenie skarga kasacyjna jest dopuszczalna bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Zarzut nieważności postępowania z powodu udziału sędziego, który powinien być wyłączony.

Godne uwagi sformułowania

Sprawa o ustalenie istnienia umowy (w tym – umowy ubezpieczenia majątkowego) należy do kategorii spraw o prawa majątkowe w rozumieniu art. 398^2 § 1 k.p.c. Sędzia, który bierze udział w wydaniu wyroku sądu drugiej instancji, nie jest wyłączony ex lege od udziału w wydaniu postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej wniesionej od tego wyroku.

Skład orzekający

Irena Gromska-Szuster

przewodniczący

Mirosław Bączyk

sprawozdawca

Katarzyna Tyczka-Rote

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o ustalenie istnienia umowy ubezpieczenia majątkowego w zależności od wartości przedmiotu zaskarżenia."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji k.p.c. lub specyfiki sprawy o ustalenie istnienia umowy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest istotne dla praktyków prawa cywilnego i ubezpieczeniowego, ponieważ precyzuje zasady dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o ustalenie istnienia umowy, co jest częstym zagadnieniem procesowym.

Kiedy skarga kasacyjna w sprawie o ubezpieczenie jest dopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 14 000 PLN

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZ 25/08 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 12 czerwca 2008 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Irena Gromska-Szuster (przewodniczący) 
SSN Mirosław Bączyk (sprawozdawca) 
SSN Katarzyna Tyczka-Rote 
 
w sprawie z powództwa R. W. 
przeciwko (…) Zakładowi Ubezpieczeń S.A. w W., Oddziałowi Okręgowemu w K. 
o ustalenie istnienia umowy, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 12 czerwca 2008 r., 
zażalenia powoda 
na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 26 lutego 2008 r., sygn. akt II Ca (…), 
 
oddala zażalenie. 
 
Uzasadnienie 
 
Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 26 lutego 2008 r. odrzucił skargę 
kasacyjną powoda. Skarga ta została wniesiona od wyroku tego Sądu z dnia 19 grudnia 
2007 r., w którym zmieniono orzeczenie Sądu Rejonowego z dnia 17 maja 2006 r. i 
orzeczono co do istoty w sprawie o ustalenie istnienia umowy ubezpieczenia 
majątkowego autocasco. 
Sąd Okręgowy stwierdził, że skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w niniejszej 
sprawie z racji wartości przedmiotu zaskarżenia (14.000 zł). Sprawa o ustalenie istnienia 
umowy ubezpieczenia majątkowego jest sprawą o prawa majątkowe, a w takich 
sprawach dopuszczalność skargi kasacyjnej zależy od tego, czy wartość przedmiotu 
zaskarżenia przekracza 50.000 zł (art. 3982 § 1 k.p.c.). 

 
2 
W zażaleniu na postanowienia z dnia 26 lutego 2008 r. skarżący kwestionował 
stanowisko Sądu Okręgowego i stwierdzał, że w sprawach o ustalenie skarga kasacyjna 
jest dopuszczalna bez względu na wartość przedmiotu zaskarżenia. Skarżący zgłosił 
zarzut nieważności postępowania z tej racji, że w wydaniu zaskarżonego postanowienia 
brał udział sędzia, który uczestniczył także w wydaniu wyroku zaskarżonego następnie 
skargą 
kasacyjną. 
W rezultacie 
skarżący 
wnosił 
o 
uchylenia 
zaskarżonego 
postanowienia na podstawie art. 395 § 2 k.p.c., ewentualnie – o jego uchylenie i 
przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu do ponownego rozpoznania. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zgodnie z art. 3982 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach 
o prawa majątkowe, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50.000 zł. 
W ustalonym już de lege lata orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że sprawa 
o ustalenie istnienia umowy (w tym – umowy ubezpieczenia majątkowego) należy do 
kategorii spraw o prawa majątkowe w rozumieniu art. 3982 § 1 k.p.c. W tych sprawach o 
dopuszczalności skargi decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia (odpowiednio 
powiększona od dnia 6 lutego 2005 r.). W związku z oznaczeniem przedmiotu zaskarżenia 
objętego skargą kasacyjną na kwotę 14.000 zł, Sąd Okręgowy miał zatem uzasadnione 
podstawy do odrzucenia skargi powoda (art. 3986 § 2 k.p.c.). 
Nie można podzielić stanowiska skarżącego co do tego, że w wydaniu 
zaskarżonego postanowienia brał udział sędzia, który powinien być wyłączony z mocy 
ustawy (art. 48 k.p.c.). Otóż sędzia, który bierze udział w wydaniu wyroku sądu drugiej 
instancji, nie jest wyłączony ex lege od udziału w wydaniu postanowienia o odrzuceniu 
skargi kasacyjnej wniesionej od tego wyroku (por. też np. postanowienie Sądu 
Najwyższego a z dnia 20 maja 2005 r., III CZ 11/05, nieopubl.). 
Z przedstawionych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda jako 
nieuzasadnione (art. 3841 § 3 k.p.c. w zw. z art. 39814 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI