III Cz 220/15

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2015-03-10
SAOSnieruchomościprawo rzeczoweŚredniaokręgowy
księgi wieczystenieruchomościsłużebność gruntowastan prawnypostępowanie cywilnezażaleniezwrot pozwukonkretność żądania

Sąd Okręgowy uchylił zarządzenie Sądu Rejonowego o zwrocie pozwu o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, uznając żądanie powódki za wystarczająco skonkretyzowane.

Powódka złożyła pozew o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd Rejonowy zwrócił pozew z powodu braków formalnych, domagając się precyzyjnego określenia żądania i przedstawienia dodatkowych dokumentów. Powódka wniosła zażalenie, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. Sąd Okręgowy, opierając się na orzecznictwie Sądu Najwyższego, uznał, że żądanie pozwu było wystarczająco skonkretyzowane i uchylił zarządzenie o zwrocie pozwu.

Sprawa dotyczyła zażalenia powódki M. F. na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Rejonowego w Raciborzu z dnia 11 grudnia 2014 r., sygn. akt I C 812/14, którym zwrócono pozew o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym. Sąd Rejonowy wezwał powódkę do usunięcia braków formalnych, w tym do precyzyjnego wskazania części nieruchomości objętej służebnością oraz złożenia określonych zezwoleń Sądu Powiatowego. Powódka zarzuciła w zażaleniu naruszenie art. 130 § 1 k.p.c. w związku z art. 187 k.p.c. poprzez uznanie, że jej żądanie nie spełnia kryterium konkretności. Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając zażalenie, odwołał się do art. 130 § 1 k.p.c. oraz do orzecznictwa Sądu Najwyższego, w tym wyroków z dnia 5 kwietnia 2013 r. (III CSK 236/12), 21 marca 2001 r. (III CKN 1214/98) i 8 października 2002 r. (IV CKN 1304/00). Sąd podkreślił, że celem postępowania jest doprowadzenie stanu prawnego wynikającego z księgi wieczystej do aktualnego stanu prawnego w dacie orzekania, a żądanie pozwu powinno być skonkretyzowane jednoznacznie i precyzyjnie. Sąd Okręgowy uznał, że żądanie pozwu zawarte w aktach sprawy spełnia te wymogi, opisując precyzyjnie przebieg służebności gruntowej, która niezgodnie z rzeczywistym stanem prawnym nie została uwzględniona w księdze wieczystej. Wobec powyższego, sąd uznał zażalenie powódki za zasadne i uchylił zaskarżone zarządzenie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, żądanie pozwu jest wystarczająco skonkretyzowane, jeśli precyzyjnie opisuje przebieg służebności gruntowej, nawet jeśli nie zawiera dokładnych granic nieruchomości i wymaga dalszych dowodów do weryfikacji.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, stwierdził, że celem postępowania jest doprowadzenie stanu prawnego księgi wieczystej do aktualnego stanu prawnego, a żądanie powinno być skonkretyzowane. Uznał, że opis przebiegu służebności gruntowej w pozwie spełnia te wymogi, a żądanie od powoda dalszych dokumentów jest przekroczeniem granic bezstronności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie zarządzenia

Strona wygrywająca

M. F.

Strony

NazwaTypRola
M. F.osoba_fizycznapowódka
M. M.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków formalnych pisma procesowego, które uniemożliwiają mu nadanie prawidłowego biegu, w terminie tygodniowym pod rygorem jego zwrotu.

u.k.w.h. art. 10

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

Cel postępowania o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.

Pomocnicze

k.p.c. art. 130 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna zwrotu pozwu przez Sąd Rejonowy.

k.p.c. art. 187

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący wymagań formalnych pozwu, w tym konkretności żądania.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna uchylenia przez sąd drugiej instancji zaskarżonego orzeczenia.

k.p.c. art. 397 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący postępowania zażaleniowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żądanie pozwu o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, dotyczące przebiegu służebności gruntowej, jest wystarczająco skonkretyzowane. Sąd Rejonowy przekroczył granice bezstronności, żądając od powoda dalszych dokumentów potwierdzających okoliczności, które można zweryfikować w toku postępowania.

Odrzucone argumenty

Pozew zawierał braki formalne, w szczególności żądanie nie było wystarczająco skonkretyzowane.

Godne uwagi sformułowania

celem takiego procesu (...) jest doprowadzenie stanu prawnego wynikającego z księgi wieczystej do aktualnego stanu prawnego w dacie orzekania żądanie pozwu w sprawie o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym powinno być skonkretyzowane jednoznacznie i precyzyjnie, w zasadzie tak, aby mogło być przeniesione w postaci gotowej do sentencji orzeczenia żądanie od powoda dalszych dokumentów potwierdzających tą okoliczność, jest przekroczeniem granic bezstronności, gdyż w sposób oczywisty zmierza do wskazania powodowi dowodów służących uwzględnieniu jego roszczenia.

Skład orzekający

Leszek Dąbek

przewodniczący

Andrzej Dyrda

sprawozdawca

Roman Troll

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne pozwu o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, w szczególności dotyczące konkretności żądania i granic ingerencji sądu w postępowaniu przedsądowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dostatecznego skonkretyzowania żądania i oceny roli sądu w postępowaniu dowodowym na etapie wzywania do uzupełnienia braków formalnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące konkretności żądania w sprawach o uzgodnienie treści księgi wieczystej, co jest ważne dla praktyków prawa nieruchomości.

Czy Twoje żądanie w pozwie o uzgodnienie księgi wieczystej jest wystarczająco precyzyjne? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Cz 220/15 POSTANOWIENIE Dnia 10 marca 2015 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie : Przewodniczący - Sędzia SO Leszek Dąbek Sędziowie SO Andrzej Dyrda (spr.) SR (del.) Roman Troll po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 10 marca 2015 r. sprawy z powództwa M. F. ( F. ) przeciwko M. M. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym na skutek zażalenia powódki na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Rejonowego w Raciborzu z dnia 11 grudnia 2014 r., sygn. akt I C 812/14 postanawia : zmienić zaskarżone zarządzenie poprzez jego uchylenie. SR (del.) R. T. SSO Leszek Dąbek SSO Andrzej Dyrda UZASADNIENIE Przewodniczący Sądu Rejonowego w Raciborzu zarządzeniem z 11 grudnia 2014r. zwrócił pozew. W uzasadnieniu wskazał, że powód wezwany do usunięcia braków formalnych pozwu poprzez wskazanie jaką część nieruchomości ma obejmować służebność i jaka była treść zezwoleń Sądu Powiatowego w R. oraz złożenia zezwoleń Sądu Powiatowego w R. z dnia 23 czerwca 1933r. i 9 listopada 1933r., w terminie tygodniowym pod rygorem zwrotu pozwu, braków tych nie usunął, w związku z czym, na podstawie art. 130 § 2 k.p.c. , pozew został zwrócony. W zażaleniu powódka zarzuciła obrazę art. 130 § 1 k.p.c. w związku z art. 187 k.p.c. poprzez uznanie, że dotychczas sformułowane żądanie pozwu nie wypełnia kryterium konkretności roszczenia. Na tych podstawach wniosła o jego uchylenie oraz zasądzenie od pozwanej na rzecz powódki kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. Sąd Okręgowy zważył, co następuje : Stosownie do regulacji prawnej z art. 130 § 1 k.p.c. Przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków formalnych pisma procesowego [pozwu], które uniemożliwiają mu nadanie prawidłowego biegu, w terminie tygodniowym pod rygorem jego zwrotu. W niniejszej sprawie powód został zobowiązany do precyzyjnego określenia swojego żądania - usunięcia niezgodności treści księgi wieczystej z aktualnym stanem prawnym. Należy zwrócić uwagę, iż celem takiego procesu (na podstawie art. 10 ustawy o księgach wieczystych i hipotece ) jest doprowadzenie stanu prawnego wynikającego z księgi wieczystej do aktualnego stanu prawnego w dacie orzekania. Jak wskazał, Sąd Najwyższy w wyroku z dnia z dnia 5 kwietnia 2013r. (III CSK 236/12), żądanie pozwu w sprawie o usunięcie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym powinno być skonkretyzowane jednoznacznie i precyzyjnie, w zasadzie tak, aby mogło być przeniesione w postaci gotowej do sentencji orzeczenia. Uwzględnienie takiego powództwa może nastąpić tylko wówczas, gdy ustalony przez sąd rzeczywisty stan prawny okaże się tożsamy ze stanem objętym żądaniem pozwu. (porównaj: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 marca 2001 r., III CKN 1214/98 (OSNC 2001, nr 11, poz. 165). W sytuacji, zatem, gdy stan prawny nieruchomości okaże się inny od stanu objętego żądaniem pozwu co do osób podlegających wpisowi albo co do rodzajów lub rozmiarów praw podlegających wpisowi w miejsce istniejących wpisów, sąd nie może orzekać pozytywnie, ponieważ orzekłby wówczas o przedmiocie nieobjętym żądaniem. (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2002r., IV CKN 1304/00). Uwzględniając wskazaną powyżej linię orzeczniczą dotyczącą granic związania sądu orzekającego żądaniem pozwu w sprawie o usunięcie niezgodności między ujawnionym w księdze wieczystej stanem prawnym nieruchomości, a jej rzeczywistym stanem prawnym, należało uznać, że żądanie pozwu zawarte w pozwie na k. 56 – 61, spełnia wskazane powyżej wymogi. Wbrew ocenie Sądu Rejonowego nie zostało ono przedstawione w sposób ogólny. Przedstawia ono w sposób precyzyjny, chociaż opisowy, przebieg służebności gruntowej, która niezgodnie z rzeczywistym stanem prawnym nie zostało uwzględniona w księdze wieczystej. W toku postępowania istnieje zatem możliwość, zweryfikowania tego roszczenia, natomiast żądanie od powoda dalszych dokumentów potwierdzających tą okoliczność, jest przekroczeniem granic bezstronności, gdyż w sposób oczywisty zmierza do wskazania powodowi dowodów służących uwzględnieniu jego roszczenia. Wobec powyższego należało uznać, iż zażalenie powoda jest zasadne i z tej przyczyny Sąd orzekł na zasadzie 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 2 k.p.c. SSR (del.) Roman Troll SSO Leszek Dąbek SSO Andrzej Dyrda

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI