III Cz 22/16

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2016-02-23
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy
sprawa gospodarczaniewłaściwość sąduzażaleniecesja wierzytelnościubezpieczenie OCprzedsiębiorcasąd okręgowysąd rejonowy

Sąd Okręgowy sprostował oznaczenie strony powodowej i oddalił zażalenie na postanowienie o przekazaniu sprawy do sądu gospodarczego, uznając roszczenie z umowy ubezpieczenia OC za związane z działalnością gospodarczą powódki.

Powódka, spółka z o.o., dochodziła zapłaty odszkodowania z umowy ubezpieczenia OC nabytego w drodze cesji od osoby fizycznej. Sąd Rejonowy uznał się za niewłaściwy funkcjonalnie i przekazał sprawę do sądu gospodarczego, uznając ją za sprawę gospodarczą. Powódka złożyła zażalenie, twierdząc, że sprawa nie ma charakteru gospodarczego, gdyż pierwotnym poszkodowanym była osoba fizyczna. Sąd Okręgowy, powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i doktrynę, uznał, że sprawa ma charakter gospodarczy, ponieważ powódka prowadzi działalność gospodarczą związaną m.in. z dochodzeniem nabytych wierzytelności, a w momencie wniesienia pozwu obie strony były przedsiębiorcami.

Sprawa dotyczyła zażalenia powódki, spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, na postanowienie Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim, który stwierdził swoją niewłaściwość funkcjonalną i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Rybniku jako sprawę o charakterze gospodarczym. Powódka dochodziła zapłaty odszkodowania z umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego, którą nabyła w drodze cesji od osoby fizycznej. Sąd Rejonowy uzasadnił swoją decyzję tym, że sprawa dotyczy roszczenia między podmiotami gospodarczymi w związku z prowadzoną przez nie działalnością gospodarczą. Powódka w zażaleniu argumentowała, że dochodzone roszczenie, wynikające z cesji wierzytelności od osoby fizycznej, powinno być rozpoznawane przez wydział cywilny, a nie gospodarczy. Sąd Okręgowy w Gliwicach, po rozpoznaniu zażalenia, postanowił sprostować niedokładność w oznaczeniu strony powodowej we wstępnej części zaskarżonego postanowienia oraz oddalić zażalenie. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, odwołując się do przepisów ustawy o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych oraz orzecznictwa Sądu Najwyższego. Podkreślono, że sprawami gospodarczymi są sprawy ze stosunków cywilnych między przedsiębiorcami w zakresie prowadzonej przez nich działalności gospodarczej. Sąd Okręgowy uznał, że powódka, prowadząc działalność gospodarczą obejmującą m.in. wynajem i dzierżawę samochodów, usługi wspomagające transport lądowy, ocenę ryzyka i szacowanie strat, a także działalność finansową, zajmuje się również dochodzeniem nabytych wierzytelności z tytułu szkód w pojazdach mechanicznych. W związku z tym, dochodzone roszczenie zostało zakwalifikowane jako przejaw wykonywania przez powódkę działalności gospodarczej. Dodatkowo, w momencie wniesienia pozwu obie strony posiadały status przedsiębiorcy, co potwierdzało gospodarczy charakter sprawy. W konsekwencji, Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy trafnie stwierdził swoją niewłaściwość i sprawę należało przekazać do Sądu Rejonowego w Rybniku - Wydziału Gospodarczego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, sprawa ma charakter gospodarczy.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że sprawa ma charakter gospodarczy, ponieważ powódka jest przedsiębiorcą, a dochodzone roszczenie stanowi przejaw wykonywania przez nią działalności gospodarczej, która obejmuje m.in. dochodzenie nabytych wierzytelności z tytułu szkód w pojazdach mechanicznych. Dodatkowo, w momencie wniesienia pozwu obie strony posiadały status przedsiębiorcy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia i sprostowanie oznaczenia strony

Strona wygrywająca

pozwana

Strony

NazwaTypRola
(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D.spółkapowódka
(...) Spółki Akcyjnej w W.spółkapozwana
I. K.osoba_fizycznapierwotny poszkodowany / cedent

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 200

Kodeks postępowania cywilnego

u.rozp.spr.gosp. art. 2 § 1

Ustawa o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych

Sprawami gospodarczymi są sprawy ze stosunków cywilnych między przedsiębiorcami w zakresie prowadzonej przez nich działalności gospodarczej. Kluczowe jest, czy sprawa dotyczy zachowań przedsiębiorcy stanowiących przejaw wykonywania prowadzonej przez niego działalności gospodarczej i obejmuje czynności związane z uczestnictwem w obrocie gospodarczym, nakierowanym na osiągnięcie zysku, które pozostają w związku z powstaniem roszczenia. Istotne jest również, czy w momencie wniesienia pozwu obie strony mają status przedsiębiorcy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 350 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 361

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa ma charakter gospodarczy, ponieważ powódka jest przedsiębiorcą, a dochodzone roszczenie jest związane z prowadzoną przez nią działalnością gospodarczą. W momencie wniesienia pozwu obie strony posiadały status przedsiębiorcy. Sąd Rejonowy prawidłowo stwierdził swoją niewłaściwość funkcjonalną.

Odrzucone argumenty

Sprawa nie ma charakteru gospodarczego, gdyż pierwotnym poszkodowanym była osoba fizyczna, a powódka nabyła wierzytelność w drodze cesji. Sąd Rejonowy powinien rozpoznać sprawę jako sprawę cywilną.

Godne uwagi sformułowania

istotne znaczenie dla kwalifikacji sprawy ma to, iż powód prowadzi działalność gospodarczą w zakresie naprawy powypadkowej samochodów, w ramach której oferuje swoim klientom kompleksową usługę polegającą nie tylko na naprawie uszkodzonego pojazdu, ale także zapewnia im na czas trwania naprawy możliwość korzystania z pojazdu zastępczego. w art. 2 ust. 1 ustawy z 24 maja 1989 roku o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych chodzi o sprawę od chwili wniesienia pozwu. Ma ona charakter gospodarczy jeżeli w tym momencie obie strony mają status przedsiębiorcy.

Skład orzekający

Barbara Braziewicz

przewodniczący

Gabriela Sobczyk

sędzia

Roman Troll

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "kwalifikacja spraw jako gospodarczych w przypadku cesji wierzytelności między przedsiębiorcami, zwłaszcza w kontekście ubezpieczeń komunikacyjnych i działalności warsztatów samochodowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której przedsiębiorca nabywa wierzytelność od osoby fizycznej w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów od prawa gospodarczego, ponieważ precyzuje kryteria kwalifikacji spraw jako gospodarczych w kontekście cesji wierzytelności.

Czy cesja wierzytelności od osoby fizycznej zawsze oznacza sprawę cywilną? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

ubezpieczenia

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Cz 22/16 POSTANOWIENIE Dnia 23 lutego 2016 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Barbara Braziewicz Sędziowie SO Gabriela Sobczyk SR (del.) Roman Troll (spr.) po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2016 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek zażalenia powódki na postanowienie Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim z dnia 8 października 2015 r., sygn. akt I C 1950/15 postanawia: 1. sprostować w części wstępnej zaskarżonego postanowienia niedokładność w oznaczeniu strony powodowej poprzez wskazanie, że sprawa toczy się z powództwa: (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w D. , 2. oddalić zażalenie. SSR (del.) Roman Troll SSO Barbara Braziewicz SSO Gabriela Sobczyk Sygn. akt III Cz 22/16 UZASADNIENIE Postanowieniem z 8 października 2015 roku Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim stwierdził swą niewłaściwość funkcjonalną i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w R. - (...) . W uzasadnieniu wskazał, że sprawa ma charakter gospodarczy, albowiem dotyczy roszczenia ze stosunku cywilnego pomiędzy podmiotami gospodarczymi pozostającego w związku z działalnością gospodarczą prowadzoną przez te podmioty. Stroną pozwaną jest (...) Spółka Akcyjna w W. . Jako stronę powodową wskazał (...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w D. Oddział w W. . Orzeczenie to zapadło na podstawie art. 200 k.p.c. Zażalenie na to postanowienie złożyła powódka wnosząc o jego uchylenie, rozpoznanie sprawy przez Sąd Rejonowy w Wodzisławiu Śląskim oraz przyznanie jej kosztów postępowania zażaleniowego. W uzasadnieniu wskazała, że dochodzi od pozwanej zapłaty odszkodowania z umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego, które nabyła w drodze cesji od poszkodowanej będącą osobą fizyczną. Dochodzenie zapłaty należności na podstawie umowy cesji nie zmienia faktu, że poszkodowanym od początku była I. K. , a powódka wstąpiła dokładnie w te same prawa, które jej przysługiwały, dlatego to też ten wydział sądu, który byłby właściwy do rozpoznania sprawy z powództwa osoby fizycznej jest właściwym do rozpoznania obecnie złożonego powództwa, czyli wydział cywilny, a nie sąd gospodarczy. Zdaniem powódki o związku dochodzonego roszczenia z działalnością gospodarczą decydują okoliczności istniejące w chwili jego powstania, a nie późniejsze zmiany w tym zakresie. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z 24 maja 1989 roku o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych (t.j. Dz. U. z 2015 roku, poz. 127 ze zm.) sprawami gospodarczymi są sprawy ze stosunków cywilnych między przedsiębiorcami w zakresie prowadzonej przez nich działalności gospodarczej. Obie strony są podmiotami prawa handlowego – przedsiębiorcami, co nie jest kwestionowane. Dokonując analizy orzecznictwa Sądu Najwyższego należy uznać, że zarzuty podniesione przez powódkę w zażaleniu nie zasługują na uwzględnienie. Przede wszystkim należy odwołać się w tym zakresie do postanowienia Sądu Najwyższego z 16 listopada 2012 roku (sygn. akt III CZP 69/12, LEX 1284757), w którym to wskazał, że istotne znaczenie dla kwalifikacji sprawy ma to, iż powód prowadzi działalność gospodarczą w zakresie naprawy powypadkowej samochodów, w ramach której oferuje swoim klientom kompleksową usługę polegającą nie tylko na naprawie uszkodzonego pojazdu, ale także zapewnia im na czas trwania naprawy możliwość korzystania z pojazdu zastępczego. Dokonując rozliczeń, w ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej, powód oferuje klientom rozliczenie bezgotówkowe, polegające na tym, że mogą oni zawrzeć umowę przelewu wierzytelności przysługujących im jako poszkodowanym, względem zakładu ubezpieczeń, dokonując w ten sposób zapłaty za usługę oferowaną przez powoda. Sąd Najwyższy wskazał jako okoliczności istotne przy kwalifikacji sprawy gospodarczej to, że powód, który prowadził działalność gospodarczą w zakresie naprawy powypadkowej samochodów, oferował klientom usługę obejmująca także zapewnienie im na czas trwania naprawy możliwości korzystania z pojazdu zastępczego, umożliwiając rozliczenie tej usługi w drodze przelewu wierzytelności przysługującej im względem zakładu ubezpieczeń. Podobnie w postanowieniu z 22 kwietnia 2015 roku (sygn. akt III CZP 12/15, LEX 1711614) Sąd Najwyższy stwierdził, że jako kryteria istotne (do zakwalifikowania sprawy jako sprawy gospodarczej) należy traktować to, czy poddawana ocenie sprawa dotyczy zachowań przedsiębiorcy stanowiących przejaw wykonywania prowadzonej przez niego działalności gospodarczej i obejmuje czynności związane z uczestnictwem w obrocie gospodarczym, wytwarzaniem dóbr materialnych lub świadczeniem usług, nakierowanym na osiągnięcie zysku, które pozostają w normalnym, funkcjonalnym, bezpośrednim lub pośrednim związku z powstaniem roszczenia stanowiącego przedmiot sporu i nie muszą być związane wyłącznie ze stosunkami kontraktowymi przedsiębiorcy. Sąd Okręgowy w obecnym składzie w pełni podziela przedstawione poglądy Sądu Najwyższego. Jednocześnie w doktrynie został wyrażony pogląd, który Sąd Okręgowy w obecnym składzie także podziela, przyjmujący że w art. 2 ust. 1 ustawy z 24 maja 1989 roku o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych chodzi o sprawę od chwili wniesienia pozwu. Ma ona charakter gospodarczy jeżeli w tym momencie obie strony mają status przedsiębiorcy (J. P. Naworski: Pojęcie sprawy gospodarczej w świetle legis latae, Przegląd Prawa Handlowego z 2013 roku, nr 1, LEX 159343). Podobna sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie, co jednoznacznie wynika z umowy cesji wierzytelności z 21 marca 2015 roku (cesja odszkodowania, bez wskazania konkretnej kwoty), jak również przedmiotu działalności gospodarczej powódki wskazanej (...) informacji odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców (wynajem i dzierżawa samochodów, usługi wspomagające transport lądowy, ocena ryzyka i szacowanie poniesionych start, działalność finansowa). Prowadzi to do wniosku, że powódka w ramach działalności gospodarczej zajmuje się także sprawami związanymi z dochodzeniem nabytych od poszkodowanych wierzytelności z tytułu szkód w pojazdach mechanicznych. Inaczej też trudno byłoby wytłumaczyć jej zainteresowanie materią sprawy, a co za tym idzie cesję wierzytelności. Dochodzone roszczenie dotyczy więc działań powódki stanowiących przejaw wykonywania przez nią działalności gospodarczej i pozostających z nią w związku, wobec czego sprawę należało zakwalifikować jako gospodarczą. Poza tym w momencie wniesienia pozwu, obie strony posiadały status przedsiębiorcy. Dlatego też trafnie Sąd Rejonowy uznał swoją niewłaściwość. Nadto na zasadzie art. 200 § 1 k.p.c. w związku z art. 1 ustawy z 24 maja 1989 roku o rozpoznawaniu przez sądy spraw gospodarczych sprawę należało przekazać Sądowi Rejonowemu w Rybniku - Wydziałowi Gospodarczemu. Mając powyższe na uwadze w oparciu: a. o art. 350 § 3 k.p.c. w związku z art. 361 k.p.c. z uwagi na niewłaściwe oznaczenie strony powodowej należało orzec jak w punkcie 1 sentencji, b. o art. 385 k.p.c. w związku z art. 397 § 1 i 2 k.p.c. , zażalenie jako bezzasadne należało oddalić. SSR (del.) Roman Troll SSO Barbara Braziewicz SSO Gabriela Sobczyk

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI