III CZ 20/09

Sąd Najwyższy2009-05-07
SNCywilneochrona dóbr osobistychWysokanajwyższy
dobra osobistezadośćuczynienieskarga kasacyjnadopuszczalnośćwartość przedmiotu zaskarżeniaSNpostanowienie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej, potwierdzając, że dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o ochronę dóbr osobistych, w części dotyczącej roszczeń majątkowych, zależy od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Sąd Apelacyjny odrzucił skargę kasacyjną pozwanej, uznając ją za niedopuszczalną ze względu na niską wartość przedmiotu zaskarżenia (2000 zł zadośćuczynienia). Pozwana zarzuciła naruszenie przepisów k.p.c., twierdząc, że dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o ochronę dóbr osobistych jest niezależna od wartości przedmiotu sporu. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, wyjaśniając, że w przypadku kumulacji roszczeń majątkowych i niemajątkowych w sprawie o ochronę dóbr osobistych, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje charakter zaskarżonego roszczenia majątkowego.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło jej skargę kasacyjną jako niedopuszczalną. Powodem odrzucenia była niska wartość przedmiotu zaskarżenia, wynosząca 2000 zł zadośćuczynienia, podczas gdy zgodnie z art. 398^2 § 1 w związku z art. 398^6 § 2 k.p.c., skarga kasacyjna w sprawach o ochronę dóbr osobistych jest dopuszczalna, gdy wartość przedmiotu zaskarżenia przekracza 50 000 zł. Pełnomocnik pozwanej zarzucił naruszenie przepisów k.p.c., argumentując, że dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o ochronę dóbr osobistych jest niezależna od wartości przedmiotu zaskarżenia. Sąd Najwyższy, analizując przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące ochrony dóbr osobistych (art. 24 § 1 k.c.) oraz roszczeń majątkowych (art. 445 § 1 i 2 k.c., art. 448 k.c.), stwierdził, że roszczenia te, nawet dochodzone łącznie, nie tracą swojego majątkowego charakteru. W związku z tym, w sytuacji kumulacji roszczeń majątkowych i niemajątkowych, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje charakter zaskarżonego wyroku w zakresie roszczenia majątkowego. Sąd Najwyższy uznał stanowisko Sądu Apelacyjnego za trafne i oddalił zażalenie pozwanej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawie o ochronę dóbr osobistych, w części dotyczącej zaskarżenia wyroku w zakresie roszczenia majątkowego, decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że roszczenia majątkowe (jak zadośćuczynienie) dochodzone w sprawach o ochronę dóbr osobistych nie tracą swojego charakteru. W przypadku kumulacji roszczeń majątkowych i niemajątkowych, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje charakter zaskarżonego roszczenia majątkowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

D.S.

Strony

NazwaTypRola
M.P.osoba_fizycznapowódka
D.S.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 398^2 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o ochronę dóbr osobistych jest uzależniona od wartości przedmiotu zaskarżenia, jeśli dotyczy roszczenia majątkowego.

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Skarga kasacyjna jest niedopuszczalna, jeżeli wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 50 000 zł.

Pomocnicze

k.c. art. 24 § § 1

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący ochrony dóbr osobistych.

k.c. art. 445 § § 1 i 2

Kodeks cywilny

Przepisy dotyczące zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę.

k.c. art. 448

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący żądania odpowiedniej sumy pieniężnej na cel społeczny.

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący rozpoznania zażalenia przez Sąd Najwyższy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

W przypadku kumulacji roszczeń majątkowych i niemajątkowych w sprawie o ochronę dóbr osobistych, o dopuszczalności skargi kasacyjnej decyduje charakter zaskarżonego roszczenia majątkowego.

Odrzucone argumenty

Dopuszczalność skargi kasacyjnej w sprawach o ochronę dóbr osobistych jest niezależna od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

roszczenia majątkowe nie tracą swojego charakteru i nie mogą być traktowane – wbrew stanowisku skarżącej – za dochodzenie prawa niemajątkowego o dopuszczalności skargi kasacyjnej pozwanej, ze względu na zaskarżenie wyroku w zakresie dotyczącym roszczenia majątkowego, decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia.

Skład orzekający

Marian Kocon

przewodniczący

Józef Frąckowiak

członek

Hubert Wrzeszcz

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie kryteriów dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o ochronę dóbr osobistych, w szczególności gdy dochodzone są roszczenia majątkowe."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których skarga kasacyjna jest wnoszona od wyroku częściowo uwzględniającego roszczenie majątkowe w ramach ochrony dóbr osobistych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia istotną kwestię proceduralną dotyczącą dopuszczalności skargi kasacyjnej w sprawach o ochronę dóbr osobistych, co jest kluczowe dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy skarga kasacyjna w sprawie o dobra osobiste jest dopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 2000 PLN

zadośćuczynienie: 2000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CZ 20/09 
 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 7 maja 2009 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Marian Kocon (przewodniczący) 
SSN Józef Frąckowiak 
SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) 
 
 
 
w sprawie z powództwa M.P. 
przeciwko D.S. 
o ochronę dóbr osobistych, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 7 maja 2009 r., 
zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 2 marca 2009 r., sygn. akt [...], 
 
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
Postanowieniem z dnia 2 marca 2009 r. Sąd Apelacyjny odrzucił skargę 
kasacyjną pozwanej jako niedopuszczalną ze względu na wartość przedmiotu 
zaskarżenia (art. 3986 § 2  w związku z art. 3982 § 1 k.p.c.). W sprawie o ochronę 
dóbr osobistych skarga kasacyjna wniesiona od wyroku w części uwzględniającej 
roszczenie majątkowe jest – zdaniem Sądu – dopuszczalna, jeżeli wartość 
przedmiotu zaskarżenia jest wyższa niż 50 000 zł. Tymczasem pozwana zaskarżyła 
przytoczony wyrok w zakresie zasądzającym od niej na rzecz powódki  
zadośćuczynienie w wysokości 2000 zł. 
 
W zażaleniu pełnomocnik pozwanej zarzucił, że zaskarżone postanowienie 
zostało wydane z naruszeniem art. 3982 § 1 w związku z art. 3986 § 2 k.p.c., 
ponieważ dopuszczalność skargi kasacyjnej, ze względu na wniesienie jej 
w sprawie o ochronę dóbr osobistych, jest niezależna od wartości przedmiotu 
zaskarżenia. 
W 
konkluzji 
zażalenia 
wniósł 
o 
uchylenie 
zaskarżonego 
postanowienia. 
 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Osoba, której dobra osobiste zostały zagrożone lub naruszone cudzym 
działaniem może dochodzić ochrony prawnej zarówno za pomocą roszczeń 
niemajątkowych, a więc roszczenia o zaniechanie działania zagrażającego dobru 
osobistemu, roszczenia o zaniechanie działania naruszającego dobro osobiste lub 
roszczenia o dopełnienie czynności potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia   
dobra osobistego, w  szczególności złożenia  stosownego oświadczenia (art. 24 § 1 
k.c.), jak i roszczeń majątkowych w postaci żądania zasądzenia zadośćuczynienia 
pieniężnego (art. 445 § 1 i 2 k.c.) lub odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany 
cel społeczny (art. 448 k.c.). Wymienione roszczenia (majątkowe lub niemajątkowe) 
mogą być dochodzone w odrębnych sprawach według właściwości rzeczowej dla 
każdego z nich. Mogą też zostać zgłoszone w jednym pozwie, lecz wówczas 
roszczenia majątkowe nie tracą swojego charakteru i nie mogą być traktowane – 
wbrew 
stanowisku 
skarżącej 
– 
za 
dochodzenie 
prawa 
niemajątkowego 
(por. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 26 czerwca 

 
3 
1985 r., III CZP 27/85, OSNC 1985, nr 12, poz. 185). Z tego względu w razie 
kumulacji w pozwie o ochronę dóbr osobistych roszczeń majątkowych 
i niemajątkowych o majątkowym charakterze sprawy, w rozumieniu art. 3982 § 1 
k.p.c., decyduje charakter stanowiącego przedmiot zaskarżonego wyroku 
roszczenia. Sąd Apelacyjny trafnie zatem uznał, że o dopuszczalności skargi 
kasacyjnej pozwanej, ze względu na  zaskarżenie wyroku w zakresie dotyczącym 
roszczenia majątkowego, decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia. 
  
Z przedstawionych powodów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji 
postanowienia (art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI