III Cz 175/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy zmienił postanowienie sądu niższej instancji, zasądzając od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów procesu i postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa prawnego.
Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał zażalenie powoda na postanowienie Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach dotyczące kosztów procesu. Sąd Rejonowy odstąpił od obciążania pozwanej kosztami, stosując art. 102 k.p.c. Sąd Okręgowy uznał jednak, że pozwana nie uznała roszczenia przed wytoczeniem powództwa i że postanowienia ogólnych warunków umowy dotyczące zgłaszania roszczeń były bezskuteczne. W związku z tym zmienił zaskarżone postanowienie, zasądzając od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów procesu i postępowania zażaleniowego.
Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając zażalenie powoda M. T. na postanowienie Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach dotyczące kosztów procesu, zmienił zaskarżone postanowienie. Sąd Rejonowy w pierwotnym wyroku zasądził od pozwanej (...) Spółki Akcyjnej w W. na rzecz powoda kwotę 250 euro, oddalił powództwo w pozostałym zakresie i odstąpił od obciążania pozwanej kosztami postępowania, powołując się na art. 102 k.p.c. Sąd Rejonowy uznał, że pozwana uznała roszczenie przy pierwszej czynności procesowej. Powód zaskarżył to postanowienie w części dotyczącej kosztów, zarzucając niezasadne zastosowanie art. 102 k.p.c. Sąd Okręgowy ustalił, że pełnomocnik powoda wystosował do pozwanej wezwanie do zapłaty przed wytoczeniem powództwa, a twierdzenia pozwanej o uznaniu roszczenia przed wniesieniem pozwu nie zostały wykazane. Sąd Okręgowy uznał również, że postanowienia ogólnych warunków przewozu, ograniczające możliwość zgłaszania roszczeń przez osoby trzecie, były bezskuteczne wobec powoda jako konsumenta, gdyż rażąco naruszały jego interesy. Wobec faktu, że pozwana nie spełniła świadczenia po wezwaniu, a powód musiał wytoczyć sprawę, Sąd Okręgowy uznał, że zastosowanie powinien mieć art. 98 k.p.c. Zmienił więc postanowienie sądu rejonowego, zasądzając od pozwanej na rzecz powoda zwrot kosztów procesu (322,20 zł) oraz koszty postępowania zażaleniowego (150 zł).
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie powinien stosować art. 102 k.p.c. w sytuacji, gdy pozwana nie spełniła świadczenia po wezwaniu do zapłaty, a powód musiał wytoczyć powództwo, nawet jeśli pozwana uznała roszczenie w toku postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że pozwana nie wykazała uznania roszczenia przed wytoczeniem powództwa. Ponadto, klauzule w ogólnych warunkach umowy ograniczające możliwość zgłaszania roszczeń przez osoby trzecie były bezskuteczne wobec konsumenta. Brak spełnienia świadczenia po wezwaniu uzasadniał obciążenie pozwanej kosztami procesu zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik sprawy (art. 98 k.p.c.).
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zmiana postanowienia
Strona wygrywająca
M. T.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. T. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Spółka Akcyjna w W. | spółka | pozwana |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą strona wygrywająca sprawę ma prawo do zwrotu poniesionych kosztów.
k.c. art. 385¹ § § 1
Kodeks cywilny
Definicja i skutki postanowień umownych niedozwolonych (abuzywnych) w relacjach z konsumentem.
Pomocnicze
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada słuszności, pozwalająca na odstąpienie od obciążania strony kosztami w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący terminu spełnienia świadczenia, który powinien nastąpić niezwłocznie po wezwaniu.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do zmiany zaskarżonego orzeczenia przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 397 § § 2 zd. 1
Kodeks postępowania cywilnego
Regulacja dotycząca rozpoznawania zażaleń przez sąd drugiej instancji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pozwana nie uznała roszczenia przed wytoczeniem powództwa. Postanowienia ogólnych warunków umowy ograniczające możliwość zgłaszania roszczeń przez osoby trzecie są bezskuteczne wobec konsumenta. Powód wykazał zasadność swojego roszczenia i poniósł koszty w związku z koniecznością wytoczenia powództwa.
Odrzucone argumenty
Pozwana uznała roszczenie przy pierwszej czynności procesowej. Zastosowanie art. 102 k.p.c. było uzasadnione ze względu na okoliczności sprawy.
Godne uwagi sformułowania
nie wiążą one strony i jako takie są bezskuteczne Kształtują one zatem jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy w rozumieniu przywołanej regulacji pozbawiały one powoda możliwości skorzystania w przesądowym dochodzeniem roszczeń nie tylko z pomocy fachowego pełnomocnika, ale wręcz z pomocy jakiegokolwiek pełnomocnika, czy nawet posłańca
Skład orzekający
Leszek Dąbek
przewodniczący-sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów procesu, stosowania art. 102 k.p.c. oraz oceny abuzywności klauzul w umowach z konsumentami, zwłaszcza w kontekście zgłaszania roszczeń."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i specyfiki sprawy, ale stanowi ważny przykład wykładni przepisów o kosztach i ochronie konsumenta.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak sąd może zakwestionować postanowienia umowne, które ograniczają prawa konsumenta, nawet jeśli sąd niższej instancji zastosował inne podejście do kosztów procesu. Jest to przykład praktycznego zastosowania prawa ochrony konsumentów.
“Czy klauzula w umowie może pozbawić Cię prawa do reprezentacji przez prawnika? Sąd Okręgowy odpowiada!”
Dane finansowe
WPS: 250 EUR
zwrot kosztów procesu: 322,2 PLN
zwrot kosztów postępowania zażaleniowego: 150 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Cz 175/20 POSTANOWIENIE Dnia 22 maja 2020 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący-Sędzia Sądu Okręgowego Leszek Dąbek po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2020 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa M. T. przeciwko (...) Spółce Akcyjnej w W. o zapłatę na skutek zażalenia powoda na postanowienie zawarte w punkcie 3 postanowienia Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach z dnia 24 października 2019 r., sygn. akt I C 1001/19 postanawia: 1. zmienić zaskarżone postanowienie w ten sposób, że zasądzić od pozwanej na rzecz powoda kwotę 322,20 zł (trzysta dwadzieścia dwa złote i dwadzieścia groszy) z tytułu zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 270 zł (dwieście siedemdziesiąt złotych) z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa prawnego; 2. zasądzić od pozwanej na rzecz powoda kwotę 150 zł (sto pięćdziesiąt złotych) z tytułu zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) z tytułu zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Cz 175/20 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Tarnowskich Górach w wyroku z dnia 24 10 2019r. zasądził od pozwanej (...) Spółki Akcyjnej w W. na rzecz powoda M. T. kwotę 250 euro z ustawowymi odsetkami od dnia 07 01 2019r. do dnia zapłaty (pkt 1), oddalił powództwo w pozostałym zakresie (pkt 2) oraz odstąpił od obciążania pozwanego kosztami postępowania (pkt 3). W ustalonym stanie faktycznym uzasadniając orzeczenie o koszach procesu, w motywach orzeczenia przywołał regulację art. 102 k.c. po czym dokonał jej wykładni. Stwierdził, że powód nie wywiązał się z przewidzianego w ogólnych warunkach umowy wymogu osobistego zgłoszenia przed wtoczeniem powództwa roszczenia przewoźnikowi (roszczenie zgłosił pozwanej pełnomocnik powoda) oraz że wykazano, iż przesądowe wezwanie do zapłaty zostało doręczone pozwanej. Ocenił, że w tej sytuacji pozwana uznała roszczenie przy pierwszej czynności procesowej (wniesienie sprzeciwu od nakazu zapłaty), a to „skutkowała koniecznością zastosowania” przywołanej na wstępie regulacji prawnej i „nie obciążaniem strony pozwane kosztami postępowania”. Orzeczenie o kosztach procesu zaskarżył powód M. T. , który wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez zasądzenie na jego rzecz od pozwanej zwrotu kosztów postępowania według norm przypisanych oraz zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zarzucił, że przy ferowaniu zaskarżonego orzeczenia niezasadnie uwzględniono regulację art. 102 k.p.c. , która ustanawia zasadę słuszności będącą odstępstwem od zasady odpowiedzialności za wynik procesu, o której mowa w art. 98 k.p.c. . Sąd Okręgowy zważył, co następuje: W sprawie w bezspornym jest, że pełnomocnik powoda przed wytoczeniem powództwa wystosowała do pozwanej wezwanie do zapłaty dochodzonych należności (wynika to z treści sprzeciwu, w którym pozwana przyznaje, że pełnomocnik powoda przed wniesieniem pozwu wystosowała do niej wezwanie do zapłaty; k. 18 akt), zaś za nie wykazane w materiale sprawy należy uznać jej twierdzenia, że przed wniesieniem pozwu uznała ona dochodzone roszczenia i zaoferowała powodowi zapłatę dochodzonych świadczeń (na tę okoliczność zaoferowała ona Sądowi dowód z anglojęzycznego e-maila z dnia 19 09 2018r., który nie był jednak przedmiotem dowodu, jego treść nie została przetłumaczona na język polski, a ponadto nie wykazano, że dotarł on do adresata w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią). Przywoływane w toku postępowania postanowienia art. 15.2 „Ogólnych warunków przewozu”- w tym także w części pozbawiającej Pasażerów „zaangażowania osoby trzeciej do zgłaszania roszczeń w ich imieniu” - nie dotyczą głównego świadczenia, nie były indywidualnie uzgodnionez powodem (konsumentem w rozumieniu art. 385 1 § 1 k.p.c. ). W istocie pozbawiały one powoda możliwości skorzystania w przesądowym dochodzeniem roszczeń nie tylko z pomocy fachowego pełnomocnika, ale wręcz z pomocy jakiegokolwiek pełnomocnika, czy nawet posłańca. Kształtują one zatem jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco naruszają jego interesy w rozumieniu przywołanej regulacji, przez co z mocy tej regulacji nie wiążą one strony i jako takie są bezskuteczne. Dochodzone roszczenie powstaje z mocy prawa (art. 5 ust. 1 lit. C i art. 7 ust. 7 lit. a WE (...) i zgodnie z ogólnymi regułami objęte nim świadczenie powinno było zostać spełnione niezwłocznie po wezwaniu pozwanej do jego wykonania ( art. 455 k.c. ). Z poczynionych na wstępie ustaleń wynika, że takie wezwanie powód wystosował do pozwanej jeszcze przed wszczęciem postępowania w sprawie, lecz nie zostało one zrealizowane do chwili wniesienia pozwu. Nie czyniąc tego pozwana dała skarżącemu powód do wytoczenia sprawy, stąd też mimo tego, że uznała ona dochodzone roszczenia przy pierwsze czynności procesowej(w ich zasadniczej części), w sprawie brak jest podstaw do zastosowania regulacji art. 101 k.p.c. Dlatego przy rozliczeniu kosztów procesu w sprawie ma zastosowania regulacja art. 98 § 1 i 3 k.p.c. (powód w zakresie roszczenia głównego w całości wygrał sprawę), zgodnie z którą po stronie pozwanej powstał obowiązek zwrotu skarżącemu poniesionych przez niego kosztów procesu w łącznej wysokości 322,20zł. w tym kosztów zastępstwa procesowego w kwocie 270zł. Nie znajduje to prawidłowego odzwierciedlenia w zaskarżonym postanowieniu, co czyni zażalenie uzasadnionym, a to w oparciu o regulację art. 386 § 1 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 zd. 1 k.p.c. prowadziło do jego zmiany w sposób określony w sentencji. Reasumując zaskarżone postanowienie jest wadliwe i dlatego zażalenie jako uzasadnione uwzględniono orzekając jak w sentencji przy zastosowaniu w regulacji art. 386 § 1 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 zd. 1 k.p.c. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono stosując regulację art. 98 § 1 i 3 k.p.c. , biorąc pod uwagę, że pozwana w całości uległa w tym postępowaniu i powinna zwrócić powodowi poniesione przez niego koszty opłaty od zażalenia w kwocie 30zł i zastępstwa procesowego w kwocie 120zł (łącznie 150zł). SSO Leszek Dąbek
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI