Orzeczenie · 2026-02-27

III CZ 142/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-02-27
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaprzywrócenie terminuzażalenieSąd Najwyższyk.p.c.terminy procesowepełnomocnikstaranność

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie powódki L.K. na postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 3 lutego 2025 r., które oddaliło jej wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej i odrzuciło tę skargę. Powódka zarzuciła sądowi apelacyjnemu błędy w ustaleniach faktycznych, naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących wymogów formalnych skargi kasacyjnej, jej błędną wykładnię oraz niezastosowanie przepisów o przywracaniu terminów. Sąd Najwyższy przyjął, że zażalenie skarżącej, mimo nieprecyzyjnego sformułowania, należy traktować jako wniosek o kontrolę postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej w trybie art. 380 k.p.c. w związku z art. 398^21 i art. 394^1 § 3 k.p.c. Analizując kwestię przywrócenia terminu, Sąd Najwyższy podkreślił, że ocena braku winy powinna uwzględniać obiektywny miernik staranności, zwłaszcza gdy strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Stwierdzono, że powódka nie przedstawiła okoliczności usprawiedliwiających wstrzymanie się z działaniem od momentu powzięcia wiedzy o uszkodzeniu dysku twardego do czasu uzyskania informacji o braku możliwości odzyskania danych. Sąd Apelacyjny prawidłowo uznał, że istniała obiektywna możliwość uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej. Ponadto, Sąd Najwyższy zauważył, że odrzucenie skargi kasacyjnej nastąpiło wcześniej, a postanowienie z 3 lutego 2025 r. dotyczyło wniosku o przywrócenie terminu i odrzucenia skargi złożonej po terminie. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając rozstrzygnięcie Sądu Apelacyjnego za prawidłowe.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących przywracania terminów procesowych, oceny winy pełnomocnika oraz dopuszczalności zażalenia na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze skargą kasacyjną i problemami technicznymi uniemożliwiającymi jej złożenie w terminie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy na postanowienie w przedmiocie rozstrzygnięcia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, na postanowienie w przedmiocie rozstrzygnięcia wniosku o przywrócenie terminu nie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego. Kontrola takiego postanowienia jest możliwa jedynie pośrednio, przy rozpatrywaniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zażalenie na postanowienie o przywróceniu terminu jest niedopuszczalne. Kontrola tego rodzaju rozstrzygnięć odbywa się w ramach zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, pod warunkiem złożenia stosownego wniosku w tym zakresie.

Jak oceniać brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, gdy strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany w świetle wszystkich okoliczności sprawy, z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności, jakiej można wymagać od podmiotu należycie dbającego o swoje sprawy, a w przypadku profesjonalnego pełnomocnika – z uwzględnieniem jego zawodowego charakteru.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że ocena winy pełnomocnika wymaga stosowania obiektywnego miernika staranności. Przeszkoda uzasadniająca przywrócenie terminu zachodzi, gdy dokonanie czynności było obiektywnie niemożliwe lub nie można było oczekiwać zachowania terminu. Nawet lekkie niedbalstwo wyłącza możliwość przywrócenia terminu.

Czy uszkodzenie dysku twardego komputera i konieczność odzyskiwania danych uzasadniają przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli strona nie wykazała, że istniała obiektywna niemożliwość uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej lub działania przez substytuta.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że powódka nie przedstawiła okoliczności usprawiedliwiających wstrzymanie się z działaniem od momentu dowiedzenia się o uszkodzeniu dysku do czasu potwierdzenia braku możliwości odzyskania danych. Istniała możliwość uzupełnienia braków skargi osobiście lub przez substytuta.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie zażalenia
Strona wygrywająca
J.J. i H.J.

Strony

NazwaTypRola
L.K.osoba_fizycznapowódka
J.J.osoba_fizycznapozwany
H.J.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (10)

Główne

k.p.c. art. 380

Kodeks postępowania cywilnego

Tryb kontroli postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Tryb kontroli postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 394^1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Tryb kontroli postanowienia o odrzuceniu skargi kasacyjnej.

k.p.c. art. 398^14

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa orzekania przez Sąd Najwyższy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^6 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zastosowanie przepisu i przyjęcie, że skarga kasacyjna nie spełniała wymogów formalnych.

k.p.c. art. 398^4

Kodeks postępowania cywilnego

Zastosowanie przepisu i przyjęcie, że skarga kasacyjna nie spełniała wymogów formalnych.

k.p.c. art. 130 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Błędna wykładnia przepisu.

k.p.c. art. 168 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Niezastosowanie przepisu.

k.p.c. art. 171

Kodeks postępowania cywilnego

Niezastosowanie przepisu.

k.p.c. art. 169

Kodeks postępowania cywilnego

Niezastosowanie przepisu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw do przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej z uwagi na brak wykazania braku winy w uchybieniu terminu. • Istnienie obiektywnej możliwości uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej lub działania przez substytuta. • Prawidłowość odrzucenia skargi kasacyjnej jako złożonej po terminie.

Odrzucone argumenty

Zarzut błędu w ustaleniach faktycznych. • Zarzut naruszenia art. 398^6 § 2 w zw. z art. 398^4 k.p.c. • Zarzut naruszenia art. 130 § 1 k.p.c. • Zarzut naruszenia art. 168 § 1, art. 171 i art. 169 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

Na postanowienie w przedmiocie rozstrzygnięcia wniosku o przywrócenie terminu nie przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego. • Jego kontrola możliwa jest tylko w sposób pośredni, przy rozpatrywaniu zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. • Dokonując przyjaznej wykładni oświadczeń zawartych w zażaleniu, Sąd Najwyższy przyjął, że skarżąca nie wnosi niedopuszczalnego zażalenia... • Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany w świetle wszystkich okoliczności sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności... • Możliwość przywrócenia terminu wyłączają jednak nawet takie zachowania, którym można przypisać charakter lekkiego niedbalstwa.

Skład orzekający

Roman Trzaskowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przywracania terminów procesowych, oceny winy pełnomocnika oraz dopuszczalności zażalenia na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze skargą kasacyjną i problemami technicznymi uniemożliwiającymi jej złożenie w terminie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych ze skargą kasacyjną i przywracaniem terminów, co jest istotne dla praktyków prawa. Wyjaśnia standardy staranności pełnomocnika.

Kiedy uszkodzony dysk twardy nie usprawiedliwia spóźnienia? Sąd Najwyższy o przywracaniu terminów.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst