V CZ 123/11

Sąd Najwyższy2012-02-23
SAOSCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
koszty sądowekoszty zastępstwa procesowegoart. 100 k.p.c.zażalenieSąd NajwyższySąd Okręgowyorzeczenie o kosztach

Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o wzajemnym zniesieniu kosztów postępowania apelacyjnego, uznając je za błędne z uwagi na znaczną różnicę w poniesionych kosztach i wynik procesu.

Sąd Okręgowy w wyroku z dnia 19 lipca 2011 r. zmienił wyrok Sądu Rejonowego, oddalając powództwo i zasądzając od powódki na rzecz pozwanego 4 817 zł tytułem kosztów procesu, a następnie w pkt III wzajemnie zniósł między stronami koszty postępowania apelacyjnego. Pozwany wniósł zażalenie na postanowienie o kosztach, zarzucając naruszenie art. 98 i 100 k.p.c. Sąd Najwyższy uznał, że wzajemne zniesienie kosztów było nieuzasadnione, gdyż powódka wygrała proces co do kwoty, o którą zmniejszono koszty, a przegrała w pozostałym zakresie, co przy znacznej różnicy w poniesionych kosztach nie pozwalało na zastosowanie art. 100 k.p.c.

Sąd Okręgowy w wyroku z dnia 19 lipca 2011 r. rozstrzygnął sprawę z powództwa M. J.-C. przeciwko K. J. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności. W pkt I zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego, oddalając powództwo i zasądzając od powódki na rzecz pozwanego 4 817 zł tytułem kosztów procesu, a następnie w pkt II w pozostałym zakresie oddalił apelację powódki. W pkt III wzajemnie zniósł między stronami koszty postępowania apelacyjnego, wskazując, że zgodnie z art. 100 k.p.c. taka decyzja jest uzasadniona, gdy apelacja została częściowo uwzględniona, a nakład pracy obu pełnomocników nie uzasadniał innego rozliczenia. Pozwany wniósł zażalenie na postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego, zarzucając naruszenie przepisów k.p.c. dotyczących kosztów procesu. Sąd Najwyższy, rozpoznając zażalenie, uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd Najwyższy podkreślił, że wzajemne zniesienie kosztów na podstawie art. 100 k.p.c. jest dopuszczalne jedynie w sytuacjach, gdy żądanie zostało uwzględnione w około połowie, przy mniej więcej równej wysokości kosztów poniesionych przez strony. W niniejszej sprawie, wobec oddalenia apelacji powódki od wyroku oddalającego powództwo i jedynie zmniejszenia kwoty zasądzonych kosztów zastępstwa procesowego na rzecz pozwanego, należało przyjąć, że powódka wygrała proces co do kwoty zmniejszenia kosztów, a przegrała w pozostałym zakresie. Wobec tego, istniała znaczna różnica w kosztach poniesionych przez strony, co uniemożliwiało zastosowanie art. 100 k.p.c. i uzasadniało zmianę postanowienia o kosztach.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wzajemne zniesienie kosztów na podstawie art. 100 k.p.c. jest dopuszczalne jedynie w sytuacjach, gdy żądanie zostało uwzględnione w około połowie, przy mniej więcej równej wysokości kosztów poniesionych przez strony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że zasady słuszności sprzeciwiają się wzajemnemu zniesieniu kosztów procesu w wypadku istnienia znacznej różnicy kosztów poniesionych przez każdą ze stron oraz różnicy w kosztach, jaką powinna każda ze stron ponieść wskutek ostatecznego wyniku procesu. W niniejszej sprawie, wobec oddalenia apelacji i jedynie zmniejszenia kwoty zasądzonych kosztów, nie było podstaw do wzajemnego zniesienia kosztów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie postanowienia o kosztach postępowania apelacyjnego

Strony

NazwaTypRola
M. J.-C.osoba_fizycznapowódka
K. J.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawy do wzajemnego zniesienia kosztów procesu zachodzą jedynie wówczas, gdy żądanie zostało uwzględnione w około połowie, przy mniej więcej równej wysokości kosztów procesu poniesionych przez każdą ze stron. Zasady słuszności sprzeciwiają się wzajemnemu zniesieniu kosztów procesu na podstawie art. 100 k.p.c., w wypadku istnienia znacznej różnicy kosztów poniesionych przez każdą ze stron oraz różnicy w kosztach, jaką powinna każda ze stron ponieść wskutek ostatecznego wyniku procesu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 39815 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 3941 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 98 i 100 k.p.c. poprzez wzajemne zniesienie kosztów postępowania apelacyjnego mimo znacznej różnicy w poniesionych kosztach i wyniku procesu.

Godne uwagi sformułowania

zasady słuszności sprzeciwiają się wzajemnemu zniesieniu kosztów procesu istnienia znacznej różnicy kosztów poniesionych przez każdą ze stron

Skład orzekający

Krzysztof Pietrzykowski

przewodniczący-sprawozdawca

Jan Górowski

członek

Anna Kozłowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 100 k.p.c. w kontekście kosztów postępowania apelacyjnego, zwłaszcza przy nierównym wyniku sprawy i zróżnicowanych kosztach poniesionych przez strony."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie apelacja została częściowo uwzględniona, ale z istotną różnicą w kosztach.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia niuanse w stosowaniu przepisów o kosztach postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego, choć nie zawiera przełomowych wniosków.

Kiedy sąd może znieść koszty postępowania po równo? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Dane finansowe

koszty procesu: 4817 PLN

koszty procesu: 2417 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 123/11 POSTANOWIENIE Dnia 23 lutego 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Pietrzykowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jan Górowski SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa M. J.-C. przeciwko K. J. o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 23 lutego 2012 r., zażalenia pozwanego na orzeczenie o kosztach, zawarte w wyroku Sądu Okręgowego z dnia 19 lipca 2011 r., uchyla zamieszczone w pkt III zaskarżonego wyroku postanowienie o kosztach postępowania apelacyjnego. Uzasadnienie 2 Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 19 lipca 2011 r. w pkt I zmienił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego, oddalający powództwo i zasądzający od powódki na rzecz pozwanego 4 817 zł tytułem kosztów procesu, w ten sposób, że kwotę 4 817 zł zastąpił kwotą 2 417 zł, w pkt II w pozostałym zakresie oddalił apelację powódki, a w pkt III wzajemnie zniósł między stronami koszty postępowania apelacyjnego. Podkreślił, że zgodnie z art. 100 k.p.c. wzajemnie zniesiono koszty postępowania, skoro apelacja została częściowo uwzględniona, a nakład pracy obu pełnomocników w postępowaniu odwoławczym nie uzasadniał ani procentowego rozliczenia kosztów, ani tym bardziej nałożenia całych kosztów na powódkę. Pozwany wniósł zażalenie na zawarte w pkt III zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego postanowienie o kosztach postępowania, zarzucając naruszenie art. 98 i 100 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że stosownie do art. 100 k.p.c. podstawy do wzajemnego zniesienia kosztów procesu zachodzą jedynie wówczas, gdy żądanie zostało uwzględnione w około połowie, przy mniej więcej równej wysokości kosztów procesu poniesionych przez każdą ze stron. Realny wynik wzajemnego zniesienia kosztów procesu nie może być bowiem inny niż wynik ich rozdzielania w takim stosunku, w jakim każda ze stron procesu przegrała (postanowienie z dnia 10 maja 1985 r., II CZ 56/85, niepubl.). Zasady słuszności sprzeciwiają się wzajemnemu zniesieniu kosztów procesu na podstawie art. 100 k.p.c., w wypadku istnienia znacznej różnicy kosztów poniesionych przez każdą ze stron oraz różnicy w kosztach, jaką powinna każda ze stron ponieść wskutek ostatecznego wyniku procesu (postanowienie z dnia 28 lutego 1985 r., II CZ 21/85, niepubl.). W niniejszej sprawie pozwany trafnie podkreślił, że Sąd Okręgowy niesłusznie pozbawił go zwrotu kosztów postępowania, jakie zostały przez niego poniesione na skutek wniesionej przez powódkę apelacji od wyroku Sądu Rejonowego. Skoro Sąd Okręgowy oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Rejonowego oddalającego powództwo, zmniejszając jedynie kwotę zasądzonych na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa 3 procesowego, należy przyjąć, że powódka wygrała proces co do kwoty, o którą Sąd Okręgowy zmniejszył wspomniane koszty, przegrała zaś proces w zakresie kwoty dochodzonej w pozwie. Wobec tego nie było podstaw do wzajemnego zniesienia przez Sąd Okręgowy kosztów procesu. Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji (art. 39815 § 1 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI