III Cz 1067/17

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2018-01-16
SAOSCywilnepostępowanie egzekucyjneŚredniaokręgowy
koszty postępowaniapostępowanie egzekucyjneskarga na czynności komornikaart. 102 k.p.c.zasady współżycia społecznegoVATwierzycieldłużnik

Sąd Okręgowy zmienił postanowienie sądu pierwszej instancji, nie obciążając wierzyciela kosztami postępowania skargowego z uwagi na szczególnie uzasadniony wypadek.

Sprawa dotyczyła skargi wierzyciela na postanowienie sądu pierwszej instancji, które zasądziło od niego na rzecz dłużników zwrot kosztów postępowania skargowego. Wierzyciel argumentował, że nie brał udziału w postępowaniu skargowym i nie powinien być obciążany kosztami. Sąd Okręgowy uznał, że skarga była uzasadniona błędem komornika i obciążenie wierzyciela kosztami byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, co stanowiło szczególnie uzasadniony wypadek do zastosowania art. 102 k.p.c.

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał zażalenie wierzyciela na postanowienie Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej, które zasądziło od wierzyciela na rzecz dłużników kwotę 340 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania skargowego. Sąd Rejonowy zmienił wcześniejsze postanowienie Komornika Sądowego, uchylając punkt dotyczący pobrania podatku VAT od dłużnika. Wierzyciel (...) Spółdzielnia Mieszkaniowa w R. zaskarżył postanowienie w części dotyczącej kosztów, podnosząc, że nie brał udziału w postępowaniu skargowym. Sąd Okręgowy, analizując sprawę, podkreślił, że postępowanie skargowe na czynności komornika jest integralną częścią postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, w sprawach skargowych stosuje się odpowiednio przepisy o kosztach procesu, w tym art. 102 k.p.c., który pozwala na nieobciążanie stron kosztami w szczególnie uzasadnionych wypadkach. Sąd Okręgowy uznał, że skarga wierzyciela była spowodowana błędem komornika w kwestii naliczenia podatku VAT, a nie jego działaniem. W związku z tym, obciążenie wierzyciela kosztami postępowania skargowego byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, co stanowiło szczególnie uzasadniony wypadek. Dlatego Sąd Okręgowy zmienił zaskarżone postanowienie, nie obciążając wierzyciela kosztami postępowania skargowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wierzyciel nie powinien zostać obciążony kosztami postępowania skargowego, jeśli zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że skarga wierzyciela była uzasadniona błędem komornika w kwestii naliczenia podatku VAT. Obciążenie wierzyciela kosztami w takiej sytuacji byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego, co stanowiło szczególnie uzasadniony wypadek do zastosowania art. 102 k.p.c. i nieobciążania go kosztami.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zmiana postanowienia

Strona wygrywająca

wierzyciel

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółdzielnia Mieszkaniowa w R.spółkawierzyciel
A. P.osoba_fizycznadłużnik
M. P.osoba_fizycznadłużnik
G. C.inneKomornik Sądowy

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 770

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada zwrotu przez dłużnika wierzycielowi kosztów celowych, tj. niezbędnych do celowego przeprowadzenia egzekucji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Stosowanie odpowiednio przepisów o kosztach procesu w postępowaniu skargowym.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawowa regulacja dotycząca zwrotu kosztów procesu.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość nieobciążania stron kosztami postępowania w szczególnie uzasadnionym wypadku.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do zmiany zaskarżonego postanowienia przez sąd drugiej instancji.

k.p.c. art. 397 § § 2 zd. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do rozpoznania zażalenia przez sąd drugiej instancji.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności komornicze art. 8 ust. 1

Regulacja dotycząca opłat (kosztów) postępowania egzekucyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga wierzyciela była uzasadniona błędem komornika w kwestii naliczenia podatku VAT. Obciążenie wierzyciela kosztami postępowania skargowego byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek do zastosowania art. 102 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

postępowanie toczyło się z udziałem skarżącej integralną część postępowania egzekucyjnego zasada zwrotu przez dłużnika wierzycielowi kosztów celowych szczególnie uzasadniony wypadek rażąco niezgodne z zasadami współżycia społecznego niczym nieuzasadniony uszczerbek majątkowy

Skład orzekający

Magdalena Balion - Hajduk

przewodniczący

Leszek Dąbek

sprawozdawca

Marcin Rak

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 102 k.p.c. w kontekście kosztów postępowania skargowego na czynności komornika, gdy skarga jest wynikiem błędu organu egzekucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji błędu komornika i zastosowania art. 102 k.p.c. w postępowaniu skargowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie art. 102 k.p.c. w postępowaniu egzekucyjnym, co jest istotne dla prawników zajmujących się tą dziedziną prawa.

Błąd komornika kosztował wierzyciela? Sąd Okręgowy wyjaśnia, kiedy można uniknąć opłat.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Cz 1067/17 POSTANOWIENIE Dnia 16 stycznia 2018 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący-Sędzia: SO Magdalena Balion - Hajduk Sędziowie: SO Leszek Dąbek (spr.) SO Marcin Rak po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2018 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku wierzyciela (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w R. przeciwko dłużnikom A. P. i M. P. o egzekucję świadczenia pieniężnego w przedmiocie skargi dłużników na rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 3 postanowienia Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Rudzie Śląskiej G. C. z dnia 30 czerwca 2016 r. w sprawie o sygn. akt Km 890/14 na skutek zażalenia wierzyciela na rozstrzygnięcie zawarte w punkcie 2 postanowienia Sądu Rejonowego w Rudzie Śląskiej z dnia 9 marca 2017 r., sygn. akt I Co 1547/16 postanawia: zmienić zaskarżone postanowienie w punkcie 2 i nie obciążać wierzyciela (...) Spółdzielni Mieszkaniowej w R. kosztami postępowania skargowego. SSO Marcin Rak SSO Magdalena Balion – Hajduk SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Cz 1067/17 UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Rudzie Śląskiej w postanowieniu z dnia 9 03 2017r. „zmienił postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Rudzie Śląskiej G. C. z dnia 30 06 2016r. w ten sposób, że uchylił punkt 3 postanowienia w zakresie stwierdzenia pobrania od dłużnika należnego podatku VAT w wysokości 222,42zł” oraz „zasądził solidarnie od wierzyciela na rzecz dłużników kwotę 340zł tytułem zwrotu kosztów postępowania”. O kosztach postępowania skargowego orzekał na podstawie art. 770 k.p.c. w związku z § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 10 2015r. (Dz.U poz. 1800). Orzeczenie zaskarżył wierzyciel (...) Spółka Mieszkaniowa w R. w części orzekającej o kosztach postępowania, która nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem podnosiła, że nie brała udziału w postępowaniu, gdyż zaskarżona czynność należała do kompetencji Komornika, wobec czego brak było podstaw do obciążania jej kosztami postępowania. Sąd Okręgowy zważył co następuje : Przedmiotem postępowania jest skarga dłużników na zawarte w punkcie 3 postanowienie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Rudzie Śląskiej G. C. z dnia 30 06 2016r. rozstrzygnięcie ustalające wysokość kosztów postępowania egzekucyjnego i wbrew temu co podnosi zażalenie postępowanie toczyło się z udziałem skarżącej. Przewidziane w art. 767 i nast. k.p.c. postępowanie ze skargi na czynności komornika stanowi integralną część postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu egzekucyjnym - w miejsce występującej w procesie reguły rozstrzygania o kosztach w zależności od wyniku sprawy ( art. 98 i n. k.p.c. ) - obowiązuje zasada zwrotu przez dłużnika wierzycielowi kosztów celowych, tj. niezbędnych do celowego przeprowadzenia egzekucji ( art. 770 k.p.c. ), z tym jednak, iż w postępowaniu skargowym ze skargi na czynności komornika stosuje odpowiednio przepisy o kosztach procesu zamieszczone w art. 98 i nast. k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. (pogląd ten jest przyjęty i ugruntowany zarówno w piśmiennictwie, jak i w judykaturze, np. por. w uzasadnieniu uchwały Sądu Najwyższego z dnia 29 02 1996r. – III CZP 17/96, Lex 24101, Wokanda 1996/4/10). W świetle tego poglądu – Sąd odwoławczy go podziela - w sprawach ze skargi na czynności komornika sąd orzeka na podstawie regulacji art. 770 k.p.c. , stosując odpowiednio ( art. 13 § 2 k.p.c. ) w niezbędnym zakresie przepisy o zwrocie kosztów procesu ( art. 98-110 k.p.c. ), w tym także regulację art. 102 k.p.c. która upra-wnia Sąd do nie obciążania stron kosztami postępowania skargowego w przypadku, gdy w sprawie zachodzi „szczególnie uzasadniony wypadek”. Prawodawca nie zdefiniował jednak co należy rozumieć pod tym pojęciem pozostawiając to doktrynie prawa i judykaturze. W świetle ich wypowiedzi najogólniej rzecz ujmując należy pod nim rozumieć wszelkie przypadki, kiedy zasądzenie od strony obciążonej obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania cywilnego na rzecz strony przeciwnej poniesionych przez nią kosztów postępowania jest rażąco niezgodne z zasadami współżycia społecznego (postanowienie SN z dnia 27 10 1966r. II PZ 62/66). W niniejszej sprawie skarga została spowodowana błędnym uznaniem przez Komornika, iż zachodzą przesłanki do doliczenia do ustalonych kosztów postępowania egzekucyjnego podatku VAT i jej wniesienie nie było zatem w żaden sposób spowodowane postępowaniem wierzyciela. Z tej przyczyny obciążanie wierzyciela kosztami postępowania skargowego – tak jak to uczynił Sąd pierwszej instancji - prowadziłoby do niczym nieuzasadnionego powstania w jego majątku uszczerbku majątkowego. Jest to niezgodne z zasadami współżycia społecznego, wobec czego przyjąć należy, że w sprawie zachodzi szczególnie uzasadniony wypadek o którym mowa jest w przywołanej powyżej regulacji art. 102 k.p.c. Nie znalazło to prawidłowego odzwierciedlenia w zaskarżonym postano-wieniu, a to czyni zażalenie uzasadnionym i doprowadziło do zmiany zaskarżonego postanowienia przez nie obciążanie wierzyciela kosztami postępowania skargowego. Reasumując zaskarżone postanowienie jest wadliwe i dlatego zażalenie wierzyciela jako uzasadnione uwzględniono zmieniając postanowienie w sposób określony w sentencji w oparciu o regulację art. 386 § 1 k.p.c. w związku z art. 397 § 2 zd. 1 k.p.c. i art. 13 § 2 k.p.c. SSO Marcin Rak SSO Magdalena Balion – Hajduk SSO Leszek Dąbek

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI