II CZ 8/09

Sąd Najwyższy2009-03-06
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
przymus adwokacko-radcowskiSąd Najwyższyzażaleniereprezentacjaskarga kasacyjnawznowienie postępowania

Podsumowanie

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie powódki na postanowienie Sądu Apelacyjnego, ponieważ zostało ono wniesione osobiście, mimo obowiązującego przymusu adwokacko-radcowskiego.

Powódka R.K. wniosła zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego odrzucające jej wcześniejsze zażalenia. Powódka argumentowała, że odmowa wyznaczenia pełnomocnika przez Okręgową Radę Adwokacką pozbawiła ją możliwości działania przed Sądem Najwyższym. Sąd Najwyższy odrzucił jednak zażalenie, wskazując na bezwzględny obowiązek reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym.

Sprawa dotyczy zażalenia powódki R.K. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 27 listopada 2008 r., które odrzuciło jej kolejne zażalenie. Powódka kwestionowała zasadność odrzucenia jej skargi kasacyjnej oraz skargi o wznowienie postępowania. W swoim zażaleniu na postanowienie Sądu Apelacyjnego, powódka podnosiła, że Okręgowa Rada Adwokacka odmówiła jej wyznaczenia pełnomocnika, co uniemożliwiło jej skuteczne działanie przed Sądem Najwyższym. Ponadto zarzucała sądowi błąd w przyjęciu, że na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie przysługuje zażalenie. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę, odwołał się do art. 871 § 1 k.p.c., który nakłada bezwzględny obowiązek reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Sąd podkreślił, że przymus ten ma charakter bezwzględny i nie jest uchylany przez okoliczności takie jak odmowa wniesienia skargi przez ustanowionego pełnomocnika. W konsekwencji, zażalenie wniesione osobiście przez stronę, mimo że nie zostało odrzucone jako niedopuszczalne przez sąd drugiej instancji, podlega odrzuceniu przez Sąd Najwyższy na podstawie przepisów proceduralnych, bez możliwości merytorycznego rozpoznania zawartych w nim zarzutów.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie wniesione osobiście przez stronę, naruszające przymus adwokacko-radcowski, podlega odrzuceniu przez Sąd Najwyższy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił bezwzględny charakter przymusu adwokacko-radcowskiego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym, wynikający z art. 871 § 1 k.p.c. Naruszenie tego przymusu skutkuje odrzuceniem środka zaskarżenia na podstawie przepisów proceduralnych, bez możliwości odnoszenia się do jego merytorycznej zasadności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Strony

NazwaTypRola
R.K.osoba_fizycznapowódka
Zakład Ubezpieczeń Społecznychinstytucjapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 871 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W postępowaniu przed Sądem Najwyższym obowiązuje przymus adwokacko-radcowski.

k.p.c. art. 39821

Kodeks postępowania cywilnego

Odrzucenie zażalenia wniesionego z naruszeniem przymusu adwokacko-radcowskiego.

Pomocnicze

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 373

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek reprezentacji przez adwokata lub radcę prawnego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym (art. 871 § 1 k.p.c.). Przymus adwokacko-radcowski ma charakter bezwzględny i nie jest uchylany przez odmowę wniesienia skargi przez pełnomocnika.

Odrzucone argumenty

Odmowa wyznaczenia pełnomocnika przez Okręgową Radę Adwokacką pozbawiła powódkę możliwości działania. Błędne przyjęcie przez Sąd Apelacyjny, że na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej nie przysługuje zażalenie.

Godne uwagi sformułowania

Przymus ma charakter bezwzględny i obejmuje wszystkie postępowania toczące się przed Sądem Najwyższym. Objęte przymusem zażalenie do Sądu Najwyższego, wniesione osobiście przez stronę i nie odrzucone jako niedopuszczalne przez sąd drugiej instancji, podlega odrzuceniu przez Sąd Najwyższy.

Skład orzekający

Henryk Pietrzkowski

przewodniczący

Iwona Koper

sprawozdawca

Bogumiła Ustjanicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie bezwzględnego charakteru przymusu adwokacko-radcowskiego w Sądzie Najwyższym i konsekwencji jego naruszenia."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowań przed Sądem Najwyższym, gdzie obowiązuje przymus adwokacko-radcowski.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jasno i stanowczo przypomina o fundamentalnej zasadzie postępowania przed Sądem Najwyższym, jaką jest przymus adwokacko-radcowski, co jest istotne dla praktyków prawa.

Sąd Najwyższy: Brak adwokata to koniec drogi w kasacji.

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II CZ 8/09 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 6 marca 2009 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący) 
SSN Iwona Koper (sprawozdawca) 
SSA Bogumiła Ustjanicz 
 
 
w sprawie z powództwa R.K. 
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych  
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 6 marca 2009 r., 
zażalenia powódki  
na postanowienie Sądu Apelacyjnego  
z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt [...], 
 
 
 
 
odrzuca zażalenie. 
 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
 
Po prawomocnym odrzuceniu skargi kasacyjnej od wyroku Sądu 
Apelacyjnego z dnia 2 marca 2006 r. i skargi o wznowienie postępowania 
zakończonego tym wyrokiem, powódka w piśmie datowanym 12 kwietnia 2007 r. 
wniosła o „stwierdzenie nieważności postępowania zarówno w zakresie możliwości 
wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego jak również zażalenia 
na postanowienie o odrzuceniu skargi o wznowienie postępowania". Wniosek ten 
Sąd Apelacyjny oddalił postanowieniem z  dnia 27 kwietnia 2007 r. a następnie 
postanowieniem z dnia 11 maja 2007 r. oddalił wniosek powódki o sporządzenie 
uzasadnienia 
tego 
postanowienia. 
Postanowienie 
to 
powódka 
zaskarżyła 
zażaleniem, które zostało odrzucone postanowieniem Sądu Apelacyjnego z dnia 6 
czerwca 2007 r. jako niepodlegajace zaskarżeniu w granicach art. 3941 § 1 i 2 
k.p.c. i nie sporządzone zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. przez adwokata lub radcę 
prawnego. Postanowienie to powódka zaskarżyła, tak jak kolejne postanowienia 
odrzucające jej zażalenia, z których ostatnie zapadło w dniu 27 listopada 2008 r.  
W osobiście wniesionym zażaleniu na to ostatnie postanowienie powódka 
zarzuciła, iż przy jego wydaniu Sąd Apelacyjny nie wziął pod uwagę, że Okręgowa 
Rada Adwokacka odmówiła wyznaczenia dla niej pełnomocnika, pozbawiając ją 
tym samym możności działania przed Sądem Najwyższym oraz błędnie przyjął, że 
na postanowienie dotyczące odrzucenia skargi kasacyjnej nie przysługuje 
zażalenie. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Zgodnie z art. 871 § 1 k.p.c. w postępowaniu przed Sądem Najwyższym 
obowiązuje przymus adwokacko radcowski. Przymus ma charakter bezwzględny 
i  obejmuje wszystkie postępowania toczące się przed Sądem Najwyższym. 
Nie uchyla go okoliczność, że ustanowiony przez sąd adwokat lub radca prawny 
odmówił - jak w przedmiotowej sprawie - wniesienia skargi kasacyjnej (uchwała 
składu siedmiu sędziów SN z dnia 21 września 2000 r., III CZP 14/00, OSNC 2001, 
nr 2, poz. 21, postanowienie SN z dnia 16 grudnia 1998 r. III CZP 160/98 nie publ.). 

 
3 
Objęte przymusem zażalenie do Sądu Najwyższego, wniesione osobiście 
przez stronę i nie odrzucone jako niedopuszczalne przez sąd drugiej instancji, 
podlega odrzuceniu przez Sąd Najwyższy na podstawie art. 39821 w zw. z art. 3941 
§ 3 i art. 373 k.p.c., bez możliwości odnoszenia się do zwartych w nim zarzutów.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę