III CZ 1/12

Sąd Najwyższy2012-01-26
SNCywilnepostępowanie cywilneNiskanajwyższy
koszty sądowezażalenieSąd Najwyższypostępowanie apelacyjnenastępstwo procesowelegitymacja procesowa

Podsumowanie

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powoda na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego, uznając je za bezzasadne.

Powód J.B. złożył zażalenie na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego w K., który zmienił wyrok Sądu Rejonowego, oddalając powództwo i zasądzając od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 1200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego. Powód zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych i prawa materialnego. Sąd Najwyższy uznał, że zażalenie nie może być przedmiotem kontroli w ramach postępowania zażaleniowego, a zarzut naruszenia art. 98 k.p.c. jest bezpodstawny.

Sprawa dotyczyła zażalenia powoda J.B. na postanowienie o kosztach zawarte w wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 18 sierpnia 2011 r. Sąd Okręgowy zmienił wyrok Sądu Rejonowego, oddalając powództwo i zasądzając od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 1200 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego. Uzasadnieniem było stwierdzenie, że Gmina Miejska K. nie była biernie legitymowana w sprawie z uwagi na istnienie krewnych wyprzedzających dziedziczenie. Powód w zażaleniu zarzucał naruszenie przepisów dotyczących regulaminu urzędowania sądów, prawa materialnego (art. 1020 k.c.) oraz przepisów proceduralnych (art. 98 § 1 k.p.c., art. 174 § 1 k.p.c.). Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, oddalił zażalenie. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c. zażalenie przysługuje co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu drugiej instancji. Podniesione przez powoda zarzuty dotyczące prawidłowości postępowania zmierzającego do wskazania następców prawnych zmarłego pozwanego nie mogły być przedmiotem kontroli Sądu Najwyższego w ramach tego postępowania. Ponadto, zarzut naruszenia art. 98 k.p.c. został uznany za bezpodstawny w świetle zasady odpowiedzialności za wynik procesu.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zażalenie na postanowienie o kosztach procesu, zgodnie z art. 3941 § 1 pkt 2 k.p.c., dotyczy wyłącznie kosztów, a nie prawidłowości postępowania w zakresie ustalenia następców prawnych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że przedmiotem zaskarżenia w drodze zażalenia są jedynie koszty procesu, a nie inne kwestie proceduralne, które powinny być rozpatrywane w odrębnym trybie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Gmina Miejska K.

Strony

NazwaTypRola
J. B.osoba_fizycznapowód
Gmina Miejska K.instytucjapozwany
P. B.osoba_fizycznapozwanego (zmarły)
M. J.osoba_fizycznanastępca prawny (potencjalny)
J. G.– B.osoba_fizycznanastępca prawny (potencjalny)

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 98 § § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu, zgodnie z którą strona wygrywająca ma prawo do zwrotu kosztów od strony przegrywającej.

k.p.c. art. 3941 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Określa, że na postanowienie sądu drugiej instancji przysługuje zażalenie co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem rozstrzygnięcia sądu.

k.p.c. art. 3941 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący orzekania w przedmiocie zażalenia.

k.p.c. art. 39814

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący rozpoznania zażalenia przez Sąd Najwyższy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 174 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis dotyczący zawieszenia postępowania w przypadku śmierci strony.

k.c. art. 1020

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący skutków odrzucenia spadku.

Dz.U. Nr 38, poz. 249 ze. zm. art. 112

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 23.02.2007 r. - Regulamin urzędowania sądów powszechnych

Przepis dotyczący wezwania do wskazania spadkobierców.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie nie może obejmować kwestii ustalenia następców prawnych. Zasądzenie kosztów od strony przegrywającej jest zgodne z art. 98 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Naruszenie § 112 Regulaminu urzędowania sądów powszechnych. Naruszenie art. 1020 k.c. Naruszenie art. 98 § 1 k.p.c. przez jego zastosowanie. Naruszenie art. 174 § 1 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

Poza nim pozostają podniesione w zażaleniu powoda zarzuty dotyczące prawidłowości postępowania zmierzającego do wskazania następców prawnych zmarłego pozwanego, które nie mogą być przedmiotem kontroli Sądu Najwyższego w ramach mniejszego postępowania zażaleniowego. Przy uwzględnieniu zasady odpowiedzialności za wynik procesu, wyrażonej w art. 98 k.p.c., jako bezpodstawny ocenić natomiast należy zarzut naruszenia tego przepisu przez zasądzenie kosztów postepowania odwoławczego od przegrywającego pozwanego, którego żądanie nie zostało uwzględnione na rzecz pozwanego, którego obrona okazała się skuteczna.

Skład orzekający

Jacek Gudowski

przewodniczący

Józef Frąckowiak

członek

Iwona Koper

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Zakres kognicji sądu w postępowaniu zażaleniowym dotyczącym kosztów procesu oraz stosowanie zasady odpowiedzialności za wynik procesu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z ustalaniem następców prawnych i kosztami postępowania odwoławczego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z kosztami procesu i zażaleniem, co czyni ją interesującą głównie dla prawników procesowych, ale nie dla szerszej publiczności.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania odwoławczego: 1200 PLN

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CZ 1/12 
 
 
 
 
 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 26 stycznia 2012 r. 
Sąd Najwyższy w składzie : 
 
SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) 
SSN Józef Frąckowiak 
SSN Iwona Koper (sprawozdawca) 
 
w sprawie z powództwa J. B. 
przeciwko Gminie Miejskiej K. 
o zapłatę, 
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej  
w dniu 26 stycznia 2012 r., 
zażalenia powoda na postanowienie o kosztach zawarte  
w wyroku Sądu Okręgowego w K. 
z dnia 18 sierpnia 2011 r.,  
 
 
 
oddala zażalenie. 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
2 
Uzasadnienie 
 
Wyrokiem z dnia 7 czerwca 2010 r. Sąd Rejonowy zasądził od pozwanego 
P. B. na rzecz powoda kwotę 10 465,38 zł z ustawowymi odsetkami i kosztami 
procesu.  
Pozwany, który wyrok ten zaskarżył apelacją, zmarł w dniu 17 lipca 2010 r. 
Powód wskazał jako następców prawnych zmarłego M. J. i J. G.– B., a po 
odrzuceniu przez nich spadku po pozwanym, Gminę Miejską K.  
Wyrokiem z dnia 18 sierpnia 2011 r. Sąd Okręgowy w K. zmienił wyrok Sądu 
Rejonowego w ten sposób, że powództwo oddalił oraz na podstawie art. 98 § 1 i 3 
k.p.c. zasądził od powoda na rzecz strony pozwanej kwotę 1200 zł tytułem zwrotu 
kosztów 
postępowania 
odwoławczego, 
obejmujących 
wynagrodzenie 
zastępującego ją pełnomocnika procesowego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia 
wskazał, że wobec istnienia krewnych wyprzedzających dziedziczenie Gminy nie 
jest ona biernie legitymowana w sprawie. 
Zawarte w powyższym wyroku rozstrzygnięcie o kosztach postępowania 
zaskarżył zażaleniem powód zarzucając naruszenie: § 112 rozporządzenia Ministra 
Sprawiedliwości z 23.02.2007 r.- Regulamin urzędowania sądów powszechnych 
(Dz.U. Nr 38, poz. 249 ze. zm.) przez jego niezastosowanie i brak wezwania przez 
Sąd powoda do wskazania wszystkich spadkobierców ustawowych po zmarłym P. 
B., art. 1020 k.c. przez jego niezastosowanie, art. 98 § 1 k.p.c. przez jego 
zastosowanie; art. 174 § 1 k.p.c.- poprzez jego niezastosowanie, w  sytuacji gdy 
Sąd powziął informację, iż wskazani przez powoda następcy prawni odrzucili 
spadek.  
Skarżący wniósł o zmianę orzeczenia o kosztach przez ich wzajemne 
zniesienie 
i 
zasądzenie 
na 
jego 
rzecz 
zwrotu 
kosztów 
postępowania 
zażaleniowego.  
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
 
Na podstawie art. 3941 § 1 pkt 2 na postanowienie sądu drugiej instancji 
przysługuje zażalenie co do kosztów procesu, które nie były przedmiotem 
rozstrzygnięcia sądu. Przedmiot tego zaskarżenia określa użyte w powołanym 

 
3 
przepisie określenie „co do kosztów procesu”. Poza nim pozostają podniesione 
w zażaleniu powoda zarzuty dotyczące prawidłowości postępowania zmierzającego 
do wskazania następców prawnych zmarłego pozwanego, które nie mogą być 
przedmiotem kontroli Sądu Najwyższego w ramach mniejszego postępowania 
zażaleniowego. 
  
Przy uwzględnieniu zasady odpowiedzialności za wynik procesu, wyrażonej 
w art. 98 k.p.c., jako bezpodstawny ocenić natomiast należy zarzut naruszenia tego 
przepisu 
przez 
zasądzenie 
kosztów 
postepowania 
odwoławczego 
od 
przegrywającego pozwanego, którego żądanie nie zostało uwzględnione na rzecz 
pozwanego, którego obrona okazała się skuteczna. 
 
Z tych względów na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 orzeczono jak 
w sentencji.   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
db

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę