III CSK 366/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia powoda A. K. o zapłatę odszkodowania przeciwko notariuszce E. D.-W. Powód twierdził, że notariuszka sporządziła wadliwy akt notarialny, który zawierał oświadczenie K. B. o uznaniu długu M. W. wobec powoda, mimo że prawo polskie nie zna instytucji uznania cudzego długu. W konsekwencji, egzekucja z hipoteki ustanowionej przez K. B. została ograniczona, a powód poniósł szkodę. Sąd Okręgowy w K. oddalił powództwo, a Sąd Apelacyjny w [...] utrzymał to orzeczenie w mocy, oddalając apelację powoda. Oba sądy uznały, że roszczenie powoda uległo przedawnieniu, zarówno w oparciu o dziesięcioletni termin od zdarzenia wyrządzającego szkodę (sporządzenie aktu notarialnego), jak i ewentualnie o trzyletni termin od dowiedzenia się o szkodzie. Ponadto, sądy wskazały na brak wykazania przesłanek odpowiedzialności deliktowej notariusza. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną powoda, oddalił ją. Podkreślił, że zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. nie może stanowić podstawy skargi kasacyjnej. W kwestii odpowiedzialności notariusza, Sąd Najwyższy podzielił pogląd, że notariusz ponosi odpowiedzialność deliktową za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu czynności notarialnej, zgodnie z art. 415 k.c. Jednakże, kluczowe dla rozstrzygnięcia było przedawnienie roszczenia. Sąd Najwyższy potwierdził, że dziesięcioletni termin przedawnienia z art. 442 § 1 k.c. rozpoczął bieg od daty sporządzenia wadliwego aktu notarialnego (21 września 1995 r.) i upłynął przed wniesieniem pozwu (marzec 2006 r.). Z tych względów skarga kasacyjna została oddalona, a powód obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUgruntowana linia orzecznicza dotycząca odpowiedzialności deliktowej notariuszy oraz przedawnienia roszczeń odszkodowawczych.
Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego aktu notarialnego i roszczenia przeciwko notariuszowi.
Zagadnienia prawne (3)
Czy notariusz ponosi odpowiedzialność deliktową za szkodę wyrządzoną sporządzeniem aktu notarialnego zawierającego nieskuteczne oświadczenie o uznaniu cudzego długu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, notariusz ponosi odpowiedzialność deliktową za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu czynności notarialnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podzielił pogląd, że mimo pewnych elementów umownych w relacji notariusz-klient, obowiązek sporządzenia czynności notarialnej wynika z ustawy, a odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy jej wykonywaniu ma charakter deliktowy.
Kiedy rozpoczyna bieg termin przedawnienia roszczenia o naprawienie szkody wyrządzonej przez notariusza przy sporządzaniu aktu notarialnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Dziesięcioletni termin przedawnienia rozpoczyna bieg od daty sporządzenia aktu notarialnego obciążonego wadami.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził, że zdarzeniem wyrządzającym szkodę jest samo sporządzenie wadliwego aktu notarialnego, a od tej daty rozpoczyna bieg dziesięcioletni termin przedawnienia zgodnie z art. 442 § 1 k.c.
Czy zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. (ocena dowodów) może stanowić podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na art. 3983 § 3 k.p.c., wskazując, że zarzut dotyczący ustalenia braku spełnienia przesłanek odpowiedzialności stanowi zarzut dotyczący ustalenia faktów i nie może być podstawą skargi kasacyjnej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | powód |
| E. D.-W. | osoba_fizyczna | pozwana |
| M. W. | osoba_fizyczna | pożyczkobiorca |
| K. B. | osoba_fizyczna | dłużniczka |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności deliktowej.
k.c. art. 442 § § 1
Kodeks cywilny
Reguluje przedawnienie roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym, przewidując dwa terminy: dziesięcioletni od zdarzenia i trzyletni od dowiedzenia się o szkodzie i osobie zobowiązanej.
k.p.c. art. 3983 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Wyłącza możliwość oparcia skargi kasacyjnej na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów.
Pomocnicze
k.c. art. 120 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy biegu terminu przedawnienia przy odpowiedzialności kontraktowej.
k.c. art. 123
Kodeks cywilny
Dotyczy czynności przerywających bieg terminu przedawnienia.
k.c. art. 98 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy zasad orzekania o kosztach postępowania.
k.c. art. 108 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy zasad orzekania o kosztach postępowania.
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy orzekania przez Sąd Najwyższy w przedmiocie skargi kasacyjnej.
P. o not. art. 49
Prawo o notariacie
Dotyczy staranności wymaganej od notariusza.
P. o not. art. 81
Prawo o notariacie
Określa przypadki, w których notariusz może odmówić sporządzenia aktu notarialnego.
P. o not. art. 91
Prawo o notariacie
Określa obowiązek sporządzenia czynności notarialnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przedawnienie roszczenia o naprawienie szkody. • Brak wykazania przesłanek odpowiedzialności deliktowej notariusza. • Zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. nie może stanowić podstawy skargi kasacyjnej.
Odrzucone argumenty
Notariusz ponosi odpowiedzialność deliktową za sporządzenie wadliwego aktu notarialnego. • Błędne zastosowanie przepisów o przedawnieniu.
Godne uwagi sformułowania
prawo polskie nie zna uznania cudzego długu • notariusz ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu czynności notarialnej i że jest to odpowiedzialność deliktowa • zdarzeniem wyrządzającym szkodę jest sporządzenie aktu notarialnego obciążonego wadami
Skład orzekający
Jan Górowski
przewodniczący
Zbigniew Kwaśniewski
członek
Elżbieta Skowrońska-Bocian
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowana linia orzecznicza dotycząca odpowiedzialności deliktowej notariuszy oraz przedawnienia roszczeń odszkodowawczych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego aktu notarialnego i roszczenia przeciwko notariuszowi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności notariusza, co jest istotne dla praktyków prawa, a także porusza kwestię przedawnienia roszczeń, co ma szerokie zastosowanie.
“Czy notariusz zawsze odpowiada za błędy w akcie? Sąd Najwyższy rozstrzyga o przedawnieniu roszczenia.”
Dane finansowe
WPS: 13 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.