III CSK 311/06

Sąd Najwyższy2007-02-09
SAOSCywilneprawo spółekWysokanajwyższy
uchwały zgromadzenia wspólnikównieważnośćskarga kasacyjnakodeks spółek handlowychzawiadomienie o zgromadzeniuskutki prawneosoby trzeciezbycie udziałów

Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Apelacyjnego stwierdzający nieważność uchwały spółki, uznając błędne zastosowanie przepisów o skutkach uchylenia uchwały wobec osób trzecich.

Sąd Apelacyjny stwierdził nieważność uchwał zgromadzenia wspólników spółki, uznając, że jedna ze wspólniczek nie została prawidłowo zawiadomiona o zgromadzeniu. Sąd Najwyższy uchylił ten wyrok, wskazując, że Sąd Apelacyjny błędnie zastosował art. 254 § 2 k.s.h., który dotyczy skutków uchylenia uchwały wobec osób trzecich w kontekście czynności prawnych spółki, a nie czynności między wspólnikiem a osobą trzecią.

Sprawa dotyczyła stwierdzenia nieważności uchwał zgromadzenia wspólników spółki. Sąd Apelacyjny uznał uchwały za nieważne, opierając się na założeniu, że jedna ze wspólniczek nie została prawidłowo zawiadomiona o zgromadzeniu, a przepis art. 254 § 2 k.s.h. ma zastosowanie również w stosunkach między wspólnikiem a osobą trzecią. Sąd Najwyższy, rozpoznając skargę kasacyjną pozwanej spółki, uchylił zaskarżony wyrok. Sąd Najwyższy wskazał, że Sąd Apelacyjny błędnie zinterpretował art. 254 § 2 k.s.h. Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy ważność czynności dokonanej przez spółkę zależy od uchwały zgromadzenia wspólników, a uchylenie takiej uchwały nie ma skutków wobec osób trzecich działających w dobrej wierze. Sąd Najwyższy podkreślił, że czynność zbycia udziałów nie jest czynnością prawną spółki, lecz czynnością między zbywcą a nabywcą, a zatem art. 254 § 2 k.s.h. nie miał zastosowania w tej sprawie. Ponadto, sąd wskazał, że wymóg zgody na zbycie udziałów wynikał z umowy spółki, a czynność dokonana bez wymaganej zgody (art. 182 k.s.h.) jest bezskuteczna zawieszona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, art. 254 § 2 k.s.h. dotyczy sytuacji, gdy ważność czynności dokonanej przez spółkę jest zależna od uchwały zgromadzenia wspólników, a nie czynności między wspólnikiem a osobą trzecią.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że art. 254 § 2 k.s.h. odnosi się do czynności prawnych spółki, a czynność zbycia udziałów jest czynnością między zbywcą a nabywcą, a nie czynnością spółki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Przedsiębiorstwo Wdrożeniowe "P.-S. sp. z o. o."

Strony

NazwaTypRola
K. M.osoba_fizycznapowód
A. M.osoba_fizycznapowód
Przedsiębiorstwo Wdrożeniowe "P.-S. sp. z o. o."spółkapozwany

Przepisy (4)

Główne

k.s.h. art. 254 § § 2

Kodeks spółek handlowych

Dotyczy skutków uchylenia uchwały zgromadzenia wspólników wobec osób trzecich w kontekście czynności prawnych spółki, a nie czynności między wspólnikiem a osobą trzecią.

k.s.h. art. 182

Kodeks spółek handlowych

Przepis uzależniający dokonanie czynności prawnej (zbycia udziału) od zgody spółki, której brak powoduje bezskuteczność zawieszoną.

Pomocnicze

k.s.h. art. 254 § § 4

Kodeks spółek handlowych

Odesłanie do stosowania § 2 do wyroków stwierdzających nieważność uchwały.

k.p.c. art. 3983 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne zastosowanie przez Sąd Apelacyjny art. 254 § 2 k.s.h. do oceny skutków uchwały w stosunkach między wspólnikiem a osobą trzecią. Czynność zbycia udziałów nie jest czynnością prawną spółki, do której odnosi się art. 254 § 2 k.s.h.

Godne uwagi sformułowania

Uszło zatem uwadze Sądu Apelacyjnego, że skarżąca Spółka nie była stroną umowy zbycia udziałów, jak tego wymaga art. § 2 art. 254 k.s.h. Czynność zbycia udziałów nie jest bowiem czynnością prawną spółki (dokonaną przez spółkę – art. 254 § 2 k.s.h.), ale czynnością między zbywcą a nabywcą. Czynność prawna dokonana bez zgody wymaganej przepisem prawa (art. 182 k.s.h.) jest czynnością niezupełną (negotium claudicans) dotkniętą tzw. bezskutecznością zawieszoną.

Skład orzekający

Gerard Bieniek

przewodniczący

Józef Frąckowiak

członek

Marian Kocon

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 254 § 2 k.s.h. w kontekście zbycia udziałów i czynności prawnych spółki."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nieważnością uchwały i zbyciem udziałów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów Kodeksu spółek handlowych, która ma bezpośrednie przełożenie na obrót udziałami i funkcjonowanie spółek.

Kluczowa interpretacja SN: Kiedy uchwała spółki nie wpływa na zbycie udziałów?

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CSK 311/06 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 lutego 2007 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Gerard Bieniek (przewodniczący) SSN Józef Frąckowiak SSN Marian Kocon (sprawozdawca) w sprawie z powództwa K. M. i A. M. przeciwko Przedsiębiorstwu Wdrożeniowemu "P.-S. sp. z o. o. w K. o stwierdzenie nieważności uchwał, po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej w dniu 9 lutego 2007 r., na posiedzeniu niejawnym skargi kasacyjnej strony pozwanej od wyroku Sądu Apelacyjnego w […] z dnia 6 września 2005 r., uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego. 2 Uzasadnienie Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 6 września 2005 r. zmienił wyrok Sądu Okręgowego w K. w ten sposób, że stwierdził nieważność uchwał zgromadzenia wspólników pozwanej Spółki podjętych w dniu 25 lutego 2004 r. Sąd ustalił, że powódka A. M. o zwołanym zgromadzeniu nie została zawiadomiona, pomimo że w jego ocenie była wspólnikiem pozwanej. Przy tej ocenie wyszedł z założenia, że art. 254 § 2 k.s.h. dotyczy także stosunku pomiędzy wspólnikiem spółki a osobą trzecią. Skarga kasacyjna pozwanej – oparta na podstawie pierwszej z art. 3983 § 1 k.p.c. - zawiera zarzut naruszenia art. 254 k.s.h., i zamierza do uchylenia zaskarżonego wyroku oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Według art. 254 k.s.h. wyrok stwierdzający nieważność uchwały lub uchylający uchwałę ma moc obowiązującą w stosunkach między spółką a wszystkimi wspólnikami oraz w stosunkach między spółką a członkami organów spółki. Sąd Apelacyjny upatrywał podstawy prawnej swego rozstrzygnięcia w przepisie § 2 art. 254 k.s.h., stosującego się z mocy odesłania zawartego w § 4 art. 254 k.s.h. także do wyroku stwierdzającego nieważność uchwały zgromadzenia wspólników. W myśl § 2 art. 254 k.s.h. w wypadku, gdy ważność czynności dokonanej przez spółkę jest zależna od uchwały zgromadzenia wspólników, uchylenie takiej uchwały nie ma skutków wobec osób trzecich działających w dobrej wierze. Uszło zatem uwadze Sądu Apelacyjnego, że skarżąca Spółka nie była stroną umowy zbycia udziałów, jak tego wymaga art. § 2 art. 254 k.s.h. Czynność zbycia udziałów nie jest bowiem czynnością prawną spółki (dokonaną przez spółkę – art. 254 § 2 k.s.h.), ale czynnością między zbywcą a nabywcą. W sprawie, między wspólnikiem a osobą trzecią. Oznacza to, że do tego przypadku § 2 art. 254 k.s.h. nie znajduje zastosowania. Z chwilą uprawomocnienia się wyroku z dnia 27 maja 2004 r. stwierdzającego nieważność podjętej 31 marca 2003 r. uchwały zgromadzenia wspólników 3 w przedmiocie zgody na zbycie udziałów powstał więc w stosunkach między stronami procesu stan analogiczny do tego jakby ta uchwała nie została w ogóle podjęta. W tym stanie rzeczy, skoro Sąd Apelacyjny zaskarżony wyrok oparł na odmiennym poglądzie, skarga kasacyjna podlegała uwzględnieniu. Na koniec, w sprawie wymóg zgody na zbycie przez powoda K. M. udziałów skarżącej Spółki wynikał z umowy spółki. W wypadku, gdy zbycie udziału jest uzależnione od zgody spółki, zastosowanie mają przepisy art. 182 k.s.h. Artykuł 182 k.s.h. jest przepisem, który uzależnia dokonanie konkretnej czynności prawnej od zgody. Stosowne postanowienie umowy spółki ma wobec niego charakter wykonawczy. Stąd czynność prawna dokonana bez zgody wymaganej przepisem prawa (art. 182 k.s.h.) jest czynnością niezupełną (negotium claudicans) dotkniętą tzw. bezskutecznością zawieszoną. Z tych przyczyn orzeczono, jak w wyroku. db

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI