III CSK 245/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku o rejestrację spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w organizacji pod nazwą "Kancelaria Prawna S.T.", która jako przedmiot działalności wskazała m.in. prowadzenie działalności prawniczej. Sądy niższych instancji oddaliły wniosek, uznając, że spółka z o.o. nie może prowadzić działalności polegającej na świadczeniu pomocy prawnej, gdyż jest ona zarezerwowana dla adwokatów i radców prawnych, wykonujących zawód w ściśle określonych formach prawnych. Sąd Najwyższy w swojej analizie odwołał się do przepisów Prawa o adwokaturze i ustawy o radcach prawnych, a także do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. Z jednej strony Sąd Najwyższy potwierdził, że pewne czynności z zakresu pomocy prawnej, jak doradztwo czy sporządzanie opinii, mogą być wykonywane przez osoby niebędące adwokatami ani radcami prawnymi, również w formie spółki z o.o. Z drugiej strony, Sąd Najwyższy podkreślił, że nazwa "kancelaria prawna" może wprowadzać w błąd co do przedmiotu działalności spółki, sugerując, że jest ona prowadzona przez adwokatów lub radców prawnych, co jest niezgodne z przepisami prawa. Dodatkowo, firma sugerująca, że działalność prawnicza jest głównym przedmiotem działalności spółki, była nieadekwatna do szerokiego zakresu działalności określonego w umowie spółki. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną, uznając, że nazwa spółki nie może wprowadzać w błąd.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności używania nazwy "kancelaria prawna" przez spółki z o.o. oraz zakresu działalności prawniczej dopuszczalnej dla takich podmiotów.
Dotyczy głównie kwestii nazwy firmy i dopuszczalności prowadzenia działalności prawniczej przez spółki kapitałowe w kontekście rejestracji w KRS.
Zagadnienia prawne (2)
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może używać w swojej nazwie określenia "kancelaria prawna"?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli nazwa ta może wprowadzać w błąd co do przedmiotu działalności spółki, sugerując świadczenie pomocy prawnej przez osoby z prawniczych zawodów zaufania publicznego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że nazwa "kancelaria prawna" w firmie spółki z o.o. może wprowadzać w błąd, sugerując, że przedmiotem działalności spółki jest świadczenie pomocy prawnej przez adwokatów lub radców prawnych, co jest niezgodne z przepisami prawa regulującymi wykonywanie tych zawodów. Dodatkowo, jeśli działalność prawnicza nie jest głównym przedmiotem działalności spółki, nazwa jest nieadekwatna.
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może prowadzić działalność polegającą na świadczeniu pomocy prawnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Niektóre czynności z zakresu pomocy prawnej (np. doradztwo) mogą być wykonywane przez spółki z o.o., jednakże świadczenie pomocy prawnej w pełnym zakresie, zastrzeżonym dla adwokatów i radców prawnych, jest niedopuszczalne.
Uzasadnienie
Przepisy prawa (Prawo o adwokaturze, ustawa o radcach prawnych) ściśle określają formy i podmioty uprawnione do świadczenia pomocy prawnej. Choć pewne czynności prawne mogą być wykonywane przez osoby niebędące adwokatami ani radcami prawnymi, to spółka z o.o. nie jest dopuszczalną formą wykonywania zawodu adwokata czy radcy prawnego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| "Kancelarii Prawnej S.T.", sp. z o.o. w organizacji | spółka | wnioskodawca |
Przepisy (13)
Główne
u.krs art. 23 § 1
Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym
Sąd rejestrowy bada zgodność dokumentów z przepisami prawa, w tym firmę.
Pr.adw. art. 4 § 1
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze
Zawód adwokata polega na świadczeniu pomocy prawnej, w tym udzielaniu porad, sporządzaniu opinii, opracowywaniu projektów aktów prawnych oraz występowaniu przed sądami i urzędami.
Pr.adw. art. 4a § 1
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze
Adwokat wykonuje zawód w kancelarii adwokackiej, zespole adwokackim lub spółce, przy czym wspólnikami mogą być wyłącznie adwokaci, radcowie prawni lub prawnicy zagraniczni, a wyłącznym przedmiotem działalności takich spółek jest świadczenie pomocy prawnej.
u.r.p. art. 6 § 1
Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych
Zawód radcy prawnego polega na świadczeniu pomocy prawnej, w tym udzielaniu porad, sporządzaniu opinii, opracowywaniu projektów aktów prawnych oraz występowaniu przed sądami i urzędami.
u.r.p. art. 8 § 1
Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych
Radca prawny wykonuje zawód w ramach stosunku pracy, umowy cywilnoprawnej, kancelarii radcy prawnego lub spółce, przy czym wspólnikami mogą być wyłącznie radcowie prawni, adwokaci lub prawnicy zagraniczni, a wyłącznym przedmiotem działalności takich spółek jest świadczenie pomocy prawnej. Pomoc prawna świadczona jest na rzecz pracodawcy lub zleceniodawcy.
k.c. art. 433 § 2
Kodeks cywilny
Firma nie może wprowadzać w błąd, zwłaszcza co do osoby przedsiębiorcy, przedmiotu działalności, miejsca działalności, źródeł zaopatrzenia.
k.p.c. art. 39814
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna orzekania przez Sąd Najwyższy po rozpoznaniu skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
u.s.d.g. art. 6 § 1
Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej
Podjęcie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej jest wolne, z zachowaniem warunków określonych przepisami prawa.
u.s.d.g. art. 19
Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej
Przedsiębiorca jest obowiązany zapewnić, aby czynności w ramach działalności gospodarczej były wykonywane bezpośrednio przez osobę legitymującą się odpowiednimi uprawnieniami zawodowymi, jeśli przepisy szczególne tego wymagają.
Pr.adw. art. 4 § 1a
Ustawa z dnia 26 maja 1982 r. – Prawo o adwokaturze
Przepis uznany za niezgodny z Konstytucją w zakresie, w jakim mógł wprowadzać w błąd co do możliwości świadczenia pomocy prawnej przez osoby niebędące adwokatami.
k.p.c. art. 87 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zastępstwo procesowe w postępowaniu przed sądem w sprawach cywilnych jest w zasadzie zastrzeżone dla adwokatów i radców prawnych.
Konstytucja art. 20
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Wolność gospodarcza.
Konstytucja art. 22
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia wolności działalności gospodarczej muszą wynikać z ustawy w sposób jednoznaczny.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nazwa "kancelaria prawna" w firmie spółki z o.o. może wprowadzać w błąd co do przedmiotu działalności, sugerując świadczenie pomocy prawnej przez adwokatów lub radców prawnych. • Działalność prawnicza, w zakresie zastrzeżonym dla adwokatów i radców prawnych, nie może być prowadzona przez spółkę z o.o. • Firma spółki musi być adekwatna do określonego w umowie zakresu działalności.
Odrzucone argumenty
Spółka z o.o. może prowadzić działalność prawniczą, nawet jeśli zatrudnia adwokatów lub radców prawnych. • Możliwość świadczenia pomocy prawnej przez osoby niebędące adwokatami lub radcami prawnymi wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i przepisów o swobodzie działalności gospodarczej.
Godne uwagi sformułowania
Zwrot "kancelaria prawna" w firmie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością może wprowadzać w błąd przez sugerowanie, że przedmiotem działania spółki jest świadczenie pomocy prawnej przez osoby będące adwokatami lub radcami prawnymi. • Działalność prawna nie jest wolna od ograniczeń; mogą ją wykonywać tylko podmioty do tego uprawnione przez Prawo o adwokaturze oraz ustawę o radcach prawnych i tylko w odpowiedniej formie. • Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością nie jest dopuszczalną formą wykonywania zawodu nie tylko przez adwokata, ale i radcę prawnego. • Firma wnioskodawczyni, sugerująca, że działalność prawnicza stanowi, jeżeli nie jedyny, to w każdym razie główny przedmiot działalności wnioskodawczyni, jest niewątpliwie nieadekwatna w stosunku do określonego w umowie spółki zakresu działalności wnioskodawczyni.
Skład orzekający
Zbigniew Strus
przewodniczący
Iwona Koper
członek
Kazimierz Zawada
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dopuszczalności używania nazwy \"kancelaria prawna\" przez spółki z o.o. oraz zakresu działalności prawniczej dopuszczalnej dla takich podmiotów."
Ograniczenia: Dotyczy głównie kwestii nazwy firmy i dopuszczalności prowadzenia działalności prawniczej przez spółki kapitałowe w kontekście rejestracji w KRS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zjawiska używania nazw sugerujących działalność prawniczą przez podmioty, które nie są adwokatami ani radcami prawnymi, co ma praktyczne znaczenie dla rynku usług prawnych i konsumentów.
“Czy spółka z o.o. może nazywać się "Kancelaria Prawna"? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
usługi prawne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.