III CSK 190/15

Sąd Najwyższy2015-09-29
SNnieruchomościprawa rzeczoweŚrednianajwyższy
zasiedzeniesłużebność gruntowadroga koniecznaSąd Najwyższyskarga kasacyjnanieruchomościprawa rzeczowekodeks cywilny

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania w sprawie o zasiedzenie służebności, uznając, że nie występują w niej istotne zagadnienia prawne ani skarga nie jest oczywiście uzasadniona.

W sprawie o zasiedzenie służebności gruntowej drogi, uczestnik złożył skargę kasacyjną, podnosząc pytania dotyczące możliwości zasiedzenia z pominięciem celu służebności oraz wpływu okoliczności pozwalających na zniesienie służebności na zasiedzenie. Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi, stwierdzając, że cel służebności i okoliczności pozwalające na jej zniesienie nie są przesłankami zasiedzenia, a skarga nie jest oczywiście uzasadniona.

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną uczestnika od postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie, które oddaliło apelację uczestnika od postanowienia Sądu Rejonowego w sprawie o zasiedzenie służebności gruntowej drogi. Uczestnik podniósł w skardze kasacyjnej dwa kluczowe zagadnienia prawne: czy zasiedzenie służebności drogi może nastąpić z pominięciem jej treści i celu (art. 285 k.c.), oraz czy okoliczności pozwalające na zniesienie służebności mogą stanowić negatywną przesłankę zasiedzenia. Skarżący uznał również skargę za oczywiście uzasadnioną. Sąd Najwyższy, odmawiając przyjęcia skargi do rozpoznania, wyjaśnił, że nabycie służebności przez zasiedzenie następuje z mocy prawa po spełnieniu przesłanek ustawowych. "Cel służebności" nie jest taką przesłanką i nie może być brany pod uwagę przez sąd, podobnie jak "okoliczności pozwalające na zasiedzenie służebności", które mogą być podstawą do późniejszego zniesienia służebności (art. 294, 295 k.c.), ale nie wpływają na jej nabycie przez zasiedzenie. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona tylko wtedy, gdy naruszenie prawa jest rażące i widoczne "na pierwszy rzut oka", co wyklucza jednoczesne występowanie istotnego zagadnienia prawnego wymagającego pogłębionych analiz. W związku z tym, Sąd Najwyższy orzekł o odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, cel służebności nie jest przesłanką zasiedzenia i nie może być brany pod uwagę przez sąd.

Uzasadnienie

Cel służebności nie stanowi przesłanki zasiedzenia i jego uwzględnienie mogłoby prowadzić do niedopuszczalnej "korekty" stanu faktycznego powstałego z mocy ustawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
J. K.osoba_fizycznawnioskodawca
T. D.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (4)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.c. art. 285

Kodeks cywilny

Cel służebności nie jest przesłanką zasiedzenia.

k.c. art. 294

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący zniesienia służebności.

k.c. art. 295

Kodeks cywilny

Przepis dotyczący zniesienia służebności.

Argumenty

Odrzucone argumenty

zasiedzenie służebności z pominięciem celu służebności okoliczności pozwalające na zniesienie służebności jako negatywna przesłanka zasiedzenia skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona

Godne uwagi sformułowania

Cel służebności nie stanowi tej przesłanki i nie może być brany przez sąd pod uwagę jego uwzględnienie mogłoby bowiem prowadzić do „korekty” stanu faktycznego powstałego z mocy ustawy, co jest niedopuszczalne nie mają także żadnego znaczenia „okoliczności pozwalające na zasiedzenie służebności” oczywista zasadność skargi zachodzi wtedy, gdy doszło do oczywistego, rażącego i widocznego „na pierwszy rzut oka” naruszenia przepisów prawa

Skład orzekający

Jacek Gudowski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja przesłanek zasiedzenia służebności gruntowej, rozróżnienie między zasiedzeniem a zniesieniem służebności, kryteria oceny istotności zagadnienia prawnego i oczywistej zasadności skargi kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zasiedzenia służebności drogowej i nie stanowi przełomu w orzecznictwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe kwestie dotyczące zasiedzenia służebności, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości. Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej jest rutynowa, ale uzasadnienie sądu zawiera cenne wskazówki interpretacyjne.

Czy cel służebności ma znaczenie przy jej zasiedzeniu? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CSK 190/15
POSTANOWIENIE
Dnia 29 września 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Gudowski
w sprawie z wniosku J. K.
‎
przy uczestnictwie T. D.
‎
o zasiedzenie służebności,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 29 września 2015 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej uczestnika
od postanowienia Sądu Okręgowego w Krakowie
‎
z dnia 30 stycznia 2015 r., sygn. akt II Ca 2110/14,
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2015 r. - w sprawie o zasiedzenie służebności - Sąd Okręgowy w Krakowie oddalił apelację uczestnika od postanowienia Sądu Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy w Krakowie z dnia 24 czerwca 2014 r.
Uczestnik wniósł skargę kasacyjną, wskazując na występowanie w sprawie istotnych zagadnień prawnych, sprowadzających się do odpowiedzi na pytania, czy zasiedzenie służebności gruntowej drogi może nastąpić z pominięciem treści i celu służebności wskazanej w art. 285 k.c. oraz czy gdy znany sądowi stan faktyczny, potwierdzający okoliczności pozwalające na zniesienie służebności gruntowej z uwagi na jej uciążliwość, może stanowić negatywną przesłankę zasiedzenia służebności gruntowej. Ponadto skarżący stwierdził, że skarga jest oczywiście uzasadniona.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Nabycie przez zasiedzenie - zarówno prawa rzeczowego bezwzględnego, jak i prawa rzeczowego ograniczonego – następuje z mocy prawa, w wyniku spełnienia się ustanowionych przez ustawodawcę przesłanek. „Cel służebności” nie  stanowi tej przesłanki i nie może być brany przez sąd pod uwagę, jego uwzględnienie mogłoby bowiem prowadzić do „korekty” stanu faktycznego powstałego z mocy ustawy, co jest niedopuszczalne. Przy powstawaniu i nabywaniu służebności przez zasiedzenie nie mają także żadnego znaczenia „okoliczności pozwalające na zasiedzenie służebności”; ewentualnie po powstanie w wyniku zasiedzenia można ją znieść w sposób prawem przewidziany (art. 294, 295 k.c.).
Wbrew zarzutom skargi, „funkcja rozpoznawcza i kontrolna Sądu drugiej instancji” została w pełni i prawidłowo wypełniona, a skarga kasacyjna nie jest także oczywiście uzasadniona. Należy podkreślić, że w
ystępowanie tej przyczyny kasacyjnej jest zasadniczo wyłączone, gdy skarżący powołuje się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego. Takie zagadnienie występuje w sytuacji, w której na tle rozpoznawanej sprawy wyłania się poważny, abstrakcyjny problem prawny wymagający pogłębionych analiz i rozważań Sądu Najwyższego, natomiast oczywista zasadność skargi zachodzi wtedy, gdy doszło do oczywistego, rażącego i widocznego „na pierwszy rzut oka” naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, tj. gdy zarzuty sformułowane w skardze kasacyjnej są oczywiście zasadne. Jest jasne, że gdy skarga jest w tym znaczeniu oczywiście uzasadniona, nie może być w niej miejsca na poważne, istotne zagadnienie prawne.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI