III CSK 164/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną wniesioną przez wspólników spółki jawnej, uznając ją za niedopuszczalną z powodu wniesienia jej przez nieuprawniony podmiot.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez wspólników spółki jawnej od wyroku Sądu Apelacyjnego, który częściowo uwzględnił powództwo o zaniechanie naruszania praw do znaków towarowych. Skarżący zarzucali m.in. nieważność postępowania, ponieważ wyrok zapadł przeciwko spółce, która nie brała udziału w procesie. Sąd Najwyższy uznał, że spółka jawna jest odrębnym podmiotem od swoich wspólników i posiada zdolność procesową. Skoro wyrok zapadł przeciwko spółce, to skarga kasacyjna wniesiona przez wspólników we własnym imieniu była niedopuszczalna.
Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną wniesioną przez wspólników spółki jawnej „G.” W.W., M.W. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który zmieniając częściowo wyrok Sądu Okręgowego, uwzględnił powództwo o zaniechanie czynów naruszających prawa do znaków towarowych. Skarżący zarzucali m.in. nieważność postępowania, podnosząc, że wyrok zapadł przeciwko spółce jawnej, która nie uczestniczyła w procesie. Sąd Najwyższy ustalił, że powództwo pierwotnie wniesiono przeciwko wspólnikom spółki cywilnej, jednak w trakcie postępowania spółka została przekształcona w spółkę jawną. Mimo wniosku powoda o oznaczenie pozwanych zgodnie z aktualnym wpisem do KRS, nie wydano postanowienia o wezwaniu spółki jawnej do udziału w sprawie. Zarówno wyrok Sądu pierwszej instancji, jak i Sądu Apelacyjnego, zapadły przeciwko spółce jawnej. Skargę kasacyjną wnieśli jednak wspólnicy we własnym imieniu, a nie w imieniu spółki. Sąd Najwyższy podkreślił, że spółka jawna, jako tzw. ułomna osoba prawna, posiada zdolność procesową i sądową, będąc odrębnym podmiotem od wspólników. W związku z tym, skarga kasacyjna wniesiona przez osoby nieuprawnione (wspólników zamiast spółki) została uznana za niedopuszczalną na podstawie art. 398^6 § 3 k.p.c. Sąd zaznaczył, że spółka jawna nie jest pozbawiona możliwości wzruszenia wyroku innymi środkami prawnymi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga kasacyjna wniesiona przez wspólników we własnym imieniu, a nie w imieniu spółki jawnej, jest niedopuszczalna.
Uzasadnienie
Spółka jawna jest odrębnym podmiotem od wspólników i posiada zdolność procesową. Wyrok zapadły przeciwko spółce nie jest wyrokiem przeciwko wspólnikom. Skarga kasacyjna musi być wniesiona przez uprawniony podmiot, którym w tym przypadku jest spółka jawna, a nie jej wspólnicy działający we własnym imieniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
nie dotyczy (odrzucenie skargi)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| "G." S.A. | spółka | powód |
| "G." W.W., M.W. sp. j. | spółka | pozwany |
| W.W. | osoba_fizyczna | skarżący |
| M.W. | osoba_fizyczna | skarżący |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 398^6 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.s.h. art. 8 § § 1
Kodeks spółek handlowych
Spółce osobowej przysługuje zdolność procesowa.
k.s.h. art. 26 § § 4
Kodeks spółek handlowych
k.c. art. 96
Kodeks cywilny
Przedstawiciel ustawowy działa w imieniu reprezentowanego, a nie w imieniu własnym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga kasacyjna wniesiona przez wspólników we własnym imieniu, a nie w imieniu spółki jawnej, jest niedopuszczalna z powodu braku legitymacji procesowej. Spółka jawna jest odrębnym podmiotem od wspólników i posiada zdolność procesową.
Godne uwagi sformułowania
Spółka jawna bowiem, będąca tzw. ułomną osobą prawną, wyposażoną w zdolność prawną, zdolność procesową i sądową, jest osobą odrębną od wspólników. Fakt, że wspólnicy spółki jawnej oraz sama spółka są odrębnymi osobami powoduje konieczność uznania, że skarga kasacyjna wniesiona została przez osoby nieuprawnione i z tej przyczyny należy uznać tę skargę za niedopuszczalną.
Skład orzekający
Teresa Bielska-Sobkowicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady odrębności spółki jawnej od wspólników w kontekście zdolności procesowej i dopuszczalności środków zaskarżenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniesienia skargi kasacyjnej przez wspólników zamiast spółki.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników ze względu na precyzyjne rozgraniczenie zdolności procesowej spółki jawnej i jej wspólników, co ma znaczenie praktyczne w postępowaniach sądowych.
“Kto tak naprawdę reprezentuje spółkę w sądzie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III CSK 164/06 POSTANOWIENIE Dnia 21 lipca 2006 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Teresa Bielska-Sobkowicz w sprawie z powództwa "G." S.A. przeciwko "G." W.W., M.W. sp. j. o zaniechanie czynów naruszających prawa do znaków towarowych, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 lipca 2006 r., na skutek skargi kasacyjnej W.W. i M.W. od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 24 listopada 2005 r., sygn. akt [...], odrzuca skargę kasacyjną. 2 Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 24 listopada 2005 r. Sąd Apelacyjny, zmieniając częściowo wyrok Sądu Okręgowego w L. z dnia 6 kwietnia 2005 r., uwzględnił częściowo powództwo o zaniechanie czynów naruszających prawa do znaków towarowych. Oba wyroki wydane zostały przeciwko „G.” W.W., M.W. spółce jawnej. Skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji wnieśli W. i M.W. W skardze tej, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku, zarzucali między innymi nieważność postępowania podnosząc, że wyrok wydany został przeciwko nieuczestniczącej w procesie spółce jawnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Jak wynika z akt sprawy, powództwo wniesione zostało przeciwko W. i M.W., wspólnikom spółki cywilnej „G.”. W toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji pozwani wyjaśnili, że jeszcze przed wniesieniem powództwa, bowiem już w dniu 8 marca 2001 r. dokonano przekształcenia spółki cywilnej w spółkę jawną w trybie określonym w art. 26 § 4 k.s.h. i złożyli odpis z rejestru przedsiębiorców KRS, w którym wpisano „G.” W. W., M.W. spółka jawna”. Powód, wobec powyższego, wnosił o „oznaczenie pozwanych zgodnie z aktualnym wpisem do KRS”. W aktach sprawy nie ma postanowienia o wezwaniu do udziału w sprawie w charakterze pozwanego spółki jawnej. Zarówno jednak wyrok Sądu pierwszej instancji, jak i wyrok Sądu Apelacyjnego, zapadły przeciwko spółce jawnej. Jak wskazano wyżej, skargę kasacyjną wnieśli W.W. i M.W., którzy udzielili pełnomocnictwa procesowego w imieniu własnym, a nie w imieniu spółki jawnej, której dotyczy zaskarżony wyrok. Powstaje w związku z tym pytanie czy skarga kasacyjna wniesiona została przez uprawniony podmiot. Spółka jawna jest spółką osobową, a takiej spółce przysługuje, z mocy art. 8 § 1 k.s.h., zdolność procesowa, co oznacza, że spółka taka może pozywać i być pozywana, a w postępowaniu sądowym reprezentują ją wspólnicy posiadający status przedstawicieli ustawowych. Przedstawiciel ustawowy, jak wynika z art. 96 3 k.c., działa w imieniu reprezentowanego, a nie w imieniu własnym. Może ją także reprezentować pełnomocnik lub prokurent. W literaturze prawniczej reprezentowany jest pogląd, że przyznanie spółce osobowej zdolności sądowej i procesowej ma taki skutek, że wyrok wydany przeciw takiej spółce nie korzysta co do zasady z powagi rzeczy osądzonej przeciwko wspólnikom, oraz, że wyrok zapadły przeciw wspólnikowi nie ma powagi rzeczy osądzonej przeciwko spółce. Pogląd ten, reprezentowany również w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. post. z dnia 23 czerwca 2004 r., V CZ 53/04, nie publ.), należy podzielić (odrębną kwestią jest ewentualna subsydiarna odpowiedzialność wspólników). Spółka jawna bowiem, będąca tzw. ułomną osobą prawną, wyposażoną w zdolność prawną, zdolność procesową i sądową, jest osobą odrębną od wspólników. Trafnie zatem wskazują skarżący, że w świetle art. 8 k.s.h. utracił aktualność pogląd wyrażony w uzasadnieniu wyroku SN z dnia 7 czerwca 1957 r., IV CR 185/56, (OSPiKA 1958, nr 10, poz. 260), zgodnie z którym proces przeciwko spółce jest jednocześnie procesem przeciwko jej wspólnikom. Rozważyć jednak należy konsekwencje wniesienia skargi kasacyjnej przez wspólników spółki jawnej w sytuacji, w której zaskarżony tą skargą wyrok zapadł nie przeciwko nim, lecz przeciwko spółce. Niewątpliwe jest bowiem, że skargę kasacyjną wnieśli wspólnicy spółki jawnej, i to we własnym imieniu, a nie w imieniu spółki. Fakt, że wspólnicy spółki jawnej oraz sama spółka są odrębnymi osobami powoduje konieczność uznania, że skarga kasacyjna wniesiona została przez osoby nieuprawnione i z tej przyczyny należy uznać tę skargę za niedopuszczalną. Trzeba wspomnieć, że spółka jawna, która nie brała udziału w procesie, a przeciwko której zapadł wyrok, nie jest pozbawiona możliwości wzruszenia tego wyroku przy pomocy stosownych środków prawnych. Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. 4
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI