III CSK 151/17

Sąd Najwyższy2017-10-04
SNCywilnezobowiązaniaŚrednianajwyższy
odszkodowanieniewykonanie umowysprzedaż nieruchomościSąd Najwyższyskarga kasacyjnakoszty postępowaniaVAT

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej od wyroku zasądzającego odszkodowanie za niewykonanie umowy sprzedaży nieruchomości, uznając ją za nieoczywiście uzasadnioną.

Gmina K. pozwała Wyższą Szkołę w likwidacji o zapłatę odszkodowania za niewykonanie umowy sprzedaży nieruchomości. Sądy niższych instancji zasądziły od pozwanej na rzecz powódki kwotę 253.106,33 zł. Pozwana wniosła skargę kasacyjną, twierdząc, że jest ona oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy odmówił jej przyjęcia, uznając, że nie wystąpiła przesłanka z art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c., a ustalony stan faktyczny uzasadnia odpowiedzialność kontraktową pozwanej.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez Wyższą Szkołę w likwidacji od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego zasądzający od pozwanej na rzecz Gminy K. kwotę 253.106,33 zł z odsetkami. Powódka dochodziła odszkodowania z tytułu niewykonania umowy sprzedaży nieruchomości z dnia 10 czerwca 2013 r. Pozwana zarzucała naruszenie prawa procesowego i materialnego, twierdząc, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Sąd Najwyższy, analizując uzasadnienie zaskarżonego wyroku, skargi kasacyjnej oraz odpowiedzi na skargę, stwierdził, że nie wystąpiła przesłanka przyjęcia skargi do rozpoznania, przewidziana w art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c. Sąd Najwyższy uznał, że ustalony przez sądy meriti stan faktyczny może uzasadniać odpowiedzialność kontraktową strony pozwanej za naruszenie postanowień umowy sprzedaży, polegające na wydaniu nieruchomości w stanie pogorszonym. Sąd Najwyższy nie dopatrzył się wadliwej wykładni postanowień umowy ani błędów w ustaleniu jej treści. Podzielił również stanowisko Sądu Apelacyjnego co do kwestii podatku VAT, uznając, że cena zakupu elementów usuniętego wyposażenia nieruchomości, obejmująca VAT, stanowi niezbędne kryterium ustalenia wysokości odszkodowania. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od strony pozwanej na rzecz strony powodowej zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie może być uznana za oczywiście uzasadnioną w rozumieniu tego przepisu.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że ustalony stan faktyczny uzasadnia odpowiedzialność kontraktową strony pozwanej za naruszenie umowy sprzedaży, a zarzuty dotyczące wykładni umowy, opinii biegłego oraz kwestii VAT nie spełniają kryteriów oczywistej zasadności wymaganych do przyjęcia skargi do rozpoznania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej

Strona wygrywająca

Gmina K.

Strony

NazwaTypRola
Gmina K.instytucjapowód
Wyższa Szkoła [...] w K. w likwidacjiinstytucjapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § 1 pkt 4

Kodeks postępowania cywilnego

Przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, gdy skarga jest oczywiście uzasadniona.

k.c. art. 471

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności kontraktowej za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania.

k.c. art. 363 § 2

Kodeks cywilny

Sposób ustalenia wysokości odszkodowania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^9 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za koszty procesu.

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustalony stan faktyczny uzasadnia odpowiedzialność kontraktową pozwanego. Pozwany nie wykazał okoliczności zwalniających go z odpowiedzialności. Sądy prawidłowo ustaliły treść umowy i wykładnię jej postanowień. Cena zakupu elementów wyposażenia z VAT stanowi kryterium ustalenia odszkodowania.

Odrzucone argumenty

Skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

nie wystąpiła przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, przewidziana w art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c. Skarga nie może być uznana za oczywiście uzasadnioną w rozumieniu tego przepisu. Ustalony przez oba Sądy meriti stan faktyczny może uzasadniać przyjęcie odszkodowawczej odpowiedzialności kontraktowej strony pozwanej Cena zakupu tych elementów (obejmująca VAT) stanowi niezbędne kryterium ustalenia wysokości odszkodowania

Skład orzekający

Mirosław Bączyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c.) oraz zasady ustalania odszkodowania kontraktowego, w tym kwestii VAT."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i procedury kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych ze skargą kasacyjną oraz materialnoprawnych dotyczących odpowiedzialności kontraktowej i ustalania odszkodowania, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego.

Sąd Najwyższy odrzuca skargę kasacyjną: kiedy sprawa jest "oczywiście uzasadniona"?

Dane finansowe

WPS: 253 106,33 PLN

odszkodowanie: 253 106,33 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III CSK 151/17
POSTANOWIENIE
Dnia 4 października 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Mirosław Bączyk
w sprawie z powództwa Gminy K.
‎
przeciwko Wyższej Szkole
[…]
w K. w likwidacji
‎
o zapłatę,
‎
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 4 października 2017 r.,
‎
na skutek skargi kasacyjnej strony pozwanej
od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
‎
z dnia 7 grudnia 2016 r., sygn. akt I ACa (…),
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od strony pozwanej na rzecz strony powodowej kwotę 5400 (pięć tysięcy czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Pozwany -
Wyższa Szkoła
[…]
w K. (w likwidacji) złożyła skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 7 grudnia 2016 r., w którym oddalono apelację strony pozwanej od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 24 lutego 2016 r. W wyroku tym zasądzono od strony  pozwanej na rzecz powoda Gminy K. kwotę 253.106,33 zł z odsetkami i oddalono powództwo w pozostałym zakresie.
Powodowa Gmina dochodziła od strony pozwanej odszkodowania w związku z niewykonaniem umowy sprzedaży z dnia 10 czerwca 2013 r.
W skardze kasacyjnej podniesiono zarzuty naruszenia prawa procesowego i prawa materialnego. Motywując wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, skarżący stwierdził, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (s. 4 - 6 skargi).
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Dokonując analizy uzasadnienia zaskarżonego wyroku, uzasadnienia skargi kasacyjnej, zawartej w niej prawnej motywacji wniosków o przyjęcie skargi do  rozpoznania oraz uzasadnienia odpowiedzi na skargę (k. 834 i n. akt  sprawy), Sąd Najwyższy stwierdził, że - wbrew stanowisku skarżącego - w rozpoznawanej  sprawie nie wystąpiła przesłanka przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, przewidziana w art. 398
9
§ 1 pkt 4 k.p.c. Skarga nie może być uznana za  oczywiście uzasadnioną w rozumieniu tego przepisu.
Ustalony przez oba Sądy
meriti stan faktyczny może uzasadniać przyjęcie odszkodowawczej odpowiedzialności kontraktowej strony pozwanej, wynikającej  z zawartej przez strony umowy sprzedaży z dnia 10 czerwca  2013 r., obejmującej   opisaną w niej nieruchomość i prawo użytkowania wieczystego (art. 471 k.c.). Na podstawie ustalonego stanu faktycznego przekonywająco przyjęto, że strona pozwana naruszyła postanowienia umowy, wydając stronie powodowej w dniu 31 października 2013 r. przedmiot sprzedaży w stanie pogorszonym w stosunku do jej stanu „z dnia nabycia” (s. 8 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Strona pozwana nie wykazała tego, że taki stan rzeczy był wynikiem okoliczności, za które na podstawie wspomnianej umowy nie ponosiłaby odpowiedzialności. Nie ma podstaw do zarzucania Sądowi Apelacyjnemu dokonania wadliwej wykładni postanowienia § 7 umowy z 2013 r. (kategorie rzeczy, które mogą być usunięte z nieruchomości i takich, które powinny być wydane kupującemu wraz z nieruchomością; s. 8 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Sądy meriti  prawidłowo i dokładnie ustaliły treść umowy sprzedaży. Nie było powodów do  dyskwalifikacji opinii biegłego M. S. i jej miarodajności w rozpoznawanej  sprawie o odszkodowanie. Sama jej zbieżność z wynikami opinii prywatnej innego  eksperta nie może stanowić wystarczającej podstawy takiej dyskwalifikacji.
Rozważając kwestię znaczenia podatku VAT dla określenia wysokości  odszkodowania (obejmującego wartość zdemontowanych przez pozwanego  elementów wbrew postanowieniom umowy), Sąd Apelacyjny trafnie stwierdził, że czym innym jest sama kwestia sprzedaży nieruchomości (i ewentualnie  zwolnienie tej transakcji z podatku VAT), a czym innym kwestia zakupu elementów  usuniętego wyposażenia nieruchomości w celu odtworzenia jej pierwotnego stanu (s. 9 uzasadnienia zaskarżonego wyroku). Cena zakupu tych elementów (obejmująca VAT) stanowi niezbędne kryterium ustalenia wysokości odszkodowania (art. 363 § 2 k.c.). Pozostaje tylko do rozstrzygnięcia kwestia, czy w  rozpoznawanej sprawie należało przyjąć cenę brutto (uwzględniającej podatek VAT) czy netto (bez tego podatku). Należy podzielić stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę (s. 13-14), zgodnie z którym warunkiem koniecznym do   opodatkowania podatkiem VAT danej transakcji (umowy) nie jest sam fakt bycia podatnikiem VAT, ale zachowanie tylko statusu w ramach zindywidualizowanej (zindywidualizowanych) transakcji, stanowiącej przejaw działalności gospodarczej danego podmiotu (w danej sprawie - strony powodowej - Gminy K.). W toku obecnego postępowania o odszkodowanie zdecydowanie przedwczesne jest  twierdzenie, że powodowa Gmina może odliczyć wskazany przez stronę skarżącą VAT, skoro nie wykazano nawet jeszcze tego, jakim potrzebom ma służyć nabyta przez Gminę nieruchomość i użytkowanie wieczyste.
W tej sytuacji Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do  rozpoznania (art. 398
9
§ 2 k.p.c.).
O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono stosownie do art. 98 k.p.c., art. 108 § 1 k.p.c. i §§ 2, 10 rozporządzenia MS z dnia 22 października 2015 r.  w sprawie opłat za czynności radców prawnych (zmiana: Dz. U. z 2016 r., poz. 1667).
jw

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI