III CO 989/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy przekazał sprawę o podwyższenie alimentów do innego sądu równorzędnego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, ponieważ matka powodów pełni funkcję ławniczki w sądzie pierwotnie właściwym.
Sąd Rejonowy w M. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy o podwyższenie alimentów do innego sądu równorzędnego, wskazując na dobro wymiaru sprawiedliwości. Powodem była funkcja ławniczki pełniona przez matkę powodów w tym sądzie, co mogło wpływać na bezstronność i społeczne postrzeganie sądu. Sąd Najwyższy uwzględnił wniosek, stwierdzając, że ławniczka podlega wyłączeniu z mocy ustawy, a dalsze postępowanie w tym sądzie mogłoby negatywnie wpłynąć na postrzeganie bezstronności.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w M. o przekazanie sprawy o podwyższenie alimentów do innego sądu równorzędnego. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek dobrem wymiaru sprawiedliwości, wskazując, że matka powodów, reprezentująca ich w postępowaniu, pełni funkcję ławniczki w tym samym sądzie. Podkreślono, że sąd ten jest niewielką jednostką, gdzie sędziowie znają wszystkich pracowników i ławników, co mogło rodzić wątpliwości co do bezstronności. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny. Stwierdzono, że ławniczka podlega wyłączeniu od rozpoznania sprawy z mocy ustawy na podstawie art. 48 § 1 pkt 2 w zw. z art. 54 k.p.c. Podkreślono, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy, aby uniknąć negatywnego wpływu na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. W związku z tym, na podstawie art. 44¹ § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do innego sądu równorzędnego.
Uzasadnienie
Matka powodów, pełniąca funkcję ławniczki w sądzie pierwotnie właściwym, podlega wyłączeniu od rozpoznania sprawy z mocy ustawy. Rozpoznanie sprawy przez ten sąd mogłoby negatywnie rzutować na społeczne postrzeganie jego bezstronności, zwłaszcza w małej jednostce organizacyjnej, gdzie sędziowie znają ławników.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przekazanie sprawy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| H.G. | osoba_fizyczna | powód |
| F.G. | osoba_fizyczna | powód |
| K.G. | inne | pozwany |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 44¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa do przekazania sprawy do innego sądu równorzędnego ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości.
k.p.c. art. 48 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa wyłączenia ławnika od rozpoznania sprawy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 54
Kodeks postępowania cywilnego
Wyłączenie stosowania art. 48¹ k.p.c. do przypadku wyłączenia ławnika.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Matka powodów pełni funkcję ławniczki w sądzie właściwym do rozpoznania sprawy. Sąd właściwy jest niewielką jednostką, gdzie sędziowie znają ławników. Wyłączenie ławnika z mocy ustawy.
Godne uwagi sformułowania
dobro wymiaru sprawiedliwości wyłączenie od rozpoznania sprawy z mocy ustawy społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego
Skład orzekający
Beata Janiszewska
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy do innego sądu ze względu na konflikt interesów lub wątpliwości co do bezstronności, zwłaszcza w kontekście pełnienia funkcji ławnika przez członka rodziny strony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyłączenia ławnika i ogólnej zasady dobra wymiaru sprawiedliwości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje praktyczne aspekty bezstronności sądu i wyłączenia od orzekania, co jest istotne dla zrozumienia funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości.
“Czy matka-ławniczka może orzekać w sprawie własnych dzieci? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III CO 989/25 POSTANOWIENIE 10 września 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Beata Janiszewska na posiedzeniu niejawnym 10 września 2025 r. w Warszawie w sprawie z powództwa H.G. i F.G. przeciwko K.G. o podwyższenie alimentów, na skutek wystąpienia przez Sąd Rejonowy w M. postanowieniem z 5 sierpnia 2025 r., III RC 258/24, o przekazanie do innego sądu równorzędnego, przekazuje sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w M. wystąpił o przekazanie sprawy z powództwa małoletnich H.G. i F.G. przeciwko K.G. do innego sądu równorzędnego. Wskazał, że wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości (art. 44 1 § 1 k.p.c.), gdyż powodów reprezentuje matka, która w sądzie występującym pełni funkcję ławniczki. W uzasadnieniu wystąpienia podkreślono również, że Sąd występujący jest niewielką jednostką organizacyjną, w której sędziowie znają wszystkich pracowników i ławników. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wystąpienie podlegało uwzględnieniu. Wspomniana ławniczka podlega wyłączeniu od rozpoznania sprawy z mocy ustawy; wynika to wprost z art. 48 § 1 pkt 2 z art. 54 k.p.c. Zarazem w sprawie nie znajduje zastosowania art. 48 1 k.p.c., gdyż unormowanie to, z mocy art. 54 in principio k.p.c., nie stosuje się do przypadku wyłączenia ławnika. W konsekwencji zachodzą podstawy do rozpoznania przez Sąd Najwyższy niniejszego wniosku o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Wskazane przez Sąd Rejonowy racje, szczegółowo omówione w uzasadnieniu wystąpienia, są niewątpliwie doniosłe i świadczą o tym, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy do innego sądu równorzędnego. Trafnie wskazano, że zbędne byłoby oczekiwanie na rozpoznanie żądań wyłączenia kolejnych sędziów przydzielonych do rozpoznania sprawy. Jednocześnie rozpoznanie tej sprawy przez Sąd występujący mogłoby negatywnie rzutować na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Z treści wystąpienia wynika bowiem, że matka powodów, reprezentująca ich w postępowaniu, sama orzeka w tym sądzie (w charakterze ławnika w wydziale rodzinnym) oraz zna osobiście sędziów tego sądu. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 44 1 § 1 k.p.c., orzeczono jak w sentencji postanowienia. Beata Janiszewska [J.T.]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI