III CO 859/26Odmowa wyznaczenia sądu właściwego rozwód 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpatrzył wniosek Sądu Okręgowego w Gdańsku o wyznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o rozwód. Sąd Okręgowy, w postanowieniu z dnia 10 czerwca 2026 r., II C 1913/26, zwrócił się do Sądu Najwyższego w trybie art. 45 k.p.c., jednakże nie zamieścił w nim uzasadnienia. Sąd Najwyższy podkreślił, że wystąpienie o wyznaczenie sądu właściwego wymaga przedstawienia motywów, które uzasadniają takie działanie, zwłaszcza w sprawach o rozwód. Wskazano, że właściwość miejscową w sprawach o rozwód określa art. 41 k.p.c., a dopiero brak możliwości ustalenia jej na tej podstawie uzasadnia wystąpienie do Sądu Najwyższego. Sąd Okręgowy ograniczył się jedynie do sentencji postanowienia, nie wskazując konkretnych okoliczności sprawy ani przepisów, które uniemożliwiają ustalenie sądu właściwego. Dodatkowo, powód w pozwie podjął kwestię miejsca zamieszkania stron i właściwości miejscowej, co dodatkowo powinno skłonić sąd do szczegółowego uzasadnienia wniosku. Brak formalny postanowienia Sądu Okręgowego uniemożliwił Sądowi Najwyższemu merytoryczną ocenę wniosku, co skutkowało odmową wyznaczenia sądu właściwego. Sąd Najwyższy zaznaczył, że wyznaczenie sądu będzie uzasadnione dopiero po jednoznacznym stwierdzeniu, że żadna ze stron nie ma miejsca zamieszkania lub zwykłego pobytu na terytorium RP i nie jest możliwe ustalenie właściwości miejscowej na podstawie art. 41 k.p.c.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaProceduralne wymogi dotyczące wniosku o wyznaczenie sądu właściwego miejscowo przez Sąd Najwyższy, zwłaszcza w sprawach o rozwód.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku uzasadnienia wniosku przez sąd niższej instancji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd występuje o wyznaczenie sądu właściwego miejscowo do rozpoznania sprawy o rozwód bez uzasadnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wystąpienie o wyznaczenie sądu właściwego miejscowo wymaga przedstawienia motywów i okoliczności sprawy, które uniemożliwiają ustalenie właściwości na podstawie przepisów kodeksu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy odmówił wyznaczenia sądu właściwego, ponieważ Sąd Okręgowy nie przedstawił uzasadnienia swojego wniosku, co jest wymogiem formalnym wynikającym z art. 45 k.p.c. Brak uzasadnienia uniemożliwia merytoryczną ocenę wniosku.
Jakie są przesłanki do wystąpienia do Sądu Najwyższego o wyznaczenie sądu właściwego miejscowo w sprawie o rozwód?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wystąpienie do Sądu Najwyższego o wyznaczenie sądu właściwego miejscowo jest możliwe, gdy na podstawie przepisów kodeksu nie można ustalić właściwości miejscowej, a sąd występujący przedstawi w uzasadnieniu wniosku przyczyny przemawiające za oznaczeniem sądu właściwego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że właściwość miejscową w sprawach o rozwód określa art. 41 k.p.c. Dopiero gdy ustalenie tej właściwości jest niemożliwe na podstawie tego przepisu, możliwe jest wystąpienie do Sądu Najwyższego na podstawie art. 45 k.p.c., ale pod warunkiem przedstawienia w uzasadnieniu wniosku konkretnych okoliczności sprawy.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A.F. | osoba_fizyczna | powód |
| A.F.1 | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 45 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Wystąpienie do Sądu Najwyższego o dokonanie określonej czynności jurysdykcyjnej wymaga przedstawienia motywów takiego działania, w tym zwłaszcza w sprawach o rozwód.
k.p.c. art. 45 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
O oznaczenie sądu, przed który należy wytoczyć powództwo, występuje sąd, do którego wpłynął pozew.
Pomocnicze
k.p.c. art. 41
Kodeks postępowania cywilnego
Określa właściwość miejscową w sprawach o rozwód na podstawie ostatniego miejsca zamieszkania małżonków, miejsca zamieszkania pozwanego lub powoda.
k.c. art. 25
Kodeks cywilny
Dotyczy miejsca zamieszkania osoby fizycznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak uzasadnienia wniosku o wyznaczenie sądu właściwego przez sąd niższej instancji stanowi brak formalny uniemożliwiający rozpoznanie sprawy przez Sąd Najwyższy.
Godne uwagi sformułowania
wystąpienie do Sądu Najwyższego o dokonanie określonej czynności jurysdykcyjnej wymaga przedstawienia motywów takiego działania • Tak sformułowane postanowienie nie pozwala na merytoryczną ocenę przedłożonego wniosku. • Rekonstrukcja takich okoliczności oraz poszukiwanie argumentów uzasadniających oznaczenie sądu właściwego nie należą jednak do Sądu Najwyższego.
Skład orzekający
Marcin Trzebiatowski
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi dotyczące wniosku o wyznaczenie sądu właściwego miejscowo przez Sąd Najwyższy, zwłaszcza w sprawach o rozwód."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku uzasadnienia wniosku przez sąd niższej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy istotnej kwestii proceduralnej związanej z właściwością sądu, co jest ważne dla praktyków prawa, ale nie zawiera nietypowych faktów czy zaskakujących rozstrzygnięć.
“Brak uzasadnienia wniosku o wyznaczenie sądu to błąd, który kosztuje – Sąd Najwyższy odmawia rozpoznania sprawy rozwodowej.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.