III CO 53/26

Sąd NajwyższyWarszawa2026-02-27
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawywłaściwość sąduSąd NajwyższySąd Okręgowyuzasadnienie wnioskupostępowanie cywilne

Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy do sądu równorzędnego z powodu braku uzasadnienia wniosku przez sąd niższej instancji.

Sąd Okręgowy w Kaliszu zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy o odszkodowanie do innego sądu równorzędnego. Sąd Najwyższy, powołując się na swoje orzecznictwo, odmówił przekazania, wskazując na brak uzasadnienia wniosku przez sąd niższej instancji. Sąd Najwyższy podkreślił, że to sąd występujący o przekazanie jest zobowiązany przedstawić okoliczności przemawiające za odstąpieniem od ustawowych reguł właściwości.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Okręgowego w Kaliszu o przekazanie sprawy z powództwa J.S. przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w Kaliszu o odszkodowanie do sądu równorzędnego. Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 44¹ § 1 i 2 k.p.c., odmówił przekazania sprawy. Uzasadnienie odmowy opiera się na utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego, zgodnie z którym ciężar przedstawienia okoliczności przemawiających za odstąpieniem od ustawowych reguł właściwości spoczywa na sądzie występującym z wnioskiem. Sąd Najwyższy podkreślił, że nie jest uprawniony do samodzielnego formułowania argumentów uzasadniających przekazanie sprawy ani do rekonstruowania motywów działania sądu niższej instancji. Brak odpowiedniego uzasadnienia wniosku uniemożliwia Sądowi Najwyższemu dokonanie analizy jego zasadności. W związku z tym, sąd orzekł jak w sentencji, odmawiając przekazania sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy nie może przekazać sprawy do sądu równorzędnego, jeśli sąd występujący z wnioskiem nie przedstawił okoliczności przemawiających za odstąpieniem od ustawowych reguł właściwości.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że ciężar przedstawienia uzasadnienia wniosku o przekazanie sprawy spoczywa na sądzie występującym z tym wnioskiem. Brak takiego uzasadnienia uniemożliwia Sądowi Najwyższemu analizę zasadności wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa przekazania sprawy do rozpoznania sądowi równorzędnemu

Strony

NazwaTypRola
J.S.osoba_fizycznapowód
Skarb Państwa-Sąd Rejonowy w Kaliszuorgan_państwowypozwany

Przepisy (2)

Główne

k.p.c. art. 44¹ § § 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd występujący z wnioskiem o przekazanie sprawy jest zobowiązany przedstawić okoliczności przemawiające za odstąpieniem od ustawowych reguł właściwości.

Pomocnicze

k.p.c. art. 357 § § 5

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość zwięzłego wskazania powodów rozstrzygnięcia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak uzasadnienia wniosku przez Sąd Okręgowy w Kaliszu.

Godne uwagi sformułowania

brak takiej oceny uniemożliwia Sądowi Najwyższemu dokonanie analizy zasadności wniosku, ponieważ nie jest on uprawniony do rekonstruowania motywów działania sądu właściwego ani do samodzielnego formułowania argumentów uzasadniających przekazanie sprawy.

Skład orzekający

Roman Trzaskowski

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o przekazanie sprawy do innego sądu."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy sąd niższej instancji wnioskuje o przekazanie sprawy do sądu równorzędnego i nie przedstawia odpowiedniego uzasadnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z właściwością sądu i przekazaniem sprawy, co jest istotne dla prawników procesowych, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Dlaczego Sąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy? Kluczowa rola uzasadnienia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
III CO 53/26
POSTANOWIENIE
27 lutego 2026 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Roman Trzaskowski
na posiedzeniu niejawnym 27 lutego 2026 r. w Warszawie
‎
w sprawie z powództwa J.S.
‎
przeciwko Skarbowi Państwa-Sądowi Rejonowemu w Kaliszu
‎
o odszkodowanie,
‎
na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy w Kaliszu
‎
postanowieniem z 14 stycznia 2026 r., I C 79/26,
‎
o przekazanie do sądu równorzędnego,
odmawia przekazania sprawy do rozpoznania sądowi równorzędnemu.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 14 stycznia 2026 r. Sąd Okręgowy w Kaliszu zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie na podstawie art. 44
1
§ 1 i 2 k.p.c. sprawy z powództwa J.S. przeciwko Skarbowi Państwa - Sądowi Rejonowemu w Kaliszu innemu sądowi równorzędnemu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
W orzecznictwie Sądu Najwyższego wyjaśniono, że przedstawienie okoliczności przemawiających za odstąpieniem od ustawowych reguł właściwości spoczywa na sądzie, który zwraca się o przekazanie sprawy na podstawie art. 44
1
k.p.c. niezależnie od tego, czy zostało ono zainicjowane z urzędu, czy w wyniku aktywności procesowej strony postępowania, zaś brak takiej oceny uniemożliwia Sądowi Najwyższemu dokonanie analizy zasadności wniosku, ponieważ nie jest on uprawniony do rekonstruowania motywów działania sądu właściwego ani do samodzielnego formułowania argumentów uzasadniających przekazanie sprawy. W konkretnych okolicznościach zasadne może być w konsekwencji zwięzłe wskazanie powodów rozstrzygnięcia (art. 357 § 5 k.p.c.) (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z 26 sierpnia 2025 r., III CO 902/25, niepubl. i z 1 lutego 2024 r., III CO 45/24, niepub.). Taka też sytuacja zachodzi w przedmiotowej sprawie.
Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
[a.ł]
Roman Trzaskowski
‎
(K.L.)

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI