III CO 45/15

Sąd Najwyższy2015-08-11
SNRodzinnepodział majątku dorobkowegoŚrednianajwyższy
podział majątkumajątek wspólnypostępowanie nieprocesowewłaściwość sąduSąd Najwyższyart. 45 kpcart. 566 kpcart. 508 kpc

Podsumowanie

Sąd Najwyższy oddalił wniosek o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o podział majątku dorobkowego, wskazując na niewłaściwe zastosowanie przepisów o właściwości w postępowaniu nieprocesowym.

Wnioskodawca złożył wniosek o oznaczenie sądu właściwego do rozpoznania sprawy o podział majątku wspólnego, argumentując, że przedmiotem podziału będą wyłącznie wydatki i nakłady, a nie rzeczy. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, wyjaśniając, że sprawy o podział majątku dorobkowego są rozpoznawane w postępowaniu nieprocesowym, do którego nie ma zastosowania art. 45 k.p.c. Wskazano, że w takich przypadkach właściwość sądu określa art. 508 § 1 k.p.c., a w razie niemożności jej ustalenia, właściwy jest sąd dla m.st. Warszawy.

Wnioskodawca zamierzał złożyć wniosek o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej oraz o rozliczenie wydatków, nakładów i innych świadczeń z majątku wspólnego na rzecz majątku osobistego uczestniczki. Podniósł, że w skład majątku wspólnego nie wchodzą żadne rzeczy, a przedmiotem podziału będą wyłącznie wydatki, nakłady i świadczenia. W związku z tym uznał, że nie można ustalić właściwości miejscowej sądu według art. 566 k.p.c. i wniósł o oznaczenie sądu na podstawie art. 45 k.p.c. Sąd Najwyższy oddalił ten wniosek. W uzasadnieniu wskazano, że sprawy o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami są rozpoznawane w postępowaniu nieprocesowym. W tym postępowaniu art. 45 k.p.c. nie ma zastosowania, co wynika ze szczególnego unormowania zawartego w art. 508 § 1 k.p.c. Przepis ten przewiduje, że w razie niemożności określenia sądu właściwego miejscowo, właściwy jest sąd dla m.st. Warszawy. Sąd Najwyższy powołał się na swoje wcześniejsze orzecznictwo w tej kwestii.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, w sprawie o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami, która jest prowadzona w postępowaniu nieprocesowym, nie ma zastosowania art. 45 k.p.c.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że sprawy o podział majątku wspólnego należą do postępowań nieprocesowych, w których art. 45 k.p.c. nie ma zastosowania. Wskazał, że właściwość sądu w takich przypadkach jest uregulowana w art. 508 § 1 k.p.c., który w razie niemożności określenia sądu właściwego miejscowo przewiduje właściwość sądu dla m.st. Warszawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie wniosku

Strony

NazwaTypRola
D. Ś.osoba_fizycznawnioskodawca
S. M.osoba_fizycznauczestniczka

Przepisy (3)

Główne

k.p.c. art. 508 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przewiduje właściwość sądu dla m.st. Warszawy w sprawach nieprocesowych, w których nie można określić sądu właściwego miejscowo.

Pomocnicze

k.p.c. art. 566

Kodeks postępowania cywilnego

Nie ma zastosowania w sprawach o podział majątku wspólnego, gdy przedmiotem podziału są wyłącznie wydatki, nakłady i świadczenia.

k.p.c. art. 45

Kodeks postępowania cywilnego

Nie ma zastosowania w postępowaniu nieprocesowym, w tym w sprawach o podział majątku wspólnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawy o podział majątku wspólnego są sprawami w postępowaniu nieprocesowym. W postępowaniu nieprocesowym nie stosuje się art. 45 k.p.c. Właściwość sądu w sprawach o podział majątku wspólnego, w razie niemożności ustalenia jej według innych przepisów, określa art. 508 § 1 k.p.c.

Odrzucone argumenty

Wniosek o oznaczenie sądu na podstawie art. 45 k.p.c. w sprawie o podział majątku wspólnego, gdy przedmiotem podziału są wyłącznie wydatki, nakłady i świadczenia.

Godne uwagi sformułowania

nie da się ustalić właściwości miejscowej sądu według przesłanek określonych w art. 566 k.p.c., należy zatem oznaczyć ten sąd na podstawie art. 45 k.p.c. art. 45 k.p.c. nie ma jakiegokolwiek – nawet odpowiedniego – zastosowania Wyłączenie stosowania tego przepisu w postępowaniu nieprocesowym wynika ze szczególnego unormowania art. 508 § 1 k.p.c.

Skład orzekający

Jacek Gudowski

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach o podział majątku dorobkowego, zwłaszcza gdy wnioskodawca próbuje zastosować przepisy dotyczące postępowań procesowych do postępowań nieprocesowych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wnioskodawca błędnie interpretuje właściwość sądu w sprawach o podział majątku wspólnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem rodzinnym i postępowaniem cywilnym ze względu na precyzyjne wskazanie właściwości sądu w specyficznych okolicznościach podziału majątku.

Błędne rozumienie właściwości sądu w sprawach o podział majątku – Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

rodzina

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CO 45/15
POSTANOWIENIE
Dnia 11 sierpnia 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Jacek Gudowski
w sprawie z wniosku D. Ś.
o oznaczenie sądu
w sprawie z jego wniosku przy uczestnictwie S. M.
‎
o podział majątku dorobkowego,
‎
po rozpoznaniu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu niejawnym
w dniu 11 sierpnia 2015 r.,
oddala wniosek.
UZASADNIENIE
Wnioskodawca stwierdził, że zamierza złożyć wniosek o podział majątku wspólnego po ustaniu ustroju wspólności majątkowej oraz o rozliczenie wydatków, nakładów i innych świadczeń z majątku wspólnego na rzecz majątku osobistego uczestniczki. Podniósł także, że w skład majątku wspólnego nie wchodzą jakiekolwiek rzeczy (ruchomości lub nieruchomości), a przedmiotem podziału będą wyłącznie wydatki, nakłady i inne świadczenia z majątku wspólnego na rzecz majątku osobistego. W tej sytuacji – zdaniem wnioskodawcy – nie da się ustalić właściwości miejscowej sądu według przesłanek określonych w art. 566 k.p.c., należy zatem oznaczyć ten sąd na podstawie art. 45 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 566 i 567 k.p.c., sprawy o podział majątku wspólnego po ustaniu wspólności majątkowej między małżonkami są rozpoznawane w postępowaniu nieprocesowym, w którym art. 45 k.p.c. nie ma jakiegokolwiek – nawet odpowiedniego – zastosowania. Wyłączenie stosowania tego przepisu w postępowaniu nieprocesowym wynika ze szczególnego unormowania art. 508 § 1 k.p.c., w którym – w razie niemożności określenia sądu właściwego miejscowo – przewidziana jest właściwość sądu dla m.st. Warszawy (por. np. orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 20 września 1958 r., 4 CO 21/58, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 1959, nr 4, s. 268).
Z tych względów wniosek oddalono.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę