III CO 379/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił wyznaczenia innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy rozwodowej, ponieważ postępowanie w tej sprawie nie zostało jeszcze wszczęte.
A. S. złożyła wniosek o wyznaczenie przez Sąd Najwyższy innego sądu do rozpoznania przyszłej sprawy o rozwód, powołując się na art. 44(1) § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy w Warszawie przychylił się do wniosku i wystąpił do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy odmówił, argumentując, że przepis ten może być stosowany jedynie w toku postępowania, które już się toczy, a nie przed jego wszczęciem.
Wnioskodawczyni A. S. złożyła wniosek o zwrócenie się do Sądu Najwyższego o wyznaczenie innego sądu równorzędnego do rozpoznania przyszłej sprawy o rozwód, opierając się na art. 44(1) § 1 k.p.c. Sąd Okręgowy w Warszawie, podzielając argumentację wnioskodawczyni, wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o wyznaczenie innego sądu. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym i odmówił wyznaczenia innego sądu. Uzasadnienie opierało się na interpretacji art. 44(1) § 1 k.p.c., zgodnie z którym Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy podkreślił, że taka decyzja może zostać podjęta jedynie w toku postępowania, które już się toczy i jest skonkretyzowane podmiotowo i przedmiotowo. Nie jest możliwe przekazanie sprawy, która nie została jeszcze wszczęta, ani ocena przesłanek z art. 44(1) § 1 k.p.c. w oderwaniu od konkretnych okoliczności sprawy. W związku z tym, że sprawa rozwodowa nie została jeszcze zainicjowana, Sąd Najwyższy nie mógł zastosować wskazanego przepisu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, Sąd Najwyższy może wyznaczyć inny sąd równorzędny do rozpoznania sprawy tylko w toku postępowania, które już się toczy.
Uzasadnienie
Przepis art. 44(1) § 1 k.p.c. wymaga, aby sprawa była już zainicjowana i skonkretyzowana podmiotowo i przedmiotowo, aby Sąd Najwyższy mógł podjąć decyzję o jej przekazaniu innemu sądowi. Nie można przekazać sprawy, która jeszcze nie istnieje.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa wyznaczenia innego sądu równorzędnego
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| M. S. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (1)
Główne
k.p.c. art. 44¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten może być stosowany jedynie w toku postępowania, które już się toczy i jest skonkretyzowane podmiotowo i przedmiotowo. Nie można go stosować przed wszczęciem postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Możliwość zastosowania art. 44(1) § 1 k.p.c. istnieje tylko w toku postępowania. Przesłanki z art. 44(1) § 1 k.p.c. muszą być badane w odniesieniu do konkretnej sprawy.
Godne uwagi sformułowania
Nie sposób natomiast „przekazać” sprawy, która nie została jeszcze wszczęta. Przesłanki te nie mogą być analizowane na tle hipotetycznej, niezainicjowanej jeszcze sprawy.
Skład orzekający
Marcin Łochowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 44(1) § 1 k.p.c. w kontekście możliwości wyznaczenia sądu przed wszczęciem postępowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyznaczenie sądu przed wszczęciem postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne proceduralne ograniczenia w stosowaniu przepisów o wyznaczaniu sądów, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Czy Sąd Najwyższy może wyznaczyć sąd, zanim sprawa trafi do sądu?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III CO 379/23 POSTANOWIENIE 14 czerwca 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Łochowski na posiedzeniu niejawnym 14 czerwca 2023 r. w Warszawie, w sprawie z wniosku A. S. z udziałem M. S. o wyznaczenie przez Sąd Najwyższy sądu równorzędnego, na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy w Warszawie postanowieniem z 3 kwietnia 2023 r., VI Co 359/22, o wyznaczenie innego sądu równorzędnego, odmawia wyznaczenia innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy. UZASADNIENIE A. S. złożyła do Sądu Okręgowego w Warszawie wniosek o zwrócenie się do Sądu Najwyższego o wyznaczenie innego równoległego sądu do rozpoznania sprawy, powołując się na art. 44 1 § 1 k.p.c. Postanowieniem z 3 kwietnia 2023 r. Sąd Okręgowy wystąpił do Sądu Najwyższego o „wyznaczenie przez Sąd Najwyższy innego równoległego sądu do rozpoznania sprawy o rozwód”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 44 1 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Takie okoliczności zostały powołane we wniosku inicjatorki postępowania. Jednak decyzja procesowa o przekazaniu sprawy może zostać podjęta tylko w toku postępowania toczącego się w konkretnej sprawie. Jedynie wówczas możliwe jest bowiem przekazanie sprawy, a więc podjęcie decyzji, że dana sprawa zostanie rozpoznana przez inny sąd niż ten, w którym się toczy. Nie sposób natomiast „przekazać” sprawy, która nie została jeszcze wszczęta. Problem ten został zresztą dostrzeżony przez wnioskodawczynię i Sąd występujący. Zarówno bowiem we wniosku wszczynającym postępowanie, jak i w postanowieniu z 3 kwietnia 2023 r. jest mowa – wbrew wyraźnej treści art. 44 1 k.p.c. – o „wyznaczeniu” innego sądu, a nie o przekazaniu sprawy. Co więcej, wystąpienie okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 44 1 § 1 k.p.c. może zostać zbadane jedynie w odniesieniu do sprawy skonkretyzowanej od strony podmiotowej i przedmiotowej. Wykluczona jest przecież ocena „ dobra wymiaru sprawiedliwości”, czy „społecznego postrzegania sądu jako organu bezstronnego” w oderwaniu od okoliczności sprawy. Przesłanki te nie mogą być analizowane na tle hipotetycznej, niezainicjowanej jeszcze sprawy. Sąd Okręgowy wystąpił o wyznaczenie sądu „równoległego”, kierując się wnioskiem A. S., która wskazała, że zamierza wszcząć postępowanie w sprawie o rozwód. Wniosek ten został przez Sąd Okręgowy potraktowany jako podstawa do wszczęcia odrębnego, pomocniczego postępowania, dotyczącego wyznaczenia sądu właściwego do rozpoznania sprawy rozwodowej jeszcze przed jej wszczęciem. Artykuł 44 1 § 1 k.p.c. z przytoczonych wyżej przyczyn nie może jednak znaleźć zastosowania jeszcze przed wszczęciem postępowania w sprawie, która miałaby zostać przekazana. Nie negując trafności argumentacji przedstawionej we wniosku inicjatorki postępowania, wystąpienie Sądu Okręgowego nie mogło odnieść skutku, skoro postępowanie w sprawie, która miałby zostać przez Sąd Najwyższy przekazana, nie zostało nawet wszczęte. Z tych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 44 1 § 1 k.p.c. odmówił wyznaczenia innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI