III CO 1549/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy zwrócił akta Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie, uznając, że wniosek o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy o ochronę dóbr osobistych między sędziami powinien pochodzić od sądu właściwego, a nie od sądu przełożonego.
Sąd Apelacyjny w Krakowie wystąpił do Sądu Najwyższego o wyznaczenie innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy o ochronę dóbr osobistych, w której powodem jest sędzia Sądu Okręgowego, a pozwanymi sędziowie Sądu Apelacyjnego. Sąd Najwyższy zwrócił akta, stwierdzając, że choć istnieją przesłanki do wyznaczenia innego sądu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, to wniosek taki powinien pochodzić od sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a nie od sądu przełożonego, zgodnie z art. 44¹ § 2 k.p.c.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Apelacyjnego w Krakowie o wyznaczenie innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy o ochronę dóbr osobistych. Powodem w sprawie jest sędzia Sądu Okręgowego w Krakowie, a pozwanymi sędziowie Sądu Apelacyjnego w Krakowie. Sąd Apelacyjny wystąpił z wnioskiem na podstawie art. 48¹ k.p.c. w zw. z art. 48 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy uznał jednak, że przesłanki do wyznaczenia innego sądu na podstawie art. 48¹ k.p.c. nie zostały spełnione, ponieważ sędzia sprawozdawca nie został wyłączony. Ponadto, Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 48¹ k.p.c. nie jest przepisem szczególnym wobec art. 44 i 44¹ k.p.c. W sytuacji, gdy zachodzą przesłanki do wyznaczenia innego sądu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości (co miało miejsce w tej sprawie ze względu na status stron), wniosek taki powinien być skierowany do Sądu Najwyższego przez sąd właściwy do rozpoznania sprawy, zgodnie z art. 44¹ § 2 k.p.c. Sąd Najwyższy zwrócił akta Sądowi Apelacyjnemu, wskazując na brak formalnej i intelektualnej podstawy do rozpoznania wniosku przez Sąd Najwyższy w obecnej formie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Wniosek o wyznaczenie innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy, w której zachodzą przesłanki wyłączenia sędziego lub inne okoliczności uzasadniające wyznaczenie innego sądu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, powinien być skierowany do Sądu Najwyższego przez sąd właściwy do rozpoznania sprawy, a nie przez sąd przełożony.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że art. 48¹ k.p.c. nie jest przepisem szczególnym wobec art. 44 i 44¹ k.p.c. W przypadku, gdy zachodzą przesłanki do wyznaczenia innego sądu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, wniosek taki musi pochodzić od sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a nie od sądu przełożonego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
zwrot akt
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M.F. | osoba_fizyczna | powód |
| R.D. | osoba_fizyczna | pozwany |
| K.W. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 44¹ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wniosek o wyznaczenie innego sądu równorzędnego musi pochodzić od sądu właściwego do rozpoznania sprawy.
Pomocnicze
k.p.c. art. 48 § § 1 pkt 1-4
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 48¹
Kodeks postępowania cywilnego
Nie może być postrzegany jako przepis szczególny wobec art. 44 oraz art. 44¹ k.p.c.
k.p.c. art. 44
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wyznaczenie innego sądu powinien pochodzić od sądu właściwego do rozpoznania sprawy, a nie od sądu przełożonego.
Odrzucone argumenty
Sąd Apelacyjny w Krakowie jako sąd przełożony był właściwy do wystąpienia z wnioskiem o wyznaczenie innego sądu równorzędnego.
Godne uwagi sformułowania
wystąpienie musi pochodzić od sądu właściwego nie tylko w warstwie formalnej, czego wyrazem jest odpowiednia czynność jurysdykcyjna, lecz także intelektualnej. Sąd bowiem, a nie tylko strona, musi dostrzec w sprawie przekonujące okoliczności, w świetle których pozostawienie sprawy w jego gestii sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości.
Skład orzekający
Agnieszka Jurkowska-Chocyk
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie właściwego trybu i podmiotu do występowania z wnioskiem o wyznaczenie innego sądu w sprawach, gdzie strony są sędziami lub gdy zachodzi potrzeba zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy strony postępowania są sędziami, ale zasady dotyczące właściwości wniosku o wyznaczenie sądu mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między sędziami różnych instancji, co jest rzadkie i budzi zainteresowanie co do funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Rozstrzygnięcie SN precyzuje procedury w takich sytuacjach.
“Sędziowie kontra sędziowie: Sąd Najwyższy wyjaśnia, kto decyduje o tym, kto rozstrzygnie spór.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III CO 1549/24 POSTANOWIENIE 14 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Agnieszka Jurkowska-Chocyk na posiedzeniu niejawnym 14 stycznia 2025 r. w Warszawie w sprawie z powództwa M.F. przeciwko R.D. i K.W. o ochronę dóbr osobistych, na skutek wystąpienia przez Sąd Apelacyjny w Krakowie postanowieniem z 18 listopada 2024 r., I ACo 443/24, o przekazanie do sądu równorzędnego, zwraca akta Sądowi Apelacyjnemu w Krakowie. (R.N.) UZASADNIENIE Postanowieniem z 18 listopada 2024 r. Sąd Apelacyjny w Krakowie wystąpił na podstawie art. 48 1 k.p.c. w zw. z art. 48 § 1 k.p.c. o wyznaczenie innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy. Z treści pozwu wynika, że powód jest sędzią Sądu Okręgowego w Krakowie, a pozwani sędziami Sądu Apelacyjnego w Krakowie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 48 1 k.p.c., w przypadku wyłączenia sędziego na podstawie art. 48 § 1 pkt 1-4 sąd występuje do sądu nad nim przełożonego o wyznaczenie innego sądu do rozpoznania sprawy, a sąd przełożony wyznacza inny równorzędny sąd. W okolicznościach sprawy ta przesłanka nie zaszła, albowiem sędzia sprawozdawca wylosowany do rozpoznania sprawy nie został wyłączony. W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że 48 1 k.p.c. nie może być postrzegany jako przepis szczególny wobec art. 44 oraz art. 44 1 k.p.c. (tak postanowienie SN z 29 maja 2024 r., III CO 544/24). O ile zatem – ze względu na fakt, że powód jest sędzią Sądu Okręgowego w Krakowie, a pozwani sędziami Sądu Apelacyjnego w Krakowie – zachodzą przesłanki wyznaczenia innego sądu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, to z wnioskiem takim powinien wystąpić do Sądu Najwyższego sąd właściwy do jej rozpoznania według przepisów kodeksu postępowania cywilnego (art. 44 1 § 2 k.p.c.). Należy podkreślić, że wystąpienie musi pochodzić od sądu właściwego nie tylko w warstwie formalnej, czego wyrazem jest odpowiednia czynność jurysdykcyjna, lecz także intelektualnej. Sąd bowiem, a nie tylko strona, musi dostrzec w sprawie przekonujące okoliczności, w świetle których pozostawienie sprawy w jego gestii sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości (postanowienie SN z 23 października 2024 r., III CO 1168/24). W rozpatrywanej sprawie z wnioskiem o wyznaczenie sądu równorzędnego nie wystąpił właściwy Sąd, co uzasadniało zwrot akt. (R.N.) r.g.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI