III CO 1041/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił przekazania sprawy rozwodowej innemu sądowi równorzędnemu, uznając, że zarzuty dotyczące sędziów nie uzasadniają takiej decyzji.
Sąd Okręgowy w Katowicach wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy rozwodowej między J.S. a E.S. innemu sądowi równorzędnemu, powołując się na wniosek pozwanej. Sąd Najwyższy, analizując sprawę, odmówił przekazania, wskazując, że instytucja przekazania sprawy ma zastosowanie, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, a nie gdy dotyczą ona poszczególnych sędziów. Zarzuty pozwanej odnosiły się do konkretnych sędziów, co nie stanowiło podstawy do przekazania sprawy.
Sąd Najwyższy rozpatrzył wniosek Sądu Okręgowego w Katowicach o przekazanie sprawy rozwodowej z powództwa J.S. przeciwko E.S. innemu sądowi równorzędnemu. Wniosek ten został zainspirowany prośbą pozwanej E.S. Sąd Najwyższy, opierając się na art. 44¹ § 1 Kodeksu postępowania cywilnego, odmówił przekazania sprawy. Podkreślono, że instytucja ta ma na celu zapewnienie dobra wymiaru sprawiedliwości, w szczególności społecznego postrzegania sądu jako organu bezstronnego, i stanowi odstępstwo od zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy miejscowo. Sąd Najwyższy zaznaczył, że przepis ten dotyczy przeszkód związanych z sądem jako organem, a nie z poszczególnymi sędziami, w przypadku których istnieje instytucja wyłączenia sędziego. Ponieważ Sąd Okręgowy nie wykazał istnienia przeszkód dotyczących sądu jako całości, a zarzuty pozwanej odnosiły się do konkretnych sędziów, Sąd Najwyższy uznał, że nie zachodzą podstawy do przekazania sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty dotyczące poszczególnych sędziów nie stanowią podstawy do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu. Podstawą taką mogą być jedynie przeszkody dotyczące sądu jako organu wymiaru sprawiedliwości, które wymagają względów na dobro wymiaru sprawiedliwości.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 44¹ § 1 kpc ma na celu zapewnienie dobra wymiaru sprawiedliwości i odnosi się do przeszkód związanych z sądem jako instytucją, a nie z poszczególnymi sędziami. W przypadku wątpliwości co do sędziów, właściwą instytucją jest wyłączenie sędziego. Zarzuty pozwanej dotyczyły konkretnych sędziów, co nie uzasadniało przekazania sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa przekazania sprawy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J.S. | osoba_fizyczna | powód |
| E.S. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (2)
Główne
k.p.c. art. 44¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest możliwe tylko wówczas, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, a w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Przepis ten ma na względzie przeszkody dotyczące danego sądu jako organu wymiaru sprawiedliwości, a nie przeszkody odnoszące się do poszczególnych sędziów.
Pomocnicze
k.p.c. art. 44¹ § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
O przekazanie sprawy może wystąpić wyłącznie sąd właściwy. Wystąpienie takie powinno zawierać uzasadnienie wskazujące okoliczności przemawiające za przekazaniem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzuty pozwanej dotyczyły poszczególnych sędziów, a nie sądu jako organu. Brak wykazania przez sąd występujący przesłanek z art. 44¹ § 1 kpc. Instytucja wyłączenia sędziego jest właściwa dla sytuacji dotyczących poszczególnych sędziów.
Odrzucone argumenty
Wniosek pozwanej o przekazanie sprawy z uwagi na zarzuty wobec sędziów.
Godne uwagi sformułowania
dobro wymiaru sprawiedliwości społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego przeszkody dotyczące danego sądu jako organu wymiaru sprawiedliwości, a nie przeszkody odnoszące się do poszczególnych sędziów
Skład orzekający
Krzysztof Grzesiowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 44¹ kpc dotyczącego przekazania sprawy z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości i zarzuty wobec sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o przekazanie sprawy w postępowaniu cywilnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą właściwości sądu i granic stosowania instytucji przekazania sprawy, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Kiedy sprawę można przenieść do innego sądu? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice art. 44¹ kpc.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III CO 1041/23 POSTANOWIENIE 20 grudnia 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Grzesiowski na posiedzeniu niejawnym 20 grudnia 2023 r. w Warszawie w sprawie z powództwa J.S. przeciwko E.S. o rozwód, na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy w Katowicach postanowieniem z 30 listopada 2023 r., XVIII C 1939/20, o przekazanie sprawy sądowi równorzędnemu, odmawia przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu (art. 44 1 § 1 kpc). UZASADNIENIE Postanowieniem z 30 listopada 2023 r. Sąd Okręgowy w Katowicach wystąpił do Sądu Najwyższego na podstawie art. 44 1 § 2 kpc o przekazanie do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu sprawy z powództwa J.S. przeciwko E.S. o rozwód. Podstawę do wystąpienia stanowił wniosek pozwanej E.S. z 24 czerwca 2023 r. Stosownie do art. 44 1 § 2 kpc o przekazanie sprawy może wystąpić wyłącznie sąd właściwy. Jak trafnie wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z 26 lutego 2021r. (V CO 256/20) skoro w przywołanym przepisie mowa o wystąpieniu sądu, to jego rola nie może sprowadzać się jedynie do przekazania wniosku pochodzącego od strony, gdyż taki stan byłby w praktyce równoznaczny z przyznaniem samej stronie kompetencji do występowania z wnioskiem o zastosowanie instytucji unormowanej w art. 44 1 kpc, co nie znajduje uzasadnienia w treści wskazanego przepisu. Nie pozbawia to oczywiście stron postępowania możliwości zwrócenia sądowi właściwemu uwagi na okoliczności mogące przemawiać za zastosowaniem omawianej instytucji. Jednakże, jeżeli wystąpienie takie miałoby być zainspirowane aktywnością procesową strony postępowania, to również w takim wypadku postanowienie sądu winno zawierać uzasadnienie. To sąd właściwy ma bowiem wyjaśnić, jakie okoliczności przemawiają za uznaniem, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym wymaga wzgląd na wartości wskazane w art. 44 1 § 1 kpc. Zgodnie z art. 44 1 § 1 kpc przekazanie przez Sąd Najwyższy sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest możliwe tylko wówczas, gdy wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, a w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Wskazany przepis stanowi odstępstwo od konstytucyjnej i ustawowej reguły rozpoznania sprawy cywilnej przez sąd miejscowo właściwy, co powoduje konieczność jego ścisłej wykładni. W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, że przepis art. 44¹ kpc ma na względzie przeszkody dotyczące danego sądu jako organu wymiaru sprawiedliwości, a nie przeszkody odnoszące się do poszczególnych sędziów, gdyż w tym przypadku do rozwiązania zaistniałych wątpliwości służy instytucja wyłączenia sędziego od orzekania w danej sprawie. Sąd występujący w postanowieniu z 30 listopada 2023 r. nie wykazał, że tego rodzaju okoliczności występują względem Sądu Okręgowego w Katowicach, a pozwana w swoim wniosku z 24 czerwca 2023 r. podniosła przede wszystkim uwagi odnoszące się do poszczególnych sędziów, co nie jest równoznaczne z wykazaniem, że dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za przekazaniem sprawy innemu równorzędnemu sądowi. Dlatego orzeczono jak w sentencji. (K.W.) [ms]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI