III CNP 18/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia sądu drugiej instancji, uznając ją za niedopuszczalną z powodu braku możliwości wzruszenia orzeczenia w inny sposób oraz wniesienia jej po terminie.
Anna R. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w N. dotyczącego ustanowienia drogi koniecznej. Skarżąca argumentowała, że wzruszenie orzeczenia w inny sposób nie było możliwe. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, wskazując, że od postanowienia sądu drugiej instancji przysługiwała skarga kasacyjna, o czym skarżąca została pouczona, a jej nie wniesienie czyni skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem niedopuszczalną. Dodatkowo, sąd podkreślił, że dwuletni termin do wniesienia skargi jest terminem prawa materialnego, niepodlegającym przywróceniu ani przerwaniu.
W niniejszej sprawie skarżąca Anna R. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w N. z dnia 3 lipca 2007 r., które zmieniało postanowienie Sądu Rejonowego w N. w przedmiocie ustanowienia drogi koniecznej, a także postanowienie z dnia 3 października 2007 r. dokonujące wykładni tego pierwszego orzeczenia. Skarżąca podnosiła, że wzruszenie tych postanowień w inny sposób niż poprzez skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem nie było i nie jest możliwe, gdyż szkody wystąpiły po upływie 22 miesięcy od wydania orzeczeń. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, odrzucił skargę. W uzasadnieniu Sąd Najwyższy odwołał się do art. 4241 § 1 k.p.c., zgodnie z którym skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje, gdy zmiana lub uchylenie orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Sąd wskazał, że od postanowienia Sądu Okręgowego objętego skargą przysługiwała skarga kasacyjna, o czym uczestnicy zostali pouczeni. Ponieważ skarga kasacyjna nie została wniesiona, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem była niedopuszczalna. Dotyczyło to również postanowienia w przedmiocie wykładni. Sąd Najwyższy podkreślił również, że dwuletni termin do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem jest terminem zawitym prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu ani przerwaniu, wbrew twierdzeniom skarżącej. Z tych względów, uznając skargę za niedopuszczalną i wniesioną z uchybieniem terminu, Sąd Najwyższy orzekł jej odrzucenie na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem jest niedopuszczalna, jeśli stronie przysługiwała skarga kasacyjna, o czym została pouczona, a jej nie wniosła.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji, jeżeli zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Skoro przysługiwała skarga kasacyjna, a nie została wniesiona, warunek ten nie został spełniony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucenie skargi
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. T. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| A. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| M. J. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| J. P. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| A. R. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| P. R. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| H. M. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| C. M. | osoba_fizyczna | uczestnik |
| Gmina K. | instytucja | uczestnik |
Przepisy (3)
Główne
k.p.c. art. 424¹ § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji, jeżeli zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe.
k.p.c. art. 4248 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
W przypadku niedopuszczalności skargi, sąd ją odrzuca.
Pomocnicze
k.p.c. art. 168
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące przywrócenia terminu nie mają zastosowania do terminów zawitych prawa materialnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Od postanowienia sądu drugiej instancji przysługiwała skarga kasacyjna, która nie została wniesiona. Dwuletni termin do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem jest terminem zawitym prawa materialnego i nie podlega przywróceniu ani przerwaniu.
Odrzucone argumenty
Wzruszenie postanowień nie było i nie jest możliwe w drodze środków prawnych innych niż skarga. Wnioski z dnia 20 maja 2009 r. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu i o zwolnienie od kosztów sądowych przerwały bieg przedawnienia.
Godne uwagi sformułowania
skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji, jeżeli zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe dwuletni termin do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia – choć pełni istotne funkcje procesowe – jest terminem zawitym prawa materialnego, a zatem nie podlega przywróceniu na podstawie art. 168 i nast. k.p.c.
Skład orzekający
Jacek Gudowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem w sytuacji, gdy przysługiwała skarga kasacyjna, a także charakter prawny i niepodleganie przywróceniu dwuletniego terminu do jej wniesienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej ze skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych ze skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
“Kiedy skarga o niezgodność z prawem jest niedopuszczalna? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III CNP 18/10 POSTANOWIENIE Dnia 14 czerwca 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jacek Gudowski w sprawie z wniosku J. T., A. K., M. J., J. P. przy uczestnictwie A. R., P. R., H. M., C. M., Gminy K. o ustanowienie drogi koniecznej, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 czerwca 2010 r., na skutek skargi uczestniczki Anny R. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego w N. z dnia 3 lipca 2007 r., sygn. akt III Ca (…) [III WSC (…)], odrzuca skargę. Uzasadnienie W dniu 26 czerwca 2010 r. A. R. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia Sądu Okręgowego w N. z dnia 3 lipca 2007 r., III Ca (…), zmieniającego postanowienie Sądu Rejonowego w N. z dnia 28 grudnia 2005 r., Ns (…), w przedmiocie ustanowienia drogi koniecznej oraz od postanowienia z dnia 3 października 2007 r. dokonującego wykładni postanowienia z dnia 3 lipca 2007 r. Ponadto wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na wypadek uznania, że jej wnioski z dnia 20 maja 2009 r. o ustanowienie pełnomocnika z urzędu i o zwolnienie od kosztów sądowych „nie przerwały biegu przedawnienia z art. 4246 § 1 k.p.c.” Podniosła, że wzruszenie ww. postanowień nie było i nie jest możliwe w drodze środków 2 prawnych innych niż skarga, gdyż „szkody” wystąpiły po 22 miesiącach, licząc „od wydania tych postanowień”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c., skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje od prawomocnego orzeczenia sądu drugiej instancji, jeżeli zmiana lub uchylenie tego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Od postanowienia Sądu Okręgowego objętego skargą o stwierdzenie jego niezgodności z prawem przysługiwała skarga kasacyjna, o czym uczestnicy zostali zostali pouczeni, ale skargi nie wnieśli. W tej sytuacji skarga przewidziana w art. 4241 k.p.c. jest niedopuszczalna, co - automatycznie – dotyczy także postanowienia w przedmiocie wykładni (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 18 grudnia 2006 r., III CNP 62/06, „Izba Cywilna” 2007, nr 12, s. 50 lub z dnia 16 czerwca 2009 r., III CNP 14/09, niepubl.). Należy także zaznaczyć, że dwuletni termin do wniesienia skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia – choć pełni istotne funkcje procesowe – jest terminem zawitym prawa materialnego, a zatem nie podlega przywróceniu na podstawie art. 168 i nast. k.p.c. Wbrew twierdzeniom skarżącej, bieg tego terminu nie podlega również przerwaniu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 czerwca 2007 r., I CNP 28/07, OSNC-ZD 2008, nr C, poz. 61). Z tych względów, skoro skarga jest niedopuszczalna, a ponadto została wniesiona z uchybieniem terminowi, należało orzec, jak w sentencji (art. 4248 § 1 k.p.c.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI