III CNP 12/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odrzucił skargę pozwanych o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia Sądu Apelacyjnego o odrzuceniu ich apelacji, uznając brak uprawdopodobnienia szkody.
Pozwani wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia Sądu Apelacyjnego, które odrzuciło ich apelację od wyroku zasądzającego zapłatę na rzecz banku. Zarzucili błędne odrzucenie apelacji sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, stwierdzając, że skarżący nie uprawdopodobnili szkody spowodowanej wydaniem zaskarżonego postanowienia, ponieważ wiązali ją z błędnym wyrokiem sądu pierwszej instancji, a nie z samym odrzuceniem apelacji.
Sprawa dotyczyła skargi pozwanych R. K. i B. K. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 27 października 2005 r., które odrzuciło ich apelację od wyroku Sądu Okręgowego uwzględniającego powództwo Banku (...) S.A. o zapłatę. Pozwani zarzucili, że Sąd Apelacyjny błędnie przyjął, iż przepis art. 370¹ k.p.c. w zw. z art. 368 § 1 pkt 5 k.p.c. stanowił podstawę do odrzucenia apelacji bez zbadania jej treści, mimo że wynikało z niej, iż strona chciała zaskarżyć wyrok w całości. Jako szkodę wskazali toczące się postępowanie egzekucyjne. Sąd Najwyższy, rozpatrując skargę, uznał, że choć postanowienie Sądu Apelacyjnego pozbawiło skarżących prawa do oceny ich apelacji przez sąd drugiej instancji, to jednak nie uprawdopodobnili oni wyrządzenia szkody. Sąd Najwyższy podkreślił, że nie jest jego rolą zastępowanie sądu drugiej instancji i ocena zasadności wyroku sądu pierwszej instancji w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem. Okoliczności powołane przez skarżących na uprawdopodobnienie szkody nie mogły być uznane za takie, ponieważ dotyczyły one błędności wyroku sądu pierwszej instancji, a nie samego postanowienia o odrzuceniu apelacji. Sąd Najwyższy odrzucił skargę, nie obciążając pozwanych kosztami postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli skarżący nie uprawdopodobnili szkody spowodowanej wydaniem tego postanowienia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem nie ocenia się zasadności wyroku sądu pierwszej instancji ani tego, jak powinien orzec sąd drugiej instancji. Skarżący muszą wykazać szkodę spowodowaną bezpośrednio wydaniem zaskarżonego postanowienia, a nie błędami sądu niższej instancji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucenie skargi
Strona wygrywająca
Sąd Apelacyjny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Bank (...) S.A. w K. | spółka | powód |
| R. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
| B. K. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (4)
Główne
k.p.c. art. 4248 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 370¹
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 368 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 4241 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak uprawdopodobnienia szkody spowodowanej wydaniem zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy nie zastępuje sądu drugiej instancji w ocenie zasadności wyroku sądu pierwszej instancji.
Odrzucone argumenty
Błędne przyjęcie przez Sąd Apelacyjny, że art. 370¹ k.p.c. w zw. z art. 368 § 1 pkt 5 k.p.c. stanowi podstawę odrzucenia apelacji bez zbadania jej treści. Szkoda polegająca na zasądzeniu dochodzonej kwoty przez Sąd pierwszej instancji i toczące się postępowanie egzekucyjne.
Godne uwagi sformułowania
Rzeczą Sądu Najwyższego w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, którym stronie zamknięty został dostęp do rozpoznania sprawy w drugiej instancji, nie jest jednakże zastępowanie sądu drugiej instancji i dokonywanie oceny zasadności wyroku wydanego w sprawie przez sąd pierwszej instancji oraz rozstrzygnięcie, jakiej treści orzeczenie powinien wydać sąd drugiej instancji, gdyby apelacja nie została odrzucona.
Skład orzekający
Iwona Koper
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ograniczenia postępowania o stwierdzenie niezgodności z prawem, w szczególności w zakresie wykazywania szkody i zakresu kognicji Sądu Najwyższego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania (skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem) i wymaga wykazania szkody bezpośrednio związanej z zaskarżonym orzeczeniem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne ograniczenia w dochodzeniu roszczeń z tytułu niezgodności z prawem prawomocnych orzeczeń, co jest ważne dla praktyków prawa procesowego.
“Kiedy można skarżyć orzeczenie sądu za niezgodność z prawem? Sąd Najwyższy stawia granice.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III CNP 12/08 POSTANOWIENIE Dnia 22 kwietnia 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Iwona Koper w sprawie z powództwa Banku (...) S.A. w K. przeciwko R. K. i B. K. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 22 kwietnia 2008 r., na skutek skargi pozwanych o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Apelacyjnego z dnia 27 października 2005 r., sygn. akt I ACa (…), odrzuca skargę i nie obciąża pozwanych kosztami postępowania wywołanego wniesieniem skargi. Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 27 października 2005 r. Sąd Apelacyjny odrzucił apelację pozwanych R. K. i B. K. od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia 28 lutego 2005 r. uwzględniającego powództwo Banku (...) S.A. w K. o zapłatę. W skardze o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego postanowienia Sądu Okręgowego opartej na zarzucie naruszenia art. 3701 k.p.c. w zw. z art. 368 § 1 pkt 5 k.p.c. pozwani zarzucili błędne przyjęcie przez Sąd, że przepis ten stanowi podstawę odrzucenia apelacji sporządzonej przez profesjonalnego pełnomocnika w każdym przypadku, bez zbadania treści apelacji, z której uzasadnienia i zawartych w nim sformułowań w sposób jasny wynika, iż intencją strony było zaskarżenie wyroku w całości i jego zmiana. 2 Uprawdopodobniając wyrządzenie szkody spowodowanej przez wydanie zaskarżonego postanowienia skarżący podali, że na podstawie prawomocnego wyroku Sądu pierwszej instancji toczy się przeciwko nim postępowanie egzekucyjne, w toku którego dokonywane jest uszczuplenie ich majątku. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wydanie zaskarżonego postanowienia niewątpliwie pozbawiło skarżących prawa do oceny przez sąd drugiej instancji zasadności wyroku Sądu Okręgowego uwzględniającego wytoczone przeciwko nim powództwo. Brak jednak podstaw do uznania, że skarżący uprawdopodobnili wyrządzenie im szkody spowodowanej przez wydanie tego postanowienia. Twierdzenie o wyrządzeniu szkody skarżący opierają bowiem na założeniu, że wyrok Sądu pierwszej instancji był błędny, wniesiona przez nich apelacja zostałaby uwzględniona, a w konsekwencji powództwo oddalone. Wyrządzenie szkody, polegającej na zasądzeniu dochodzonej przez powoda od pozwanych kwoty, skarżący wiążą więc bezpośrednio z wydaniem wyroku przez Sąd pierwszej instancji, a jedynie pośrednio z wydaniem zaskarżonego postanowienia, którym zamknięto im drogę do rozpoznania sprawy w drugiej instancji. Rzeczą Sądu Najwyższego w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, którym stronie zamknięty został dostęp do rozpoznania sprawy w drugiej instancji, nie jest jednakże zastępowanie sądu drugiej instancji i dokonywanie oceny zasadności wyroku wydanego w sprawie przez sąd pierwszej instancji oraz rozstrzygnięcie, jakiej treści orzeczenie powinien wydać sąd drugiej instancji, gdyby apelacja nie została odrzucona (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 kwietnia 2006 r., V CNP 79/05, niepubl.). Okoliczności powołane przez skarżących na uprawdopodobnienie szkody wyrządzonej przez wydanie zaskarżonego postanowienia, jako nie podlegające ocenie w postępowaniu o stwierdzenie niezgodności z prawem tego postanowienia, nie mogą być uznane za uprawdopodabniające wyrządzenie szkody spowodowanej jego wydaniem. Jedynie zaskarżenie wyroku sądu pierwszej instancji w drodze skargi o stwierdzenie jego niezgodności z prawem umożliwiłoby dokonanie oceny jego prawidłowości. Skarżący musieliby jednak wykazać, że zachodzą przesłanki, o których mowa w art. 4241 § 2 k.p.c. Z tych względów orzeczono jak w sentencji (art. 4248 § 1 k.p.c.).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI