V CZ 65/05

Sąd Najwyższy2005-06-14
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
kasacjaniedopuszczalnośćwymogi formalneSąd Najwyższyzażaleniekodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddalił zażalenie na postanowienie o odrzuceniu kasacji, uznając ją za niedopuszczalną z powodu nieprzedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie Sądu Okręgowego, które odrzuciło kasację uczestnika postępowania jako niedopuszczalną z powodu braku przedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie. Sąd Najwyższy uznał, że kasacja nie spełniała wymogów formalnych, w szczególności art. 393³ § 1 pkt 3 k.p.c., co skutkowało oddaleniem zażalenia.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał zażalenie uczestnika postępowania R. S. na postanowienie Sądu Okręgowego w Ś., które odrzuciło jego kasację jako niedopuszczalną z powodu nieprzedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie, zgodnie z art. 393⁵ k.p.c. Pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie postanowienia, zarzucając naruszenie art. 393³ § 1 pkt 3 k.p.c. oraz art. 48 § 1 pkt 5 k.p.c. Sąd Najwyższy, stosując przepisy k.p.c. obowiązujące przed 6 lutego 2005 r., podkreślił, że przedstawienie okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji jest kluczowym elementem formalnym. Powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, Sąd wyjaśnił, że brak wskazania tych okoliczności, które powinny nawiązywać do istotnego zagadnienia prawnego, potrzeby wykładni przepisów, nieważności postępowania lub oczywistego naruszenia prawa, skutkuje odrzuceniem kasacji bez wzywania do uzupełnienia. Sąd uznał, że kasacja nie zawierała argumentów spełniających te wymogi. Ponadto, Sąd oddalił zarzut naruszenia art. 48 § 1 pkt 5 k.p.c., wskazując, że przepis ten nie uzasadnia wyłączenia sędziów, którzy brali udział w wydaniu postanowienia zaskarżonego kasacją, gdyż oba postanowienia zostały wydane przez sąd tej samej instancji. W konsekwencji, zażalenie zostało oddalone jako bezzasadne.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, brak przedstawienia okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji jest podstawą do jej odrzucenia jako niedopuszczalnej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że wymóg przedstawienia okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji (istotne zagadnienie prawne, rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania, oczywiste naruszenie prawa) jest kluczowym elementem formalnym. Brak spełnienia tego wymogu skutkuje odrzuceniem kasacji bez wzywania do uzupełnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie zażalenia

Strona wygrywająca

Zakład Ubezpieczeń Społecznych w W. - Oddział w W.

Strony

NazwaTypRola
Zakład Ubezpieczeń Społecznych w W. - Oddział w W.instytucjawnioskodawca
R. S.osoba_fizycznauczestnik postępowania
A. S.osoba_fizycznauczestnik postępowania

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 393⁵

Kodeks postępowania cywilnego

Określa skutki niedopuszczalności kasacji.

k.p.c. art. 393³ § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania cywilnego

Wymaga przedstawienia okoliczności uzasadniających rozpoznanie kasacji (istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów, rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania, oczywiste naruszenie prawa).

k.p.c. art. 48 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przypadki wyłączenia sędziego z mocy ustawy, w tym udział w wydaniu orzeczenia w instancji niższej.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 22 grudnia 2004 r. art. 3

Reguluje stosowanie przepisów k.p.c. do kasacji złożonych przed wejściem w życie nowelizacji.

k.p.c. art. 393

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy podstaw odmowy przyjęcia kasacji do rozpoznania.

k.p.c. art. 398¹⁴

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy oddalenia zażalenia.

k.p.c. art. 394¹ § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy rozpoznania zażalenia.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 393³ § 1 pkt 3 k.p.c. poprzez nieprzedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie. Nie zachodzi naruszenie art. 48 § 1 pkt 5 k.p.c., ponieważ zaskarżone postanowienie zostało wydane przez sąd tej samej instancji.

Odrzucone argumenty

Kasacja spełnia wymagania przewidziane w art. 393³ § 1 pkt 3 k.p.c. Zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 48 § 1 pkt 5 k.p.c.

Godne uwagi sformułowania

przedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie nie zachodzi naruszenie art. 48 § 1 pkt 5 k.p.c. sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach, w których w instancji niższej brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia

Skład orzekający

Lech Walentynowicz

przewodniczący

Hubert Wrzeszcz

sprawozdawca

Tadeusz Żyznowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja wymogów formalnych kasacji, w szczególności przedstawienia okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie oraz kwestii wyłączenia sędziego."

Ograniczenia: Dotyczy przepisów k.p.c. w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z 2005 r., choć zasady dotyczące wymogów kasacyjnych pozostają w dużej mierze aktualne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii proceduralnych związanych z wymogami formalnymi kasacji, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kluczowe wymogi formalne kasacji: Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy pismo procesowe jest niedopuszczalne.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt V CZ 65/05 
 
 
POSTANOWIENIE 
 
Dnia 14 czerwca 2005 r. 
Sąd Najwyższy w składzie: 
 
SSN Lech Walentynowicz (przewodniczący) 
SSN Hubert Wrzeszcz (sprawozdawca) 
SSN Tadeusz Żyznowski 
 
w sprawie z wniosku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w W. - Oddziału w W. 
przy uczestnictwie R. S. i A. S. 
o wpis hipoteki przymusowej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie 
Cywilnej w dniu 14 czerwca 2005 r., zażalenia uczestnika postępowania R. S. na 
postanowienie Sądu Okręgowego w Ś. z dnia 15 lutego 2005 r., sygn. akt II Ca (…), 
 
oddala zażalenie. 
 
Uzasadnienie 
 
Sąd Okręgowy w Ś. postanowieniem z dnia 15 lutego 2005 r. odrzucił kasację 
uczestnika postępowania R. S. jako niedopuszczalną z powodu nieprzedstawienia 
okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie (art. 3935 k.p.c.). 
W zażaleniu (błędnie nazwanym skargą) pełnomocnik uczestnika postępowania 
wniósł o uchylenie tego postanowienia, zarzucając, że kasacja spełnia wymagania 
przewidziane w art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. Podniósł także, że zaskarżone postanowienie 
zostało wydane z naruszeniem art. 48 § 1 pkt 5 k.p.c. 
Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 
Postanowienie zaskarżone kasacją zostało wydane przed dniem 6 lutego 2005 r. 
Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 22 grudnia 2004 r. (Dz. U. Nr 13, poz. 98) do złożenia i 
rozpoznania kasacji uczestnika postępowania stosuje się zatem przepisy kodeksu 
postępowania cywilnego obowiązujące do wejścia w życie wymienionej ustawy. 

 
2 
 Zgodnie z art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. jednym z elementów konstrukcyjnych kasacji 
jest przedstawienie okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie. Wskazanie tych 
okoliczności umożliwia Sądowi Najwyższemu dokonanie oceny, czy nie zachodzą 
podstawy do odmowy przyjęcia kasacji do rozpoznania (art. 393 k.p.c.). Omawiane 
okoliczności powinny wprost nawiązywać do treści art. 393 k.p.c. To oznacza, że 
skarżący, aby uczynić zadość wymaganiu kasacji określonemu w art. 3933 § 1 pkt 3 
k.p.c., powinien wykazać, że w sprawie wystąpiło istotne zagadnienie prawne, istnieje 
potrzeba 
wykładni przepisów 
prawnych 
budzących 
poważne 
wątpliwości lub 
wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania 
bądź oczywiste naruszenie prawa (por. uchwała połączonych Izb SN: Administracyjnej, 
Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oraz Cywilnej z dnia 17 grudnia 2002 r., III CZP 
72/02, OSNC 2003, nr 7 – 8, poz. 92). 
Brak kasacji, polegający na nieprzedstawieniu okoliczności uzasadniających jej 
rozpoznanie – jak wyjaśnił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 9 listopada 2000r., II 
CKN 1385/00 (OSNC 2001, nr 3, poz. 51) – powoduje odrzucenie kasacji bez wzywania 
do jego usunięcia. To stanowisko Sąd Najwyższy uściślił w postanowieniu z dnia 12 
grudnia 2000r.,V CKN 1780/00 (OSNC 2001, nr 3, poz. 52), stwierdzając, że spełnienie 
obowiązku określonego w art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. nie może polegać na odwołaniu się 
przez skarżącego do uzasadnienia podstaw kasacyjnych, bez przedstawienia 
okoliczności wskazanych w wymienionym przepisie, a w postanowieniu z dnia 22 marca 
2000r., V CZ 131/00 (OSNC 2000, nr 10, poz. 156) zaznaczył wyraźnie, że jeżeli 
skarżący nie wskazał w kasacji okoliczności uzasadniających jej rozpoznanie, to 
obowiązek ich przedstawienia nie jest spełniony, choćby dały się one wywieść z 
uzasadnienia kasacji. Z postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30 maja 2001 r., III CZ 
36/01 (OSNC 2002, nr 2, poz. 22) wynika zaś, że okoliczności uzasadniające 
rozpoznanie, o których mowa w art. 3933 § 1 pkt 3 k.p.c. powinny być – podobnie jak 
pozostałe elementy przewidziane w tym przepisie – przedstawione w wydzielonej części 
kasacji, jako odrębny element pisma procesowego. 
W świetle powyższego nie budzi wątpliwości trafność stanowiska Sądu 
Okręgowego, że kasacja powódki nie spełnia wymagania przewidzianego w art. 3933 § 
1 pkt 3 k.p.c. Nie zawiera ona bowiem – wbrew przekonaniu skarżącego – argumentów, 
które odpowiadałyby jednej z czterech przedstawionych na wstępie okoliczności 
uzasadniających rozpoznanie kasacji. 

 
3 
 Nie zachodzi także naruszenie art. 48 § 1 pkt 5 k.p.c. Przytoczony przepis nie 
uzasadnia bowiem – wbrew zarzutowi skarżącego – wyłączenia od udziału w wydaniu 
zaskarżonego postanowienia tych sędziów, którzy brali udział w wydaniu postanowienia 
zaskarżonego kasacją, ponieważ oba wymienione postanowienia zostały wydane przez 
sąd tej samej instancji. Zgodnie zaś z art. 48 § 1 pkt 5 k.p.c. sędzia jest wyłączony z 
mocy samej ustawy w spawach, w których w instancji niższej brał udział w wydaniu 
zaskarżonego orzeczenia. 
Z przedstawionych powodów zażalenie należało oddalić jako bezzasadne (z art. 
39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI