III CK 124/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczeń powoda W. P. o zapłatę wynagrodzenia za wykorzystanie jego utworów literackich (wierszy) przez Telewizję (...) S.A. Powód początkowo domagał się 35 000 zł, a następnie zmienił powództwo na 118 495 zł tytułem trzykrotności stosownego wynagrodzenia i 22 360 zł zadośćuczynienia, a także kwoty na rzecz Funduszu P.(...). Sąd Okręgowy zasądził łącznie 91 354,67 zł na rzecz powoda i 57 569,78 zł na rzecz Funduszu. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok, zasądzając na rzecz powoda 18 127,88 zł wynagrodzenia i 5 000 zł zadośćuczynienia. Kluczowe znaczenie miała umowa z 13 lutego 1995 r., która w ocenie Sądu Apelacyjnego przeniosła prawa majątkowe tylko do jednego utworu, a w odniesieniu do pozostałych utworów uznał, że strony zawarły niewyłączne umowy licencyjne. Sąd Najwyższy oddalił kasację powoda, uznając, że umowa z 13 lutego 1995 r. była nieważna w zakresie przeniesienia praw majątkowych z powodu niezachowania formy pisemnej, ale ważna jako niewyłączna licencja na czas nieoznaczony w odniesieniu do wiersza „W.(...)”. Sąd Najwyższy podkreślił, że umowy licencyjne niewyłączne mogą być zawierane w dowolnej formie, także dorozumianej, a wynagrodzenie nie musi być ściśle określone w umowie. Strony zawarły kolejne, dorozumiane umowy licencyjne na czas nieoznaczony, co uzasadniało sposób korzystania przez Telewizję z utworów powoda.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących umów licencyjnych, formy umów o prawa autorskie, dorozumianego zawierania umów oraz ustalania wynagrodzenia za korzystanie z utworów.
Dotyczy specyfiki prawa autorskiego i umów licencyjnych, z uwzględnieniem przepisów obowiązujących w dacie zawarcia umowy.
Zagadnienia prawne (4)
Czy umowa z dnia 13 lutego 1995 r. skutecznie przeniosła autorskie prawa majątkowe do utworów powoda na Telewizję?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa była nieważna w zakresie przeniesienia praw majątkowych z powodu niezachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności.
Uzasadnienie
Niesporządzenie załącznika z wymienionymi utworami uniemożliwiło skuteczne przeniesienie praw majątkowych, co wymagało formy pisemnej.
Czy strony zawarły ważną umowę licencyjną niewyłączną na korzystanie z utworów powoda?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zarówno w odniesieniu do wiersza „W.(...)” na podstawie umowy z 13 lutego 1995 r., jak i w odniesieniu do innych wierszy, na podstawie umów licencyjnych zawartych w sposób dorozumiany.
Uzasadnienie
Umowy licencyjne niewyłączne mogą być zawierane w dowolnej formie, także dorozumianej, a oświadczenia woli stron można interpretować zgodnie z art. 65 k.c. na podstawie ich zachowania.
Czy wynagrodzenie za korzystanie z utworu musi być ściśle określone w umowie licencyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z art. 43 ust. 2 ustawy o prawie autorskim, jeśli wynagrodzenie nie zostało określone, należy je ustalić uwzględniając zakres prawa i korzyści z korzystania z utworu.
Uzasadnienie
Przepis art. 43 ust. 2 ustawy o prawie autorskim nie wymaga określenia wynagrodzenia w umowie, a jego wysokość może być ustalona w późniejszym terminie.
Czy naruszenie autorskich praw osobistych (brak podania nazwiska autora) uzasadnia zasądzenie zadośćuczynienia?
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd Apelacyjny zasądził zadośćuczynienie za naruszenie praw osobistych.
Uzasadnienie
Telewizja wykorzystując wiersz bez podania nazwiska autora naruszyła jego prawa osobiste.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| W. P. | osoba_fizyczna | powód |
| Telewizja (...) S.A. w W., Oddział w K. | spółka | pozwany |
| Skarb Państwa - Sąd Okręgowy w K. | organ_państwowy | koszty postępowania |
| adwokat S. B. | inne | pomoc prawna z urzędu |
Przepisy (16)
Główne
u.p.a. art. 41 § ust. 2 i 4
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Umowa licencyjna obejmuje wyraźnie wymienione pola eksploatacji, znane w chwili jej zawarcia.
u.p.a. art. 67 § ust. 2
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Umowa licencyjna może być wyłączna lub niewyłączna.
k.c. art. 73 § § 2
Kodeks cywilny
Nieważność czynności prawnej z powodu niezachowania wymaganej formy pisemnej.
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
Oświadczenia woli mogą być złożone w dowolny sposób.
u.p.a. art. 53
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Umowa o przeniesienie autorskich praw majątkowych wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności.
u.p.a. art. 43 § ust. 2
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Określenie wynagrodzenia twórcy w umowie nie jest konieczne.
k.c. art. 65 § § 1
Kodeks cywilny
Wykładnia oświadczeń woli stron.
k.p.c. art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia kasacji.
Pomocnicze
u.p.a. art. 79 § 1 i 2
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Niezastosowanie przepisów dotyczących sankcji za naruszenie praw autorskich, gdy istniały ważne umowy licencyjne.
k.c. art. 23, 24, 448
Kodeks cywilny
Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych.
k.c. art. 363 § § 2
Kodeks cywilny
Niezastosowanie przepisu dotyczącego ustalania wysokości odszkodowania.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zarzut naruszenia przepisu dotyczącego uzasadnienia wyroku.
Ustawa z dnia 22 grudnia 2004 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych art. 3
Przepis przejściowy dotyczący stosowania przepisów k.p.c.
k.c. art. 102
Kodeks cywilny
Zasada swobodnego uznania sądu w przedmiocie kosztów postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu art. 19 i 20
Podstawa do orzeczenia o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej.
u.p.a. art. 78 § ust. 1
Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych
Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za naruszenie autorskich praw osobistych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowy licencyjne, w tym zawarte dorozumianie, były ważne i obejmowały korzystanie z utworów powoda. • Umowa z 13 lutego 1995 r. była nieważna w zakresie przeniesienia praw majątkowych, ale ważna jako licencja niewyłączna. • Wynagrodzenie nie musiało być ściśle określone w umowie licencyjnej.
Odrzucone argumenty
Umowa z 13 lutego 1995 r. miała przenieść prawa majątkowe do wszystkich utworów. • Korzystanie z utworów bez wyraźnej umowy licencyjnej stanowiło naruszenie monopolu eksploatacji. • Naruszenie art. 328 § 2 k.p.c. przez niewyjaśnienie podstawy prawnej wyroku.
Godne uwagi sformułowania
porozumienie stron zostało sformułowane wyjątkowo nieprofesjonalnie, zgoła bezładnie • umowa licencyjna niewyłączna może być – jak wiadomo – zawarta w dowolnej formie, a więc także w sposób dorozumiany • według art. 41 ust. 2 ustawy o prawie autorskim strony mogą w dowolny sposób określić zakres korzystania z utworu przez nabywcę lub licencjobiorcę, byle tylko nie nasuwał on wątpliwości
Skład orzekający
Mirosław Bączyk
przewodniczący
Elżbieta Skowrońska-Bocian
członek
Kazimierz Zawada
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umów licencyjnych, formy umów o prawa autorskie, dorozumianego zawierania umów oraz ustalania wynagrodzenia za korzystanie z utworów."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki prawa autorskiego i umów licencyjnych, z uwzględnieniem przepisów obowiązujących w dacie zawarcia umowy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie SN wyjaśnia zawiłości prawa autorskiego, w tym kluczowe kwestie dotyczące formy umów licencyjnych i ich dorozumianego zawierania, co jest istotne dla twórców i podmiotów korzystających z ich dzieł.
“Czy umowa licencyjna musi być na piśmie? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady prawa autorskiego.”
Dane finansowe
WPS: 118 495 PLN
wynagrodzenie: 18 127,88 PLN
zadośćuczynienie: 5000 PLN
Sektor
media
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.