III CB 8/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy odmówił sporządzenia uzasadnienia postanowienia w sprawie wniosku o wyłączenie sędziego, wskazując na brak podstaw prawnych do takiego uzasadnienia w postępowaniu kasacyjnym.
Sąd Najwyższy rozpatrzył wniosek o sporządzenie uzasadnienia postanowienia dotyczącego wniosku o wyłączenie sędziego. Stwierdził, że przepisy o postępowaniu kasacyjnym nie przewidują sporządzania uzasadnień dla postanowień, które nie kończą postępowania. Powołując się na odpowiednie przepisy Kodeksu postępowania cywilnego, sąd wyjaśnił, że uzasadnienie przysługuje jedynie orzeczeniom kończącym postępowanie lub zaskarżalnym postanowieniom, czego nie dotyczy postanowienie w sprawie wyłączenia sędziego. W związku z tym, wniosek o sporządzenie uzasadnienia został odrzucony.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej, na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 listopada 2023 r., rozpoznał wniosek powoda Gminy D. o sporządzenie uzasadnienia postanowienia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie dotyczącej wniosku o zbadanie spełnienia przez sędziego Mariusza Załuckiego wymogów niezawisłości i bezstronności w innej sprawie. Sąd Najwyższy postanowił odmówić sporządzenia uzasadnienia. W uzasadnieniu wskazano, że przepisy dotyczące postępowania kasacyjnego nie regulują wprost sporządzania uzasadnień orzeczeń Sądu Najwyższego. Na podstawie art. 398^21 k.p.c., w postępowaniu kasacyjnym stosuje się odpowiednio przepisy o apelacji, co oznacza, że zgodnie z art. 387 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy uzasadnia wyroki oraz postanowienia kończące postępowanie w sprawie. Postanowienie rozstrzygające o wniosku o wyłączenie sędziego nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie, a zatem nie podlega obowiązkowi sporządzenia uzasadnienia. Sąd odwołał się również do przepisów dotyczących uzasadniania postanowień zaskarżalnych (art. 357 § 1, 2^1 i 2^3 k.p.c.), podkreślając jednak, że postanowienia Sądu Najwyższego są co do zasady niezaskarżalne. Wskazano, że w przypadku uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego, nie ma potrzeby szczegółowego wskazywania motywów, a w przypadku odmowy, sąd zazwyczaj wskazuje jedynie zasadnicze powody rozstrzygnięcia, co nie otwiera drogi do zaskarżenia postanowienia. Podkreślono, że w praktyce Sądu Najwyższego nie ma ścisłego rozróżnienia między uzasadnieniem a zwięzłym wskazaniem zasadniczych powodów rozstrzygnięcia, zwłaszcza gdy orzeczenie nie jest zaskarżalne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie Sądu Najwyższego rozstrzygające o wniosku o wyłączenie sędziego nie podlega sporządzeniu uzasadnienia, ponieważ nie jest to orzeczenie kończące postępowanie w sprawie.
Uzasadnienie
Przepisy o postępowaniu kasacyjnym, stosując odpowiednio przepisy o apelacji, przewidują sporządzanie uzasadnień dla wyroków i postanowień kończących postępowanie. Postanowienie o wyłączeniu sędziego nie kończy postępowania, a postanowienia Sądu Najwyższego są co do zasady niezaskarżalne, co wyklucza potrzebę sporządzania uzasadnienia w rozumieniu otwierającym drogę do zaskarżenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa sporządzenia uzasadnienia
Strona wygrywająca
Sąd Najwyższy
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Gmina D. | instytucja | wnioskodawca |
| Z. T. | inne | pozwany |
| SSN Dariusz Pawłyszcze | inne | sędzia |
| SSN Mariusz Załucki | inne | sędzia |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 398^21
Kodeks postępowania cywilnego
Stosuje się odpowiednio przepisy o apelacji.
k.p.c. art. 387 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy uzasadnia wyroki oraz postanowienia kończące postępowanie w sprawie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 391 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Stosuje się także przepisy o uzasadnianiu postanowień zaskarżalnych.
k.p.c. art. 357 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy uzasadniania postanowień zaskarżalnych.
k.p.c. art. 357 § § 5
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość zwięzłego wskazania zasadniczych powodów rozstrzygnięcia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy o postępowaniu kasacyjnym nie regulują sporządzania uzasadnień orzeczeń Sądu Najwyższego. Na podstawie art. 398^21 k.p.c. w postępowaniu tym stosuje się odpowiednio przepisy o apelacji. Zgodnie z art. 387 § 1 k.p.c. SN uzasadnia wyroki oraz postanowienia kończące postępowanie w sprawie. Postanowienie rozstrzygające o wniosku o wyłączenie sędziego nie kończy postępowania. Postanowienia SN są niezaskarżalne (z wyjątkami nie mającymi zastosowania).
Godne uwagi sformułowania
Przepisy o postępowaniu kasacyjnym nie regulują sporządzania uzasadnień orzeczeń Sądu Najwyższego. Postanowienie rozstrzygające o wniosku o wyłączenie sędziego nie kończy postępowania, a tym samym nie podlega uzasadnieniu. Postanowienia SN są niezaskarżalne. Niniejsze „uzasadnienie” również w istocie jest wskazaniem zasadniczych powodów rozstrzygnięcia, a nie uzasadnieniem.
Skład orzekający
Dariusz Pawłyszcze
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku sporządzania uzasadnień przez Sąd Najwyższy w sprawach kasacyjnych, w szczególności w kontekście postanowień o wyłączeniu sędziego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku obowiązku sporządzenia uzasadnienia dla postanowienia niekończącego postępowania w Sądzie Najwyższym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z uzasadnianiem orzeczeń Sądu Najwyższego, co jest istotne dla praktyków prawa, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.
“Kiedy Sąd Najwyższy nie musi uzasadniać swoich decyzji? Wyjaśniamy procedury.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III CB 8/23 POSTANOWIENIE 21 listopada 2023 r. Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Dariusz Pawłyszcze na posiedzeniu niejawnym 21 listopada 2023 r. w Warszawie w sprawie z wniosku Gminy D. o zbadanie spełnienia przez SSN Mariusza Załuckiego wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie II CSKP 1070/22 z powództwa Gminy D. przeciwko Z. T. o wydanie nieruchomości na skutek wniosku powoda o sporządzenie uzasadnienia odmawia uzasadnienia postanowienia z 27 września 2023 r. UZASADNIENIE Przepisy o postępowaniu kasacyjnym nie regulują sporządzania uzasadnień orzeczeń Sądu Najwyższego. Na podstawie 398 21 k.p.c. w postępowaniu tym stosuje się odpowiednio przepisy o apelacji. Zatem na podstawie art. 387 § 1 k.p.c. SN uzasadnia wyroki oraz postanowienia kończące postępowanie w sprawie. Postanowienie rozstrzygające o wniosku o wyłączenie sędziego nie kończy postępowania, a tym samym nie podlega uzasadnieniu. W postępowaniu apelacyjnym na podstawie art. 391 § 1 k.p.c. stosuje się także art. 357 § 1, 2 1 i 2 3 k.p.c., stanowiące o uzasadnianiu postanowień zaskarżalnych. Jednakże postanowienia SN są niezaskarżalne, z wyjątkiem postanowień wydanych na podstawie art. 29 § 15 oraz określonych w art. 27a § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym. W postępowaniu przed Sądem Najwyższym prowadzonym na podstawie K.p.c. stosuje się także art. 357 § 5 k.p.c. stanowiący o możliwości zwięzłego wskazania zasadniczych powodów rozstrzygnięcia . W przypadku uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego nie ma potrzeby wskazania motywów wyłączenia, gdyż sąd nie może wykroczyć poza motywy wskazane we wniosku o wyłączenie. Dlatego w praktyce wskazuje się co najwyżej motywy odmowy wyłączenia. Przy tym w Sądzie Najwyższym zazwyczaj nie odróżnia się uzasadnienia od zwięzłego wskazania zasadniczych powodów rozstrzygnięcia. W postępowaniu pierwszoinstancyjnym i odwoławczym rozróżnienie to jest istotne, gdyż dopiero doręczenie uzasadnienia otwiera drogę do wniesienia zażalenia. Doręczenie powodów rozstrzygnięcia nie otwiera drogi do zaskarżenia postanowienia. Ze względu na niezaskarżalność postanowień SN nie ma potrzeby wskazania zasadniczych powodów rozstrzygnięcia w sposób odróżniający je od uzasadnienia. Niniejsze „uzasadnienie” również w istocie jest wskazaniem zasadniczych powodów rozstrzygnięcia, a nie uzasadnieniem. (A.T.) (R.G.)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI