III CB 65/24

Sąd NajwyższyWarszawa2024-09-02
SNinneorganizacja sądownictwaWysokanajwyższy
sędzianiezawisłośćbezstronnośćsąd najwyższyzmiany w sądownictwietryb przyspieszonyustawakomisja kodyfikacyjna

Sąd Najwyższy zastosował tryb przyspieszony w sprawie dotyczącej oceny niezawisłości i bezstronności sędziego, uzasadniając to planowanymi zmianami legislacyjnymi w sądownictwie.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego wymogów niezawisłości i bezstronności w innej sprawie. W postanowieniu o zastosowaniu trybu przyspieszonego, sąd odniósł się do planowanych zmian legislacyjnych dotyczących statusu sędziów powołanych po 2018 roku, wskazując na potencjalne zagrożenie dla niezależności sądownictwa i potrzebę szybkiego rozstrzygnięcia.

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej, rozpoznając wniosek o zbadanie spełnienia przez sędziego SSN X.Y. wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie I CSK 1762/24, postanowił zastosować tryb przyspieszony. Uzasadnienie tej decyzji opiera się na analizie aktualnej sytuacji polityczno-prawnej w Polsce, w szczególności na zapowiedziach legislacyjnych dotyczących statusu sędziów powołanych od 2018 roku. Sąd wskazuje na prace Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury, której celem jest usunięcie z urzędów sędziów powołanych po 2018 roku. Podkreślono, że proponowane zmiany mogą być niekonstytucyjne i sprzeczne z prawem, a ich celem jest "czystka" w sądownictwie. Sąd Najwyższy wyraża obawę, że przygotowywane regulacje mogą prowadzić do wybiórczego stosowania orzeczeń, w tym orzeczeń Trybunału Sprawiedliwości UE, i nie będą respektowane, jeśli nie będą zgodne z interesami określonych grup. W związku z tym, aby zapewnić sprawne rozpatrzenie sprawy i potencjalnie ochronić jej wynik przed wpływem przyszłych zmian, zastosowano tryb przyspieszony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zastosowanie trybu przyspieszonego jest uzasadnione.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że planowane zmiany legislacyjne dotyczące statusu sędziów powołanych po 2018 roku, które mogą prowadzić do "czystki" w sądownictwie i potencjalnie naruszać zasady konstytucyjne oraz prawo UE, tworzą pilną potrzebę szybkiego rozstrzygnięcia sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

prostowanie omyłki pisarskiej i zastosowanie trybu przyspieszonego

Strony

NazwaTypRola
I.G.osoba_fizycznawnioskodawca
H.G.osoba_fizycznauczestnik
T.P.osoba_fizycznauczestnik
M.G.osoba_fizycznauczestnik
SSN X.Y.osoba_fizycznasędzia (przedmiot oceny)

Przepisy (1)

Pomocnicze

Regulamin TSUE art. 105 § 1

Regulamin postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potrzeba szybkiego rozstrzygnięcia w obliczu planowanych zmian legislacyjnych dotyczących statusu sędziów.

Godne uwagi sformułowania

przygotowywana jest „czystka” w sądownictwie jawnie niekonstytucyjnych i sprzecznych z prawem ustaw osoby powołane do Sądu Najwyższego od 2018 r. „nie są sędziami tego Sądu”

Skład orzekający

Tomasz Szanciło

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie zastosowania trybu przyspieszonego w sprawach dotyczących niezawisłości sędziowskiej w kontekście zmian legislacyjnych."

Ograniczenia: Kontekst polityczno-prawny specyficzny dla Polski w 2024 roku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Orzeczenie dotyczy gorącego tematu zmian w sądownictwie i potencjalnych "czystek" w szeregach sędziowskich, co jest niezwykle istotne dla prawników i opinii publicznej.

Sąd Najwyższy reaguje na zapowiedzi "czystki" w sądownictwie: tryb przyspieszony w sprawie oceny sędziego.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
III CB 65/24
POSTANOWIENIE
2 września 2024 r.
Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie:
SSN Tomasz Szanciło
na posiedzeniu niejawnym 2 września 2024 r. w Warszawie
‎
wniosku I.G.
‎
o zbadanie spełnienia przez SSN X.Y. wymogów niezawisłości i bezstronności w sprawie I CSK 1762/24
‎
z wniosku I.G.
‎
z udziałem H.G., T.P. i M.G.
‎
o zatwierdzenie uchylenia się od skutków prawnych niezłożenia oświadczenia
o odrzuceniu spadku
1. prostuje oczywistą omyłkę pisarską w postanowieniu Sądu Najwyższego z 19 sierpnia 2024 r. w ten sposób, że w miejsce słów "w stosunku do którego zostały sformułowane zarzuty" wpisuje słowa "w stosunku do której zostały sformułowane zarzuty";
2. na podstawie art. 105 § 1 Regulaminu postępowania przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej wnosi o  zastosowanie trybu przyśpieszonego w niniejszej sprawie.
UZASADNIENIE
Co do trybu przyspieszonego
Zdaniem Sądu Najwyższego zastosowanie trybu przyspieszonego jest uzasadnione zapowiedziami polityków co do „uregulowania” statusu sędziów powołanych od 2018 r. Została powołana Komisja Kodyfikacyjna Ustroju Sądownictwa i Prokuratury, której przewodniczącym został prezes stowarzyszenia sędziowskiego, które przygotowało propozycję ustawy, zgodnie z którą zostaną usunięci z urzędów wszyscy tacy sędziowie. W skład tej Komisji wchodzą również sędziowie Sądu Najwyższego wypowiadający się chętnie w mediach – wyłącznie krytycznie – na temat zmian, które miały miejsce w Polsce w sądownictwie od 2018  r., i również uznające, że osoby powołane do Sądu Najwyższego od 2018 r. „nie są sędziami tego Sądu” [Komisja Kodyfikacyjna Ustroju Sądownictwa i  Prokuratury - Ministerstwo Sprawiedliwości - Portal Gov.pl (www.gov.pl)].
Jednocześnie z wypowiedzi przewodniczącego tej Komisji, jak i samego Ministra Sprawiedliwości wynika, że projekty [Bodnar: ustawa o statusie sędziów może być przeprowadzona po wyborach prezydenckich (msn.com)] tych jawnie niekonstytucyjnych i sprzecznych z prawem ustaw mają zostać przedstawione we wrześniu bieżącego roku i następnie procedowane, aby po zmianie na stanowisku Prezydenta RP (co nastąpi w sierpniu 2025 r.) możliwe było ich szybkie wejście w  życie.
Innymi słowy, przygotowywana jest „czystka” w sądownictwie w określonym celu, przy czym o faktycznych zamiarach „reformatorów” świadczy chociażby fakt nieuwzględnienia w projekcie ustawy zmieniającej skład Krajowej Rady Sądownictwa (która ostatecznie nie weszła w życie) opinii Komisji Weneckiej co do niedopuszczalności wyłączenia
in gremio
z wyborów sędziowskiej jej części sędziów powołanych od 2018 r. do sądów różnych szczebli. Można się spodziewać, że orzeczenia, w tym Trybunału Sprawiedliwości UE, które są stosowane przez osoby biorące udział w przywracaniu stosunków w sądownictwie do stanu sprzed 2018 r. wybiórczo, nie będą respektowane, jeżeli nie będą zgodne z ich stanowiskiem.
Mając powyższe na względzie, zasadne jest zastosowanie w niniejszej sprawie trybu przyśpieszonego.
‎
[P.L.]
[ms]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI