III Ca 977/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację wnioskodawcy, utrzymując w mocy postanowienie Sądu Rejonowego w sprawie podziału majątku wspólnego, w tym rozliczenia nakładów i wartości składników majątkowych.
Sprawa dotyczyła podziału majątku wspólnego A. J. i E. J., po rozwiązaniu ich małżeństwa. Sąd Rejonowy ustalił skład majątku, w tym spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego, ruchomości, równowartość sprzedanego samochodu i oszczędności w koronach norweskich. Rozliczył nakłady uczestniczki z majątku osobistego na majątek wspólny i zasądził spłatę. Wnioskodawca złożył apelację, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych dotyczących wartości samochodu, oszczędności i nakładów. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając ustalenia Sądu Rejonowego za prawidłowe i odrzucając zarzuty apelującego.
Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał apelację wnioskodawcy A. J. od postanowienia Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach w sprawie podziału majątku wspólnego z jego byłą żoną E. J. Sąd Rejonowy ustalił, że do majątku wspólnego wchodzi spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o wartości 175 000 zł, równowartość sprzedanego samochodu (55 000 zł) oraz oszczędności w koronach norweskich (13 725,60 zł). Rozliczył nakłady uczestniczki z majątku osobistego na majątek wspólny, głównie związane z lokalem mieszkalnym, na kwotę 167 100 zł. Zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki spłatę w wysokości 30 412,80 zł. Wnioskodawca w apelacji zarzucił błędy w ustaleniach faktycznych, kwestionując wartość samochodu, oszczędności w koronach norweskich oraz wysokość nakładów uczestniczki na lokal. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając ustalenia Sądu Rejonowego za prawidłowe. Sąd podkreślił, że wartość nakładów uczestniczki na lokal została prawidłowo ustalona na podstawie opinii biegłego, a przekształcenie prawa lokatorskiego we własnościowe nastąpiło w trakcie trwania wspólności majątkowej. Sąd potwierdził również, że sprzedaż samochodu i wypłata oszczędności nastąpiły w sposób wskazujący na ich wejście do majątku wspólnego i późniejsze rozliczenie. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego wskazującego, że rozliczenia między małżonkami mogą wykraczać poza art. 45 k.r.o. i obejmować nieuzasadnione zbycie lub roztrwonienie majątku wspólnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Sąd ustalił skład majątku wspólnego, rozliczył nakłady uczestniczki z majątku osobistego na majątek wspólny, uwzględniając wartość lokalu mieszkalnego, sprzedanego samochodu i oszczędności, a także zasądził spłatę.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na opinii biegłego w zakresie wyceny nieruchomości i nakładów, a także na dokumentach bankowych i zeznaniach stron w celu ustalenia wartości i rozliczenia składników majątkowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalić apelację
Strona wygrywająca
E. J.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. J. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| E. J. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 567 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 684
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 211
Kodeks cywilny
k.c. art. 212
Kodeks cywilny
k.r.o. art. 45 § § 1
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
Dotyczy rozliczenia nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny.
Pomocnicze
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Podstawa ogólna roszczenia odszkodowawczego za roztrwonienie majątku wspólnego.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 316 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowe ustalenie składu i wartości majątku wspólnego przez Sąd Rejonowy. Wartość nakładów uczestniczki z majątku osobistego na majątek wspólny została prawidłowo ustalona na podstawie opinii biegłego. Przekształcenie prawa lokatorskiego we własnościowe nastąpiło w trakcie trwania wspólności majątkowej. Sprzedaż samochodu i wypłata oszczędności stanowiły składniki majątku wspólnego podlegające rozliczeniu. Możliwość dochodzenia roszczeń odszkodowawczych z tytułu roztrwonienia majątku wspólnego na podstawie art. 415 k.c.
Odrzucone argumenty
Kwestionowanie przez wnioskodawcę wartości samochodu A. (...). Kwestionowanie przez wnioskodawcę wysokości oszczędności w koronach norweskich. Kwestionowanie przez wnioskodawcę wysokości nakładów uczestniczki na lokal mieszkalny. Twierdzenie wnioskodawcy, że kwota 28 000 koron norweskich nie stanowiła majątku wspólnego.
Godne uwagi sformułowania
Treść art. 45 k.r.o. nie wyczerpuje zakresu ewentualnych rozliczeń między małżonkami, dotyczących czasu, kiedy pozostawali oni we wspólności majątkowej. Każdy z małżonków może żądać rozliczenia z tytułu nieuzasadnionego zbycia i roztrwonienia przez drugiego małżonka składników majątku wspólnego. Roszczenie takie ma charakter odszkodowawczy i swą ogólną podstawę znajduje w art. 415 k.c.
Skład orzekający
Magdalena Balion-Hajduk
przewodniczący
Marcin Rak
sędzia
Roman Troll
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Rozliczenia nakładów z majątku osobistego na majątek wspólny, rozliczenia z tytułu nieuzasadnionego zbycia i roztrwonienia majątku wspólnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału majątku wspólnego, w tym rozliczenia nakładów na spółdzielcze prawo do lokalu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu podziału majątku wspólnego po rozwodzie, z rozliczeniem nakładów i kwestią roztrwonienia środków. Zawiera praktyczne wskazówki dotyczące wyceny i rozliczeń.
“Jak rozliczyć sprzedany samochód i oszczędności w obcej walucie przy podziale majątku?”
Dane finansowe
WPS: 175 000 PLN
spłata: 30 412,8 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 977/19 POSTANOWIENIE Dnia 19 lutego 2020 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie: Przewodniczący – Sędzia Sądu Okręgowego Magdalena Balion-Hajduk Sędzia Sądu Okręgowego Marcin Rak Sędzia Sądu Okręgowego Roman Troll Protokolant Angelika Gwozdek po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2020 r. na rozprawie sprawy z wniosku A. J. z udziałem E. J. o podział majątku wspólnego na skutek apelacji wnioskodawcy od postanowienia Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach z dnia 5 października 2018 r., sygn. akt I Ns 766/13 postanawia: oddalić apelację. SSO Marcin Rak SSO Magdalena Balion-Hajduk SSO Roman Troll Sygn. akt: III Ca 977/19 UZASADNIENIE Postanowieniem z 5 października 2018r. Sąd Rejonowy w Tarnowskich Górach dokonał podziału majątku wspólnego wnioskodawcy A. J. i uczestniczki E. J. . Ustalił, ze w skład majątku wspólnego wchodzi w skład którego wchodzą ruchomości, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położone w T. , przy ul. (...) o wartości 175 000 złotych, 55 000 złotych stanowiące równowartość samochodu marki A. (...) , sprzedanego przez wnioskodawcę 3 sierpnia 2008r. , 13 725,60 złotych stanowiące równowartość 28 000 koron norweskich, stanowiące oszczędności wnioskodawcy i uczestniczki zgromadzone na rachunku bankowych prowadzonym w (...) Bank (...) S.A. i wypłacone przez wnioskodawcę 3 kwietnia 2009r. Sąd Rejonowy podziału majątku wspólnego w ten sposób, że na wyłączną własność wnioskodawcy przyznał ruchomości będące w jego posiadaniu, kwoty 55 000 złotych oraz 13 725,60 złotych - o łącznej wartości 68 725,60 złotych, a uczestniczce postępowania przyznał ruchomości będące w jej posiadaniu oraz spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o wartości 175 000 złotych. Sąd ustalił, że uczestniczka poniosła nakład z majątku osobistego na majątek wspólny w postaci pokrycia wkładu mieszkaniowego na spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego w kwocie 148 600 złotych oraz w postaci uregulowania tytułem pozostałej części wkładu budowlanego w związku z przekształceniem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego w spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o wartości rynkowej 18 500 złotych. Tytułem spłaty zasądził od wnioskodawcy na rzecz uczestniczki 30 412,80 złotych płatną po uprawomocnieniu się orzeczenia wraz z ustawowymi odsetkami w przypadku uchybienia w terminie płatności oraz orzekł o kosztach postępowania . Sąd Rejonowy ustalił, że wnioskodawca i uczestniczka zawarli związek małżeński 19 czerwca 1999 roku, związek małżeński został rozwiązany przez rozwód wyrokiem Sądu Okręgowego w Gliwicach 13 grudnia 2010 roku, wyrok uprawomocnił się 13 kwietnia 2011 roku. W skład majątku wspólnego wchodzi spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego położonego w T. przy ulicy (...) o łącznej powierzchni 61,43 m 2 . Lokal ten w momencie zawarcia związku małżeńskiego stanowił spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, a w 2006 roku został przekształcony w spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego. Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego uczestniczka nabyła wraz z mężem z wcześniejszego małżeństwa na zasadzie wspólności majątkowej i w wyniku podziału majątku wspólnego uczestniczka nabyła przedmiotowe prawo. Zgodnie z umową zawartą 25 stycznia 2006 roku przez uczestniczkę i wnioskodawcę ze Spółdzielnią Mieszkaniową (...) o przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego we spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu na poczet wymaganego wkładu mieszkaniowego spółdzielnia zaliczyła zwaloryzowany wkład mieszkaniowy w kwocie 42 083,37 złotych, określony na podstawie wartości rynkowej lokalu na dzień podpisania umowy na 60 300 zł. Członek spółdzielni zobowiązany jest wpłacić 50 % różnicy między wartością rynkową lokalu określoną na podstawie cen rynkowych i zgodnie z tym do zapłaty pozostała kwota 9108, 32 złotych. Sąd Rejonowy ustalił wysokość nakładów poniesionych przez uczestniczkę postępowania na spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu w kwocie 148 600 złotych. Ustalenie to zostało dokonane w oparciu o opinię biegłego sądowego, także na tej podstawie określono wartość rynkową nakładu poniesionego przez uczestniczkę postępowania z majątku osobistego na majątek wspólny w postaci uregulowania kwoty 6375,74 złotych tytułem pozostałej części wkładu budowlanego w związku z przekształceniem spółdzielczego lokatorskiego prawa spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego. W lokalu tym zamieszkuje obecnie uczestniczka. Wnioskodawca wyprowadził się z mieszkania, zabierając swoje rzeczy. Wartość spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego wynosi 175 000 złotych. Sąd Rejonowy ustalił, że poniesione nakłady uczestniczki z majątku osobistego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego wynoszą 167 100 złotych. Ponadto Sąd Rejonowy ustalił, iż w skład majątku wspólnego wchodzą ruchomości nie posiadające rynkowej wartości pozostające w posiadaniu zarówno wnioskodawcy jak i uczestniczki postępowania - okoliczności te nie były sporne. Sąd jako podstawę prawną rozstrzygnięcie wskazał art. 567 § 3 k.p.c. w związku 684 k.p.c. w związku z 13 § 2 k.p.c. , art. 211 k.c. i art. 212 k.c. O nakładach orzekł na podstawie art. 45 § 1 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego . Wnioskodawca w apelacji zarzucił błąd ustaleniach faktycznych, mogący mieć wpływ na treść wydanego postanowienia polegający na przyjęciu przez sąd pierwszej instancji, że w skład majątku wspólnego wchodziła kwota 28 000 koron norweskich, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, aby na dzień ustania wspólności ustawowej kwota ta stanowiła majątek wspólny stron, błąd w ustaleniach faktycznych, mogący mieć wpływ na treść wydanego postanowienia polegający na przyjęciu przez sąd pierwszej instancji, że w skład majątku wspólnego stron wchodziła kwota 55 000 złotych stanowiąca równowartość samochodu osobowego A. (...) , podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiały nie wynika, aby taka była równowartość tego pojazdu na dzień ustania wspólności majątkowej stron, błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że uczestniczka poniosła nakłady ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny w postaci uregulowania tytułem pozostałej części wkładu budowlanego w związku z przekształceniem spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego w spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego o wartości 18 500 złotych, podczas gdy rzeczywisty nakład uczestniczki z majątku osobistego wynosi 6 375,74 złotych, ponieważ taką kwotę uczestniczka uiściła na rzecz spółdzielni mieszkaniowej. Wnioskodawca wniósł o zmianę postanowienia przez uwzględnienie przywołanych wyżej zarzutów ewentualnie uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania przed sądem drugiej instancji. Uczestniczka postępowania wniosła o oddalenie apelacji, podkreślając że mieszkanie było jej majątkiem osobistym, ale przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa na własnościowe nastąpiło podczas trwania związku małżeńskiego. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja w żadnej części nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd pierwszej instancji w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych co do składu i wartości majątku wspólnego i wyciągnął na tej podstawie prawidłowe wnioski. Ustalenia te jak i podstawę prawną Sąd Okręgowy przyjmuje za własne, unikając zbędnych powtórzeń. Odnosząc się do zarzutów apelacji podkreślić należy, iż wartość nakładów poniesionych przez uczestniczkę w postaci pokrycia wkładu mieszkaniowego na spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego w kwocie 148 600 zł została ustalona na podstawie opinii biegłego, który w sposób rzetelny dokonał wyceny tej wartości. Uczestniczka postępowania przed zawarciem związku małżeńskiego z uczestnikiem była członkiem spółdzielni i to jej przysługiwało spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego. To ona wniosła wkład mieszkaniowy, którego wartość zgodnie z artykułem 316 § 1 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. został ustalony według cen obowiązujących w chwili orzekania o podziale majątku wspólnego. W trakcie trwania związku małżeńskiego doszło także do przekształcenia lokatorskiego prawa we własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego i uczestniczka postępowania uzupełniła pozostałą część wkładu budowlanego w związku z dokonanym przekształceniem. Sąd Rejonowy prawidłowo określił tą wartość, odnosząc się do wartości rynkowej zgodnie z opinią biegłego. Jeśli natomiast chodzi o zarzut przyjęcia w skład majątku wspólnego kwoty 55 000 złotych jako równowartości samochodu osobowego A. (...) wskazać należy, że z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż samochód ten stanowił majątek wspólny wnioskodawcy i uczestniczki postępowania. Samochód ten został przez wnioskodawcę sprzedany matce wnioskodawcy W. J. 3 sierpnia 2009 roku za 55 000 złotych i kwota ta, która weszła do majątku wspólnego, została w całości spożytkowana wyłącznie przez wnioskodawcę. W aktach sprawy znajduje się kopia zawartej umowy, fakt jej zawarcia potwierdziła także w swoich zeznaniach W. J. . Wbrew zarzutom apelacji z dokumentacji przedstawionej przez Bank (...) , w którym wnioskodawca i uczestniczka postępowania posiadali wspólne konto w dniu 3 kwietnia 2010 roku wnioskodawca wypłacił 28 000 koron norweskich. Wnioskodawca na rozprawie w dniu 18 grudnia 2015roku sam zeznał, że pieniądze ze sprzedaży samochodu spożytkował na życie, natomiast ze wspólnego konta banku (...) wypłacił środki, likwidując je, gdy wyprowadził się z domu. Potwierdzają to również wyciągi z konta. Obie te kwoty należały do majątku wspólnego i podlegały rozliczeniu w niniejszych postępowaniu. Jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniach z dnia 17 kwietnia 2000 r. sygn. V CKN 25/00 oraz z dnia 12 maja 2016 r. sygn. IV CSK 600/15 treść art. 45 k.r.o. nie wyczerpuje zakresu ewentualnych rozliczeń między małżonkami, dotyczących czasu, kiedy pozostawali oni we wspólności majątkowej. Każdy z małżonków może żądać rozliczenia z tytułu nieuzasadnionego zbycia i roztrwonienia przez drugiego małżonka składników majątku wspólnego. Roszczenie takie ma charakter odszkodowawczy i swą ogólną podstawę znajduje w art. 415 k.c. , może zatem obejmować nie tylko powstałą stratę, ale i utracone korzyści, które weszłyby do majątku wspólnego. Rozliczenie tej straty przeprowadza się między innymi w taki sposób, że kwoty, które małżonek obowiązany jest zwrócić na rzecz majątku wspólnego, dolicza się do wartości tego majątku, a następnie zalicza na udział małżonka zobowiązanego do zwrotu. Z przytoczonych powyżej względów Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji na mocy art. 385 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c. SSO Marcin Rak SSO Magdalena Balion - Hajduk SSO Roman Troll
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI