III Ca 95/21

Sąd Okręgowy w ŁodziŁódź2020-09-24
SAOSCywilneprawo upadłościoweŚredniaokręgowy
skarga pauliańskabezskuteczność czynności prawnejsyndyk masy upadłościstałe stosunki gospodarczedomniemanieapelacjapostępowanie cywilne

Podsumowanie

Sąd Okręgowy oddalił apelację syndyka masy upadłości od wyroku Sądu Rejonowego, który oddalił powództwo o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną, uznając brak stałych stosunków gospodarczych między dłużnikiem a pozwanym.

Sąd Rejonowy oddalił powództwo syndyka masy upadłości o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną, nie obciążając powoda kosztami. Apelacja powoda zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną ocenę dowodów i brak stałych stosunków gospodarczych. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając ustalenia Sądu Rejonowego za prawidłowe i odrzucając zarzuty naruszenia prawa procesowego oraz materialnego, w tym domniemania z art. 527 § 4 kc.

Wyrokiem z dnia 24 września 2020 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi oddalił powództwo P. Z. – Syndyka masy upadłości P. S. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną i nie obciążył strony powodowej kosztami postępowania. Powód wniósł apelację, zarzucając naruszenie art. 6 kc w zw. z art. 527 § 4 kc oraz art. 233 § 1 kpc. Wniósł o zmianę wyroku i uwzględnienie powództwa, a także o dopuszczenie dowodu z dokumentu KRS spółki zależnej. Pozwany wniósł o oddalenie apelacji. Sąd Okręgowy w Łodzi uznał apelację za niezasadną i oddalił ją na podstawie art. 385 kpc. Sąd pierwszej instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, a ustalenia faktyczne przyjął za własne. Zarzuty naruszenia art. 233 § 1 kpc nie zostały skutecznie postawione, gdyż powód nie wskazał konkretnych zasad ani przepisów naruszonych przy ocenie dowodów. Sąd podkreślił, że art. 233 § 1 kpc dotyczy oceny dowodów, a nie ustaleń faktycznych. Stan faktyczny nie był sporny. Sąd Rejonowy słusznie uznał, że jednorazowa transakcja utworzenia spółki Biuro (...) nie może być uznana za pozostawanie w stałych stosunkach gospodarczych, co wyklucza zastosowanie domniemania z art. 527 § 4 kc. Dowód z KRS spółki zależnej został pominięty na podstawie art. 381 kpc, gdyż mógł być powołany przed Sądem I instancji. W konsekwencji zarzuty naruszenia prawa materialnego uznano za niezasadne. Sąd Okręgowy nie obciążył powoda kosztami postępowania apelacyjnego na podstawie art. 102 kpc, uwzględniając jego sytuację finansową.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jednorazowa transakcja nie może być uznana za pozostawanie w stałych stosunkach gospodarczych.

Uzasadnienie

Stałe stosunki gospodarcze charakteryzują się długotrwałością i intensywnością współpracy, czego brak w przypadku jednorazowej transakcji utworzenia spółki w celu zakupu ośrodka wypoczynkowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

pozwany

Strony

NazwaTypRola
P. Z. – Syndyk masy upadłości P. S.innepowód
(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł.spółkapozwany

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 527 § § 4

Kodeks cywilny

Domniemanie, że przedsiębiorcy pozostającemu w stałych stosunkach gospodarczych z dłużnikiem było wiadome, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, nie ma zastosowania, gdy współpraca ma charakter jednorazowy.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna do oddalenia apelacji.

Pomocnicze

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepis ten reguluje ocenę wiarygodności i mocy dowodów, a nie ustalenia faktyczne czy wnioski.

k.p.c. art. 381

Kodeks postępowania cywilnego

Umożliwia sądowi drugiej instancji pominięcie nowych dowodów, które mogły być powołane przed sądem pierwszej instancji.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Pozwala na nieobciążanie strony kosztami postępowania w szczególnie uzasadnionych wypadkach, uwzględniając sytuację finansową strony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak stałych stosunków gospodarczych między dłużnikiem a pozwanym. Jednorazowa transakcja nie spełnia kryteriów stałych stosunków gospodarczych. Nieskuteczność zarzutu naruszenia art. 233 § 1 kpc z powodu braku wskazania konkretnych naruszeń. Możliwość pominięcia dowodu z dokumentu na podstawie art. 381 kpc.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 233 § 1 kpc poprzez niewłaściwą ocenę materiału dowodowego. Zarzut naruszenia art. 6 kc w zw. z art. 527 § 4 kc.

Godne uwagi sformułowania

Stałe stosunki gospodarcze, charakteryzujące się długotrwałością i intensywnością współpracy gospodarczej, dają podstawę do przyjęcia, że przedsiębiorca pozostający w takich relacjach wie o stanie majątkowym swego kontrahenta. Dlatego słusznie Sąd Rejonowy uznał, że jednorazowa transakcja nie może być uznana za pozostawanie w stałych stosunkach gospodarczych. Przepis art. 233 § 1 k.p.c. reguluje jedynie kwestię oceny wiarygodności i mocy dowodowej przeprowadzonych w sprawie dowodów, a nie poczynionych ustaleń faktycznych, czy wyprowadzonych z materiału dowodowego wniosków, bądź też ich brak.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'stałych stosunków gospodarczych' w kontekście skargi pauliańskiej oraz wymogów formalnych zarzutu naruszenia art. 233 § 1 kpc."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego jednorazowej transakcji i braku stałych relacji gospodarczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia skargi pauliańskiej i interpretacji pojęcia 'stałych stosunków gospodarczych', co jest istotne dla praktyków prawa upadłościowego i cywilnego. Zarzut naruszenia art. 233 kpc również stanowi częsty problem procesowy.

Kiedy jednorazowa transakcja może narazić na odpowiedzialność? Kluczowa interpretacja skargi pauliańskiej.

Sektor

inne

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

III Ca 95/21 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 24 września 2020 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi-Widzewa w Łodzi oddalił powództwo P. Z. – Syndyka masy upadłości P. S. przeciwko (...) spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną i nie obciążył strony powodowej kosztami postępowania. Powód wniósł apelację od tego rozstrzygnięcia zaskarżając wyrok w całości zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego w postaci art. 6 kc w zw. z art. 527 § 4 kc oraz przepisu prawa procesowego w postaci art. 233 § 1 kpc poprzez niewłaściwą ocenę zgromadzonego materiału dowodowego. Skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku przez uwzględnienie powództwa w całości i zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda kosztów procesu, a nadto o zasądzenie od pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego. Powód wniósł również o dopuszczenie dowodu z dokumentu w postaci wydruku z centralnej informacji rejestru przedsiębiorców KRS dotyczącego spółki (...) spółka z o.o. nr KRS (...) na okoliczność utworzenia przez pozwaną spółkę w lipcu 2020 r. spółki zależnej pod firmą (...) spółka z o.o. nr KRS (...) mającą siedzibę pod tym samym adresem (...) spółka z o.o. nr KRS (...) , w której również prezesem zarządu jest upadły P. S. i która posiada tożsamy przedmiot przeważającej działalności, o czym powód dowiedział się dopiero na etapie pisania apelacji. Pozwany wniósł o oddalenie apelacji i zasądzenie od powoda kosztów postępowania apelacyjnego. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Apelacja powoda nie jest zasadna i podlega oddaleniu. Sąd pierwszej instancji przeprowadził prawidłowo postępowanie dowodowe, na podstawie którego dokonał istotnych do rozstrzygnięcia sprawy ustaleń. Ustalenia te Sąd Okręgowy w Łodzi uznaje za prawidłowe i przyjmuje za własne, czyniąc integralną częścią poniższych rozważań. Na wstępie koniecznym jest odniesienie się do sformułowanych przez skarżącą zarzutów naruszenia przepisów postępowania, gdyż wnioski w tym zakresie z istoty swej determinują rozważania co do pozostałych zarzutów apelacyjnych, bowiem jedynie nieobarczone błędem ustalenia faktyczne, będące wynikiem należycie przeprowadzonego postępowania mogą być podstawą oceny prawidłowości kwestionowanego rozstrzygnięcia w kontekście twierdzeń o naruszeniu przepisów prawa materialnego. Apelujący wśród zarzutów naruszenia prawa procesowego zakwestionował dokonaną przez Sąd I instancji ocenę materiału dowodowego. Wskazać przy tym należy, że prawidłowe postawienie zarzutu naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. wymaga wskazania przez skarżącego konkretnych zasad (logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego, całokształtu zebranego materiału dowodowego, przeprowadzenia określonych dowodów niezgodnie z zasadami procedury cywilnej, na przykład niezgodnie z zasadą bezpośredniości) lub przepisów, które sąd naruszył przy ocenie określonych dowodów (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 16 grudnia 2005 r., III CK 314/05, lex nr 172176, z dnia 13 października 2004 r., III CK 245/04, lex nr 174185). Takie zaś zarzuty w sprawie niniejszej nie zostały postawione. Powód nie wskazał, w zakresie których konkretnie dowodów zebranych w sprawie Sąd uchybił zasadzie określonej w art. 233 § 1 k.p.c. oraz jakie zasady zostały przez Sąd naruszone przy ich ocenie, a zatem nie wykazał, iż doszło do przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów w zakresie któregoś z powyżej wymienionych kryteriów. Podkreślenia również wymaga, że przepis art. 233 § 1 k.p.c. reguluje jedynie kwestię oceny wiarygodności i mocy dowodowej przeprowadzonych w sprawie dowodów, a nie poczynionych ustaleń faktycznych, czy wyprowadzonych z materiału dowodowego wniosków, bądź też ich brak. Wskazać przy tym należy, że stan faktyczny niniejszej sprawy nie był między stronami sporny i został ustalony w oparciu o dowody z dokumentów, których wiarygodność nie była kwestionowana oraz zeznania Prezesa pozwanej spółki oraz świadka P. S. . Ocena materiału dowodowego odbywała się w kontekście spełnienia przesłanek z art. 527 § 4 kc zgodnie z którym, jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli korzyść majątkową uzyskał przedsiębiorca pozostający z dłużnikiem w stałych stosunkach gospodarczych, domniemywa się, że było mu wiadome, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. W ocenie Sądu Rejonowego dłużnik nie pozostawał z pozwaną spółką w stałych stosunkach gospodarczych i Sąd Okręgowy tę ocenę podziela. Stałe stosunki gospodarcze, charakteryzujące się długotrwałością i intensywnością współpracy gospodarczej, dają podstawę do przyjęcia, że przedsiębiorca pozostający w takich relacjach wie o stanie majątkowym swego kontrahenta. W niniejszej sprawie P. S. i pozwana spółka utworzyły spółkę Biuro (...) na skutek odpowiedzi na anons internetowy. Jak to ustalił Sąd Rejonowy, Spółka Biuro (...) została stworzona jedynie w celu zakupu ośrodka wypoczynkowego, do którego nie doszło, jednym z zabezpieczeń pozwanego w takiej sytuacji było zawarcie w umowie spółki opcji call, czyli żądania wykupu udziałów, z czego pozwany skorzystał. Dlatego słusznie Sąd Rejonowy uznał, że jednorazowa transakcja nie może być uznana za pozostawanie w stałych stosunkach gospodarczych. Okoliczność przytoczona we wniosku dowodowym zawartym w apelacji została pominięta przez Sad Okręgowy na podstawie art. 381 kpc , bowiem mogła być ona powołana przed Sądem I instancji, który zapadł we wrześniu 2020 r. a zatem już po utworzeniu spółki wskazanej we wniosku skarżącego. A zatem zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego uznać należy za niezasadne. Mając na uwadze powyższe Sąd Okręgowy, na podstwie art. 385 kpc oddalił apelację. Na podstawie art. 102 kpc Sąd Okręgowy nie obciążył powoda kosztami postępowania mając na uwadze sytuację finansową powoda.

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę