III CA 889/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Łodzi wyrokiem z dnia 17 października 2013 roku zasądził od pozwanej I. S. na rzecz powoda (...) Spółki Akcyjnej we W. kwotę 20.706,76 zł z ustawowymi odsetkami, rozkładając ją na 81 miesięcznych rat. Sąd uznał, że nowe zobowiązanie z 2 stycznia 2012 roku stanowiło odnowienie pierwotnej umowy pożyczki z 2005 roku, co czyniło zarzut przedawnienia roszczenia pierwotnego zbędnym. Sąd nie dopatrzył się również błędu pozwanej przy podpisywaniu zobowiązań. Pozwana wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów o odnowieniu (art. 506 § 2 kc) oraz o błędzie (art. 88 w zw. z art. 84 i 86 kc). Sąd Okręgowy w Warszawie uznał apelację za zasadną w części dotyczącej odnowienia, stwierdzając, że zobowiązanie z 22 lipca 2011 roku (a tym bardziej z 2 stycznia 2012 roku) nie stanowiło odnowienia, a jedynie zmianę sposobu spłaty zadłużenia wynikającego z umowy pożyczki. Sąd Okręgowy podkreślił, że w razie wątpliwości, zmiany w zobowiązaniu dotyczące jedynie czasu, miejsca lub sposobu spełnienia świadczenia nie stanowią odnowienia, chyba że strony miały wyraźny zamiar zaciągnięcia nowego zobowiązania. Niemniej jednak, Sąd Okręgowy utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, uznając powództwo za zasadne z innych przyczyn. Kluczowe okazało się ustalenie, że pozwana, podpisując zobowiązanie z 22 lipca 2011 roku (które było już przedawnione), zrzekła się zarzutu przedawnienia. Pozew został złożony przed upływem trzyletniego terminu przedawnienia biegnącego od daty zrzeczenia się zarzutu. Sąd Okręgowy oddalił również zarzut błędu pozwanej, przyjmując ustalenia Sądu Rejonowego za własne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia zrzeczenia się zarzutu przedawnienia, zwłaszcza w kontekście podpisania zobowiązania po upływie terminu przedawnienia, a także rozróżnienie między odnowieniem a zmianą sposobu spłaty zobowiązania.
Konkretne okoliczności faktyczne sprawy, które doprowadziły do uznania zrzeczenia się zarzutu przedawnienia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy podpisanie przez pozwaną zobowiązania na spłatę długu po terminie przedawnienia stanowi zrzeczenie się zarzutu przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podpisanie zobowiązania na spłatę długu po terminie przedawnienia, zwłaszcza gdy pozwana wiedziała o przedawnieniu, ale czuła się moralnie odpowiedzialna, stanowi zrzeczenie się zarzutu przedawnienia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zachowanie pozwanej, polegające na podpisaniu dokumentu dotyczącego zapłaty długu na innych zasadach po upływie terminu przedawnienia, przy jednoczesnym przyznaniu, że wiedziała o przedawnieniu, ale czuła się moralnie odpowiedzialna, świadczy o skutecznym zrzeczeniu się zarzutu przedawnienia. Zrzeczenie się zarzutu przedawnienia powoduje rozpoczęcie biegu przedawnienia na nowo.
Czy nowe zobowiązanie podpisane przez strony stanowi odnowienie pierwotnej umowy pożyczki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nowe zobowiązanie nie stanowi odnowienia pierwotnej umowy pożyczki, a jedynie zmianę sposobu spłaty zadłużenia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy stwierdził, że zobowiązanie z 22 lipca 2011 roku zawierało zmiany dotyczące sposobu spłaty zadłużenia oraz kwoty, ale nie stanowiło odnowienia w rozumieniu art. 506 § 2 kc, ponieważ nie było zamiaru umorzenia dotychczasowego zobowiązania i zaciągnięcia nowego. Wskazano, że w razie wątpliwości, zmiany dotyczące sposobu spełnienia świadczenia nie stanowią odnowienia.
Czy pozwana działała pod wpływem błędu co do wysokości zadłużenia lub skutków prawnych podpisanych zobowiązań?
Odpowiedź sądu
Nie, pozwana nie wykazała, aby działała pod wpływem błędu.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy przyjął ustalenia Sądu Rejonowego, zgodnie z którymi pozwana nie udowodniła, że pozostawała w błędzie co do wysokości zadłużenia oraz skutków prawnych podpisania zobowiązań. Pozwana sama przyznała, że widziała różnice w kwotach w obu zobowiązaniach.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Spółka Akcyjna we W. | spółka | powód |
| I. S. | osoba_fizyczna | pozwana |
Przepisy (18)
Główne
k.c. art. 118
Kodeks cywilny
Trzyletni okres przedawnienia roszczeń.
k.c. art. 506 § § 2
Kodeks cywilny
W razie wątpliwości poczytuje się, że zmiana treści dotychczasowego zobowiązania nie stanowi odnowienia.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku.
Pomocnicze
k.c. art. 88
Kodeks cywilny
Uchylenie się od skutków prawnych oświadczenia woli złożonego pod wpływem błędu lub groźby.
k.c. art. 84
Kodeks cywilny
Błąd jako podstawa uchylenia się od skutków prawnych oświadczenia woli.
k.c. art. 86
Kodeks cywilny
Podstępne wywołanie błędu.
k.c. art. 359
Kodeks cywilny
Odsetki od sumy pieniężnej.
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Skutki zwłoki.
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Termin spełnienia świadczenia.
k.c. art. 82
Kodeks cywilny
Nieważność oświadczenia woli złożonego pod wpływem choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego lub pod wpływem środków odurzających.
k.p.c. art. 320
Kodeks postępowania cywilnego
Rozłożenie zasądzonego świadczenia na raty.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady orzekania o kosztach procesu w szczególnie uzasadnionych wypadkach.
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Ocena dowodów przez sąd.
rozp. MS z 28.09.2002 art. §2 ust. 3
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Podstawa przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.
rozp. MS z 28.09.2002 art. §6 pkt 5
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Podstawa przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.
rozp. MS z 28.09.2002 art. §15 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Podstawa przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.
rozp. MS z 28.09.2002 art. §12 ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu
Podstawa przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu.
k.z. art. 264 § § 2
Kodeks zobowiązań
Zmiany w zobowiązaniu dotyczące jedynie czasu, miejsca lub sposobu spełnienia świadczenia oraz zmiany w oprocentowaniu lub innych dodatkowych świadczeniach, jak również wystawienie dokumentu nie stanowią same przez się odnowienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Podpisanie przez pozwaną zobowiązania na spłatę długu po terminie przedawnienia stanowi zrzeczenie się zarzutu przedawnienia. • Pozew został złożony przed upływem trzyletniego terminu przedawnienia biegnącego od daty zrzeczenia się zarzutu.
Odrzucone argumenty
Zobowiązanie z 22 lipca 2011 roku stanowiło odnowienie pierwotnej umowy pożyczki. • Pozwana działała pod wpływem błędu co do wysokości zadłużenia lub skutków prawnych podpisanych zobowiązań.
Godne uwagi sformułowania
W razie wątpliwości poczytuje się, że zmiana treści dotychczasowego zobowiązanie nie stanowi odnowienia. • Jeżeli dłużnik- po upływie terminu przedawnienia- wyraźnie uznaje dług, negocjuje z wierzycielem ugodę czy odnowienie, ustanawia zabezpieczeniem prowadzi pertraktacje co do trybu płatności, aż nazbyt wyraźnie deklaruje zamiar spełnienia świadczenia. • Przy ocenie zachowań ludzkich nie interesuje nas bowiem subiektywne wyobrażenie konkretnych osób o skutkach prawnych, lecz powszechnie przyjęte reguły znaczeniowe, które określają sens czynności prawnej.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia zrzeczenia się zarzutu przedawnienia, zwłaszcza w kontekście podpisania zobowiązania po upływie terminu przedawnienia, a także rozróżnienie między odnowieniem a zmianą sposobu spłaty zobowiązania."
Ograniczenia: Konkretne okoliczności faktyczne sprawy, które doprowadziły do uznania zrzeczenia się zarzutu przedawnienia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak pozornie korzystne dla dłużnika działania (podpisanie nowego zobowiązania, negocjacje) mogą prowadzić do utraty ochrony prawnej (przedawnienie), co jest ważną lekcją dla wszystkich stron umów.
“Podpisałeś dług po terminie? Uważaj, bo możesz stracić ochronę przedawnienia!”
Dane finansowe
WPS: 20 706,76 PLN
zasądzona kwota: 20 706,76 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.