III CA 814/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w Łodzi ustanowił służebność przesyłu dla linii energetycznej SN 15 kV na nieruchomości wnioskodawczyni G. G. na rzecz (...) S.A. w L. oraz zasądził jednorazowe wynagrodzenie w kwocie 8.130 zł. Wnioskodawczyni domagała się ustanowienia służebności i wynagrodzenia w wyższej kwocie, kwestionując m.in. sposób wyceny. Sąd Rejonowy oddalił wniosek w części dotyczącej linii 110 kV i 0,4 kV, uznając zarzut zasiedzenia. W zakresie linii 15 kV, Sąd Rejonowy uznał, że przedsiębiorca nie wykazał dobrej wiary przy budowie linii, a tym samym nie doszło do zasiedzenia. Wynagrodzenie zostało ustalone na podstawie opinii biegłego rzeczoznawcy majątkowego. Wnioskodawczyni wniosła apelację, zarzucając m.in. błędy w opiniach biegłych, nieuwzględnienie spadku wartości nieruchomości i zaniżenie wynagrodzenia. Sąd Okręgowy w Łodzi uznał apelację za zasadną. Zakwestionował opinie biegłych Sądu Rejonowego, dopuścił dowód z opinii innego biegłego (J. J.), która ustaliła wyższe wynagrodzenie w kwocie 59.400 zł, uwzględniające m.in. spadek wartości nieruchomości. Sąd Okręgowy zmienił postanowienie Sądu Rejonowego w zakresie wysokości wynagrodzenia i kosztów postępowania, zasądzając na rzecz wnioskodawczyni kwotę 59.400 zł oraz część kosztów postępowania. Zmieniono również rozstrzygnięcie o kosztach postępowania apelacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie wysokości wynagrodzenia za służebność przesyłu, uwzględnianie spadku wartości nieruchomości, ocena dobrej wiary przedsiębiorcy przy budowie infrastruktury przesyłowej, znaczenie decyzji administracyjnych jako tytułu prawnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji budowy linii energetycznej SN 15 kV w okresie braku jasnych regulacji prawnych i przy braku dobrej wiary przedsiębiorcy.
Zagadnienia prawne (4)
Czy przedsiębiorca przesyłowy nabył służebność przesyłu przez zasiedzenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w przypadku linii SN 15 kV nie doszło do zasiedzenia, ponieważ przedsiębiorca nie wykazał dobrej wiary przy budowie linii.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy uznał, że przedsiębiorca nie wykazał tytułu prawnego do budowy linii SN 15 kV, a decyzja wywłaszczeniowa dotyczyła innej linii. Brak było podstaw do przyjęcia dobrej wiary, co uniemożliwiło zasiedzenie przed upływem 30 lat.
Jaka jest wysokość odpowiedniego wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd Okręgowy zasądził 59.400 zł, uwzględniając spadek wartości nieruchomości.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał opinie biegłych Sądu Rejonowego za wadliwe, w szczególności za nieuwzględniające spadku wartości nieruchomości. Oparł się na opinii biegłego J. J., który wycenił wynagrodzenie na 59.400 zł, w tym rekompensatę za spadek wartości nieruchomości.
Czy decyzja administracyjna wydana na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości stanowi tytuł prawny do korzystania z nieruchomości i wyłącza możliwość zasiedzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja taka stanowi tytuł prawny i nie prowadzi do nabycia przez zasiedzenie służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy w uchwale III CZP 87/13 stwierdził, że wykonywanie uprawnień wynikających z decyzji wydanej na podstawie art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości, stanowiącej tytuł prawny do ich wykonywania, nie prowadzi do nabycia przez zasiedzenie służebności gruntowej odpowiadającej treści służebności przesyłu.
Czy właściciel nieruchomości nabytej w drodze darowizny może żądać wynagrodzenia za ustanowienie służebności przesyłu, uwzględniającego spadek wartości nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli nabycie nie było związane z obniżeniem ceny zakupu uwzględniającym istnienie linii.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że nabycie nieruchomości w drodze darowizny nie wyklucza żądania rekompensaty za spadek wartości nieruchomości, ponieważ nie nastąpiło wcześniejsze uwzględnienie tej straty w cenie zakupu. Właściciel może dochodzić tego roszczenia tylko w ramach sprawy o ustanowienie służebności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. G. | osoba_fizyczna | wnioskodawczyni |
| (...) S.A. w L. | spółka | uczestnik |
Przepisy (17)
Główne
k.c. art. 305¹
Kodeks cywilny
Umożliwia obciążenie nieruchomości prawem służebności przesyłu na rzecz przedsiębiorcy.
k.c. art. 305²
Kodeks cywilny
Reguluje możliwość żądania ustanowienia służebności przesyłu za wynagrodzeniem, gdy właściciel odmawia zawarcia umowy lub gdy przedsiębiorca odmawia.
Pomocnicze
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Prawo własności nie jest absolutne i podlega ograniczeniom.
u.z.t.w.n. art. 35 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości
Pozwalała organom administracji na zakładanie i przeprowadzanie na nieruchomościach urządzeń technicznych, w tym linii energetycznych, za zezwoleniem.
u.g.n. art. 124 § ust. 6
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Umożliwia uzyskanie orzeczenia zezwalającego na dostęp do urządzeń przesyłowych, jeśli decyzja wydana na podstawie art. 35 ust. 1 u.z.t.w.n. ograniczyła prawa właściciela.
k.c. art. 292
Kodeks cywilny
Dotyczy zasiedzenia służebności gruntowych.
k.c. art. 172
Kodeks cywilny
Dotyczy zasiedzenia nieruchomości.
k.c. art. 175
Kodeks cywilny
Stosowanie przepisów o zasiedzeniu nieruchomości do zasiedzenia służebności.
k.c. art. 123 § § 1 pkt 1
Kodeks cywilny
Przerwanie biegu terminu zasiedzenia.
k.p.c. art. 233 § §1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 162
Kodeks postępowania cywilnego
Zastrzeżenia do protokołu.
k.c. art. 8
Kodeks cywilny
Domniemanie dobrej wiary.
k.c. art. 520
Kodeks cywilny
Zasady ponoszenia kosztów postępowania nieprocesowego.
u.k.s.c. art. 113 § ust. 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Obciążenie przeciwnika kosztami sądowymi.
k.s.h. art. 492 § § 1 pkt 1
Kodeks spółek handlowych
Przejęcie spółki.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 5 § pkt 3
Określenie stawek minimalnych za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego § § 4 ust. 3
Wymogi dotyczące sporządzania operatu szacunkowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak dobrej wiary przedsiębiorcy przy budowie linii SN 15 kV. • Niewystarczający tytuł prawny do korzystania z nieruchomości. • Wadliwe opinie biegłych Sądu Rejonowego. • Konieczność uwzględnienia spadku wartości nieruchomości w wynagrodzeniu. • Niewłaściwe zakwalifikowanie nieruchomości jako rolnej.
Odrzucone argumenty
Zasiedzenie służebności przesyłu. • Decyzja wywłaszczeniowa jako podstawa korzystania z nieruchomości (w odniesieniu do linii SN 15 kV). • Wynagrodzenie ustalone przez biegłych Sądu Rejonowego jest odpowiednie.
Godne uwagi sformułowania
Prawo własności nie ma absolutnego charakteru. • Samo posiadanie przez uczestnika decyzji administracyjnych o lokalizacji linii i pozwolenia budowlane, bez orzeczenia o wywłaszczeniu, nie gwarantują posiadania w dobrej wierze. • Wnioskodawczyni „nie wygrała sprawy”, lecz nastąpiło uregulowanie wzajemnych praw i obowiązków stron w stosunku do nieruchomości.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości wynagrodzenia za służebność przesyłu, uwzględnianie spadku wartości nieruchomości, ocena dobrej wiary przedsiębiorcy przy budowie infrastruktury przesyłowej, znaczenie decyzji administracyjnych jako tytułu prawnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy linii energetycznej SN 15 kV w okresie braku jasnych regulacji prawnych i przy braku dobrej wiary przedsiębiorcy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu służebności przesyłu i wynagrodzenia za korzystanie z nieruchomości, a także pokazuje, jak sądy oceniają tytuły prawne do infrastruktury przesyłowej i jak ustalają należne właścicielom rekompensaty.
“Czy twoja działka jest obciążona linią energetyczną? Dowiedz się, jakie wynagrodzenie Ci się należy!”
Dane finansowe
WPS: 68 086 PLN
wynagrodzenie za służebność przesyłu: 8130 PLN
wynagrodzenie za służebność przesyłu (po zmianie przez Sąd Okręgowy): 59 400 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.