III CA 779/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia powoda R. B. o zasądzenie odszkodowania od pozwanej (...) S.A. w P. w związku z uszkodzeniem zębów spowodowanym metalową śrubą znajdującą się w hot-dogu zakupionym na stacji paliw pozwanej. Sąd Rejonowy w Gliwicach zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 10300 zł, uznając odpowiedzialność pozwanej na zasadzie ryzyka (art. 435 § 1 k.c.), ponieważ sprzedaż hot-dogów była częścią działalności usługowej przedsiębiorstwa wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody. Sąd Rejonowy ustalił, że śruba znajdowała się w hot-dogu, a pozwana nie wykazała zaistnienia przesłanek egzoneracyjnych (siła wyższa, wina osoby trzeciej). Pozwana wniosła apelację, zarzucając m.in. niewłaściwe zastosowanie art. 435 § 1 k.c. oraz dowolną ocenę materiału dowodowego. Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił apelację. Sąd Okręgowy potwierdził, że stacja paliw może być uznana za przedsiębiorstwo wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody, a szkoda powstała w wyniku „ruchu” tego przedsiębiorstwa. Ponadto, sąd wskazał, że pozwana ponosi odpowiedzialność również na zasadzie winy (art. 415 k.c.) i kontraktowej (art. 471 k.c.), ponieważ sprzedała produkt niezdatny do spożycia, a nie wykazała braku swojej winy ani należytego stosowania procedur bezpieczeństwa. Sąd Okręgowy uznał, że pozwana nie wykazała, jak w konkretnym przypadku zastosowano procedury kontroli jakości i doboru dostawców, co mogłoby zapobiec znalezieniu się ciała obcego w produkcie. W konsekwencji, sąd uznał, że pozwana ponosi odpowiedzialność co najmniej z tytułu niedbalstwa. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego nastąpiło na zasadach ogólnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie odpowiedzialności przedsiębiorcy na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.) za szkody związane z produktami sprzedawanymi w ramach działalności, nawet jeśli nie są one bezpośrednio związane z siłami przyrody, ale z ruchem przedsiębiorstwa. Wskazanie na odpowiedzialność na zasadzie winy (art. 415 k.c.) i kontraktowej (art. 471 k.c.) w przypadku sprzedaży wadliwego produktu i niewykazania braku winy przez sprzedawcę.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego (śruba w hot-dogu), ale zasady odpowiedzialności są szeroko stosowalne do innych produktów spożywczych sprzedawanych przez przedsiębiorców.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przedsiębiorca prowadzący stację paliw odpowiada na zasadzie ryzyka za szkodę wyrządzoną przez wadliwy produkt (hot-doga ze śrubą) sprzedany klientowi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przedsiębiorca prowadzący stację paliw może odpowiadać na zasadzie ryzyka na podstawie art. 435 § 1 k.c., jeśli szkoda powstała w wyniku „ruchu” przedsiębiorstwa.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że stacja paliw jest przedsiębiorstwem wprawianym w ruch za pomocą sił przyrody (energia elektryczna, przepompowywanie paliw), a sprzedaż wadliwego produktu jest funkcjonalnie związana z działalnością tego przedsiębiorstwa.
Czy przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność za szkodę na zasadzie winy, jeśli sprzedał produkt zawierający ciało obce (śrubę), mimo posiadania procedur bezpieczeństwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przedsiębiorca ponosi odpowiedzialność na zasadzie winy (co najmniej niedbalstwa) jeśli nie wykaże, że do powstania szkody nie doszło z jego winy, a sprzedany produkt był niezgodny z umową.
Uzasadnienie
Pozwana nie wykazała, że zastosowała swoje procedury bezpieczeństwa w sposób skuteczny w tym konkretnym przypadku, co doprowadziło do sprzedaży produktu ze śrubą. Sprzedaż produktu niezdatnego do spożycia stanowi co najmniej niedbalstwo.
Czy sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa cywilnego, w tym dotyczące odpowiedzialności za szkodę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ocena materiału dowodowego dokonana przez Sąd Rejonowy mieściła się w granicach art. 233 § 1 k.p.c., a wnioski były logiczne i zgodne z dowodami.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego są prawidłowe, a zarzuty apelacji dotyczące dowolnej oceny dowodów nie znalazły uzasadnienia. Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił, że pozwana nie wykazała przesłanek egzoneracyjnych.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. B. | osoba_fizyczna | powód |
| (...) Spółka Akcyjna w P. | spółka | pozwana |
| (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. | spółka | interwenient uboczny |
| (...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w P. | spółka | interwenient uboczny |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 435 § 1
Kodeks cywilny
Przedsiębiorstwo prowadzone na własny rachunek wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody odpowiada na zasadzie ryzyka za szkodę wyrządzoną przez ruch tego przedsiębiorstwa, chyba że nastąpiła ona wskutek siły wyższej, winy poszkodowanego lub osoby trzeciej.
k.c. art. 444 § 1
Kodeks cywilny
W myśl art. 444 § 1 k.c. w zw. z art. 435 k.c., odszkodowanie obejmuje straty poniesione przez poszkodowanego oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono.
k.c. art. 445 § 1
Kodeks cywilny
W myśl art. 445 § 1 k.c. w zw. z art. 435 k.c., sąd może zasądzić odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Pomocnicze
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. Odpowiedzialność na zasadzie winy.
k.c. art. 471
Kodeks cywilny
Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że ponosi odpowiedzialność za okoliczności, za które nie ponosi odpowiedzialności.
k.c. art. 361 § 1
Kodeks cywilny
Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działań lub zaniechań, z których wynikła szkoda.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów postępowania.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie apelacji.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
k.p.c. art. 6
Kodeks postępowania cywilnego
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z określonych faktów wywodzi skutki prawne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odpowiedzialność pozwanej na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.) ze względu na charakter działalności stacji paliw. • Odpowiedzialność pozwanej na zasadzie winy (art. 415 k.c.) z uwagi na sprzedaż produktu niezdatnego do spożycia i brak wykazania braku winy. • Odpowiedzialność pozwanej kontraktowa (art. 471 k.c.) z uwagi na nienależyte wykonanie umowy sprzedaży. • Niewykazanie przez pozwaną przesłanek egzoneracyjnych (siła wyższa, wyłączna wina poszkodowanego lub osoby trzeciej). • Prawidłowość oceny materiału dowodowego przez Sąd Rejonowy.
Odrzucone argumenty
Zarzuty apelacji dotyczące niewłaściwego zastosowania art. 435 k.c. • Zarzuty apelacji dotyczące dowolnej oceny materiału dowodowego przez Sąd Rejonowy. • Twierdzenie pozwanej, że szkoda nie wynikała z „ruchu” przedsiębiorstwa wprawianego w ruch za pomocą sił przyrody. • Wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków, który został uznany za nieistotny dla rozstrzygnięcia.
Godne uwagi sformułowania
„pozwana nie zdołał wykazać zaistnienia żadnej z przesłanek egzoneracyjnych” • „pozwana musi wykazać, że kto inny doprowadził do znalezienia się tej śruby w produkcie, musi go wskazać i wykazać winę, aby wykazać brak swojej winy” • „sprzedała powodowi produkt przeznaczony do spożycia ze śrubą, której nie powinno w nim być (por. domniemanie faktyczne z art. 231 k.p.c.)” • „nie chodzi w tej sprawie stricte o to, że to pozwana pozostawiła śrubę w bułce (tak mogło być, ale nie musiało), ale o to, że przedstawione przez nią opisy procedur – same w sobie – nie zapewniają bezpieczeństwa.” • „zachodzi więc jednocześnie zbieg odpowiedzialności deliktowej i kontraktowej po stronie pozwanej (art. 443 k.c.)”
Skład orzekający
Roman Troll
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności przedsiębiorcy na zasadzie ryzyka (art. 435 k.c.) za szkody związane z produktami sprzedawanymi w ramach działalności, nawet jeśli nie są one bezpośrednio związane z siłami przyrody, ale z ruchem przedsiębiorstwa. Wskazanie na odpowiedzialność na zasadzie winy (art. 415 k.c.) i kontraktowej (art. 471 k.c.) w przypadku sprzedaży wadliwego produktu i niewykazania braku winy przez sprzedawcę."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego (śruba w hot-dogu), ale zasady odpowiedzialności są szeroko stosowalne do innych produktów spożywczych sprzedawanych przez przedsiębiorców.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa jest interesująca ze względu na nietypowy przedmiot szkody (śruba w hot-dogu) i potwierdzenie odpowiedzialności przedsiębiorcy na zasadzie ryzyka, co ma szerokie implikacje dla branży gastronomicznej i handlowej.
“Metalowa śruba w hot-dogu – stacja paliw zapłaci odszkodowanie!”
Dane finansowe
WPS: 10 470 PLN
odszkodowanie i zadośćuczynienie: 10 300 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu odwoławczym: 1800 PLN
Sektor
usługi
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.