III Ca 649/22

Sąd Rejonowy w ŁowiczuŁowicz
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniarejonowy
wyrok zaocznyapelacjauzasadnienie wyrokukontrola instancyjnapostępowanie cywilnedowodyuchylenie wyroku

Sąd Okręgowy uchylił wyrok Sądu Rejonowego oddalający powództwo z powodu braku uzasadnienia, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Rejonowy w Łowiczu wydał wyrok zaoczny oddalający powództwo (...) Spółki Akcyjnej przeciwko P. K. o zapłatę. Powódka wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego i niezastosowanie art. 308 § 1 k.p.c. Kluczowym problemem okazał się brak sporządzonego uzasadnienia wyroku zaocznego, co uniemożliwiło stronie powodowej poznanie motywów rozstrzygnięcia i kontrolę instancyjną. Sąd Okręgowy uznał ten zarzut za trafny i uchylił zaskarżony wyrok, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.

Sąd Rejonowy w Łowiczu wydał wyrok zaoczny z dnia 10 listopada 2021 r., oddalając powództwo (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. przeciwko P. K. o zapłatę. Powódka złożyła apelację, domagając się zmiany wyroku i zasądzenia dochodzonego roszczenia lub uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, a także zasądzenia kosztów postępowania za obie instancje. W apelacji podniesiono zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 233 § 1 k.p.c. (niewłaściwe zastosowanie, brak wszechstronnego rozważenia materiału dowodowego), art. 308 § 1 k.p.c. (nieprzeprowadzenie dowodów z dokumentów utrwalonych za pomocą urządzeń wskazanych w przepisie), art. 339 § 2 k.p.c. (niewłaściwe zastosowanie, przyjęcie uzasadnionych wątpliwości) oraz art. 208 § 1 k.p.c. (niezastosowanie, zaniechanie wezwania do przedstawienia dowodów). Dodatkowo wskazano na niemożność sporządzenia uzasadnienia wyroku zaocznego przez Sąd I instancji, co uniemożliwiło poznanie przyczyn oddalenia powództwa. Sąd Okręgowy ustalił, że akta zostały przedstawione bez uzasadnienia, a Prezes Sądu Rejonowego poinformował o niemożności jego sporządzenia z powodu długotrwałego zwolnienia lekarskiego asesora sądowego. Sąd Okręgowy uznał zarzut braku uzasadnienia za trafny, stwierdzając, że uniemożliwiło to stronie powodowej poznanie motywów rozstrzygnięcia i kontrolę instancyjną. Brak uzasadnienia uniemożliwił zbadanie stanu faktycznego, dowodów, ich oceny oraz zastosowanych norm prawa materialnego, a także ograniczył możliwość formułowania zarzutów apelacyjnych. W związku z tym, na podstawie art. 386 § 4 k.p.c., Sąd Okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, który ma uwzględnić poczynione rozważania, dokonać ustaleń faktycznych i oceny prawnej, a następnie rozstrzygnąć o zasadności żądania pozwu. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego zostało odłożone do końcowego orzeczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, brak uzasadnienia wyroku zaocznego uniemożliwia poznanie motywów rozstrzygnięcia, kontrolę instancyjną oraz realizację funkcji procesowych, co stanowi podstawę do uchylenia orzeczenia.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy uznał, że brak uzasadnienia wyroku zaocznego, spowodowany nieobecnością sędziego, uniemożliwił stronie powodowej poznanie podstaw oddalenia powództwa, ocenę dowodów i zastosowanych przepisów, a także ograniczył możliwość formułowania zarzutów apelacyjnych. Taki stan rzeczy skutkuje niemożnością zbadania prawidłowości orzeczenia przez sąd II instancji, co uzasadnia jego uchylenie na podstawie art. 386 § 4 k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

powódka

Strony

NazwaTypRola
(...) Spółka Akcyjnaspółkapowódka
P. K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (7)

Główne

k.p.c. art. 386 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w przypadku stwierdzenia nieważności lub naruszenia przepisów, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Niewłaściwe zastosowanie, polegające na braku wszechstronnego rozważenia materiału i odmówieniu mocy dowodowej przedłożonym dowodom.

k.p.c. art. 308 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Niezastosowanie przepisu przez Sąd I instancji, zaniechanie przeprowadzenia dowodów z przedłożonych dokumentów.

k.p.c. art. 339 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Niewłaściwe zastosowanie, przyjęcie przez Sąd, że w sprawie zachodzą uzasadnione wątpliwości, mimo że takie wątpliwości nie zachodziły.

k.p.c. art. 208 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Niezastosowanie przepisu, zaniechanie wezwania strony powodowej do przedstawienia dowodów i zajęcia stanowiska w celu wyjaśnienia wątpliwości.

k.p.c. art. 331 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Tryb zawiadomienia pełnomocnika powoda o niemożności sporządzenia uzasadnienia wyroku zaocznego.

k.p.c. art. 108 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania odwoławczego przy uchyleniu orzeczenia i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak sporządzenia uzasadnienia wyroku zaocznego przez Sąd I instancji, co uniemożliwiło poznanie motywów rozstrzygnięcia i kontrolę instancyjną.

Godne uwagi sformułowania

brak uzasadnienia powoduje, że została uniemożliwiona realizacja jednej z jego podstawowych funkcji, jaką jest kontrolowalność decyzji Sądu i skutkuje to uchyleniem orzeczenia, którego prawidłowość nie może zostać zbadana przez Sąd II instancji. brak uzasadnienia nie można zbadać, czy została rozpoznana przez Sąd I instancji istota sprawy, jaki został ustalony stan faktyczny spawy, na jakich dowodach oparł się Sąd Rejonowy, a jakim odmówił wiarygodności, oraz jakie normy prawa materialnego zostały przez niego zastosowane, a wiec nie wiadomo co legło u podstaw oddalenia powództwa powódki. powódka została ograniczona w możliwości postawienia zarzutów apelacyjnych, a to z powodu nie poznania motywów rozstrzygnięcia przez Sąd I instancji.

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Podkreślenie wagi uzasadnienia wyroku dla kontroli instancyjnej i realizacji praw procesowych stron, zwłaszcza w kontekście wyroków zaocznych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku uzasadnienia z powodu nieobecności sędziego; nie rozstrzyga merytorycznie sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje fundamentalne znaczenie uzasadnienia wyroku dla sprawiedliwości procesowej i możliwości obrony praw strony. Pokazuje, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia orzeczenia.

Brak uzasadnienia wyroku zaocznego: dlaczego to kluczowy błąd, który może unieważnić orzeczenie?

0
Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 649/22 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem zaocznym z dnia 10 listopada 2021r. Sąd Rejonowy w Łowiczu oddalił powództwo (...) Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. przeciwko P. K. o zapłatę. Na powyższe orzeczenie złożyła apelację powódka, zaskarżając wyrok w całości. Skarżąca wnosiła o zmianę zaskarżonego wyroki i zasądzenie roszczenia dochodzonego pozwem od pozwanego na rzecz powódki, ewentualnie wnosiła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Ponadto wnosiła o zasądzenie kosztów postępowania za obie instancje. Powyższemu wyrokowi zarzuciła: 1. naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, a to: - art. 233 § 1 k.p.c. , poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. brak wszechstronnego rozważania materiału i odmówienie mocy dowodowej przedłożonym w sprawie dowodom w postaci wydruków, w sytuacji gdy przedmiotowe wydruki winny być traktowane jako dowody należycie wskazujące istnienie przysługującej wierzytelności; - art. 308§1 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie przez Sąd I instancji przeprowadzenia dowodów z przedłożonych w postepowaniu dokumentów jako dowodów utrwalonych za pomocą urządzeń wskazanych w wymienionym przepisie; - art. 339§2 k.p.c. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie przez Sąd, że w sprawie zachodzą uzasadnione wątpliwości, w sytuacji, gdy w sprawie takie wątpliwości nie zachodziły, czego skutkiem powinno być przyjęcie wskazanych przez powódkę twierdzeń za prawdziwe; - art. 208 § 1 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie i wobec powzięcia wątpliwości przez Sąd I instancji zaniechanie wezwania strony powodowej do przedstawienia dowodów oraz zajęcia stanowiska celem wyjaśnienia wspomnianych wątpliwości. Ponadto w apelacji powódka podnosiła również, że w związku z niemożnością sporządzenia uzasadnienia wyroku zaocznego przez Sąd I instancji nie zna przyczyn oddalenia powództwa i zarzuty sformułowała nie znając treści uzasadnienia. Dodatkowo Sąd Okręgowy ustalił: Sąd Rejonowy przedstawił akta w raz z apelacją powódki bez sporządzonego uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Prezes Sądu Rejonowego w Łowiczu zawiadomił w trybie art. 331§4 k.p.c. pełnomocnika powoda , że sporządzenie uzasadnienia wyroku zaocznego jest niemożliwe z uwagi na długotrwałe zwolnienie lekarskie asesora sądowego, który wydał wyrok. Sąd Okręgowy zważył co następuje: Trafny okazał się zarzut powódki, że na skutek nie sporządzenia przez Sąd I instancji uzasadnienia zaskarżonego wyroku uniemożliwiano stronie powodowej poznania sfery motywacyjnej zaskarżonego rozstrzygnięcia tj. jego motywów i podstaw, w szczególności faktów, które Sąd uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, i przyczyn dla których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, a także uczynienie niemożliwym poddanie w/w orzeczenia ocenie instancyjnej. Z powyższego powodu niniejszej spawie zachodzi konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania spawy do ponownego rozpoznania. Należy podnieść, że w niniejszej spawie nie zostało sporządzone uzasadnienie zaskarżonego wyroku z uwagi na długotrwałe zwolnienie lekarskie asesora sądowego, który wydawał zaskarżone orzeczenie. Okoliczność ta powoduje, że zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej. Trzeba wskazać, że brak uzasadniania powoduje, że została uniemożliwiona realizacja jednej z jego podstawowych funkcji, jaką jest kontrolowalność decyzji Sądu i skutkuje to uchyleniem orzeczenia, którego prawidłowość nie może zostać zbadana przez Sąd II instancji. Na skutek braku uzasadnienia nie można zbadać, czy została rozpoznana przez Sąd I instancji istota sprawy, jaki został ustalony stan faktyczny spawy, na jakich dowodach oparł się Sąd Rejonowy, a jakim odmówił wiarygodności, oraz jakie normy prawa materialnego zostały przez niego zastosowane, a wiec nie wiadomo co legło u podstaw oddalenia powództwa powódki. Ponadto powódka została ograniczona w możliwości postawienia zarzutów apelacyjnych, a to z powodu nie poznania motywów rozstrzygnięcia przez Sąd I instancji. To wszystko powoduje, że zaskarżone orzeczenie nie może się ostać i winno zostać uchylone. Konieczne stało się zatem wydanie orzeczenia kasatoryjnego przewidzianego w art. 386 § 4 k.p.c. Dopiero stan faktyczny ustalony w zgodzie z przepisami prawa procesowego pozwoli na ocenę zasadności żądania pozwu od strony przepisów prawa materialnego. Z uwagi na powyższe bezprzedmiotowe było ustosunkowanie się do pozostałych zarzutów apelacyjnych. Sąd Rejonowy ponownie zatem rozpozna niniejszą sprawę mając na względzie powyżej poczynione rozważania, dokona ustaleń faktycznych, bacząc by uwzględniały one wszystkie okoliczności relewantne. Następnie, w oparciu o nie ponownie rozstrzygnie o zasadności stanowisk stron niniejszego postępowania w świetle przepisów prawa, po uprzednim należytym odniesieniu się i rozważeniu okoliczności i argumentów podnoszonych w tym względzie przez strony. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy, winien wszechstronnie ocenić zgłoszone dowody i poczynić ustalenia faktyczne, co do okoliczności istotnych w sprawie z uwagi na znajdujące w tym procesie zastosowanie normy prawa materialnego oraz dokonać - w tym samym kontekście - oceny prawnej skuteczności zgłoszonych zarzutów. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku art. 386 §4 k.p.c. w zw. z art. 108 §2 k.p.c. W wypadku uchylenia orzeczenia co do istoty sprawy powstaje stan rzeczy taki, jakby uchylone orzeczenie nie zostało wydane. Rozstrzygając o kosztach procesu w orzeczeniu kończącym postępowanie, sąd I instancji, który ponownie będzie rozpoznał sprawę w następstwie uchylenia wyroku przez sąd II instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania odwoławczego ( art. 108 par. 2 k.p.c. ), orzeka o całości kosztów poniesionych przez każdą ze stron od chwili wytoczenia powództwa, rozliczając je przy zastosowaniu reguł określonych w art. 98 - 110 k.p.c. w odniesieniu do wyniku sprawy zawartego w końcowym rozstrzygnięciu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI