III CA 564/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy oddalił apelację uczestniczki postępowania, uznając za prawidłowy wpis w księdze wieczystej dotyczący właścicieli wyodrębnionych lokali, który nie wymaga ujawniania ich imienia i nazwiska.
Sąd Rejonowy utrzymał w mocy wpis referendarza sądowego prostujący księgę wieczystą nieruchomości gruntowej, z której wyodrębniono dwa lokale. Wpis ten polegał na ujawnieniu udziałów właścicieli lokali w nieruchomości wspólnej, bez podawania ich imion i nazwisk. Uczestniczka postępowania wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących ujawniania właścicieli. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając wpis za prawidłowy i zgodny z obowiązującymi przepisami rozporządzeń wykonawczych do ustawy o księgach wieczystych.
Sprawa dotyczyła wpisu w księdze wieczystej nieruchomości gruntowej, z której wyodrębniono dwa lokale. Referendarz sądowy dokonał sprostowania wpisu z urzędu, usuwając dotychczasowe wpisy i wpisując udziały właścicieli lokali w nieruchomości wspólnej. Sąd Rejonowy utrzymał ten wpis w mocy, uznając, że przepisy rozporządzeń wykonawczych do ustawy o księgach wieczystych nie przewidują ujawniania właścicieli wyodrębnionych lokali z imienia i nazwiska w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości wspólnej. Sąd wskazał, że wystarczające jest ujawnienie wielkości udziału, numeru lokalu i numeru księgi wieczystej prowadzonej dla danego lokalu. Uczestniczka postępowania wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów rozporządzenia z dnia 21 listopada 2013 roku, które jej zdaniem pozwalały na ujawnienie jej jako właścicielki z imienia i nazwiska. Podniosła również zarzut dotyczący różnych oznaczeń nieruchomości w ewidencji gruntów. Sąd Okręgowy oddalił apelację, uznając ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego za prawidłowe. Sąd Okręgowy stwierdził, że interpretacja przepisów przez Sąd Rejonowy była właściwa, a zarzuty apelacji niezasadne. Podkreślono, że przepisy nie zróżnicowują sposobu dokonywania wpisów w zależności od wielkości nieruchomości czy liczby lokali, a wskazane przez skarżącą różnice w oznaczeniu nieruchomości są nieistotne.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy rozporządzeń wykonawczych do ustawy o księgach wieczystych nie przewidują ujawniania właścicieli wyodrębnionych lokali z imienia i nazwiska w księdze wieczystej nieruchomości wspólnej. Wystarczające jest ujawnienie wielkości udziału, numeru lokalu i numeru księgi wieczystej prowadzonej dla danego lokalu.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na treści przepisów rozporządzeń wykonawczych do ustawy o księgach wieczystych, które określają sposób ujawniania właścicieli wyodrębnionych lokali w księdze wieczystej nieruchomości wspólnej. Przepisy te nie przewidują wpisu imienia i nazwiska właściciela, a jedynie wskazanie jego udziału w nieruchomości wspólnej poprzez numer lokalu i numer księgi wieczystej dla lokalu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
uczestniczka postępowania (w zakresie utrzymania wpisu)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. N. - B. | osoba_fizyczna | uczestniczka postępowania |
Przepisy (5)
Główne
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 roku w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym § § 36, § 37
Szczegółowo określa sposób wpisu właściciela wyodrębnionego lokalu w rubryce 2.3, w tym pola dotyczące numeru udziału, wielkości udziału w nieruchomości wspólnej, numeru księgi wieczystej dla lokalu i numeru lokalu.
Pomocnicze
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 marca 1992 roku w sprawie wykonania przepisów ustawy o księgach wieczystych i hipotece § § 30
Określa sposób wpisu w księdze wieczystej nieruchomości, z której wydzielono lokale, wskazując na wpis właścicieli wydzielonych lokali oraz stosunek, w jakim uczestniczą we wspólnej własności, numer lokalu i oznaczenie księgi wieczystej lokalu.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 września 2001 roku w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów § § 49 ust. 1 pkt 2
Określa, że w dziale II księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, z której wyodrębniono lokale, wpisuje się właściciela lokalu i wielkość udziału w nieruchomości wspólnej.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy rozporządzeń wykonawczych do ustawy o księgach wieczystych nie przewidują ujawniania właścicieli wyodrębnionych lokali z imienia i nazwiska w księdze wieczystej nieruchomości wspólnej. Wpis wielkości udziału, numeru lokalu i numeru księgi wieczystej dla lokalu jest wystarczający do identyfikacji właściciela w księdze wieczystej nieruchomości wspólnej. Różnice w oznaczeniu nieruchomości (np. wielka/mała litera 'a') oraz wielkość domu i liczba lokali są prawnie obojętne dla sposobu dokonywania wpisów.
Odrzucone argumenty
Przepisy rozporządzenia z dnia 21 listopada 2013 roku pozwalają na ujawnienie właściciela wyodrębnionego lokalu z imienia i nazwiska w księdze wieczystej nieruchomości wspólnej. Nieruchomość gruntowa posiada dwa różne położenia w dokumentach ewidencyjnych. Nieruchomość jest zabudowana małym domem jednorodzinnym z dwoma lokalami, co powinno wpływać na sposób wpisu.
Godne uwagi sformułowania
Wpis ten jest za każdym razem aktualny, niezależnie od zmian podmiotowych w księdze wieczystej prowadzonej dla lokalu mieszkalnego. Niezależnie od przyczyn dokonywanych zmian w prawie własności lokali, każdoczesnemu właścicielowi przypada udział w częściach wspólnych, gdyż jest on wskazany poprzez wielkość udziału, numer lokalu i numer księgi wieczystej dla niego prowadzonej. Ustawodawca w żaden bowiem sposób nie zróżnicował bowiem sposobu dokonywania wpisów w księdze wieczystej w zależności od wielkości nieruchomości i ilości wyodrębnionych lokali znajdujących się na niej.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ujawniania właścicieli wyodrębnionych lokali w księgach wieczystych nieruchomości wspólnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego sposobu wpisu w księdze wieczystej nieruchomości wspólnej, z której wyodrębniono lokale.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa rzeczowego i ksiąg wieczystych, który może być interesujący dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie, choć nie ma szerszego znaczenia dla ogółu.
“Jak prawidłowo wpisać właściciela lokalu w księdze wieczystej nieruchomości wspólnej? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III Ca 564/15 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 marca 2015 r. Sąd Rejonowy dla Łodzi - Śródmieścia w Łodzi utrzymał w mocy zaskarżony wpis referendarza sądowego z dnia 19 stycznia 2015 r. o sprostowaniu z urzędu w dziale II księgi wieczystej (...) poprzez wykreślenie dotychczasowych wpisów oraz wpisanie w tym dziale: 1) pod liczbą porządkową 1 w polu 2.3.0.3. "wielkość udziału" polu A: "1/2", polu 2.3.0.4 "numer księgi" - (...) polu 2.3.0.5 "numer lokalu" - "1"; 2) pod liczbą porządkową 2 w polu 2.3.0.3. "wielkość udziału" polu A: "1/2", polu 2.3.0.4 "numer księgi" - (...) polu 2.3.0.5 "numer lokalu" - "2"; Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny: Księga wieczysta Kw. nr (...) jest urządzona dla nieruchomości gruntowej położonej w Ł. , przy ul. (...) , oznaczonej jako działka nr (...) , o pow. 0,0550 ha. Z przedmiotowej nieruchomości wyodrębniono lokal nr (...) , dla którego założono księgę wieczystą Kw. nr (...) oraz lokal nr (...) , dla którego założono Kw. nr (...) . Przy zakładaniu ksiąg wieczystych dla odrębnych własności lokali, właścicielem nieruchomości był Skarb Państwa, a następnie Gmina Ł. . W księdze wieczystej nr (...) właścicieli wyodrębnionych lokali ujawniono przez następujące wpisy: "właściciel lokalu nr (...) , wpisanego w księdze wieczystej Kw. (...) jako współużytkownik wieczysty w 1/2 części i jako współwłaściciel części budynku mieszkalnego, opisanego w dziale I - O oraz właściciel lokalu nr (...) wpisanego w księdze wieczystej Kw. (...) jako współużytkownik wieczysty w 1/2 części i jako współwłaściciel części budynku mieszkalnego, opisanego w dziale I - O. Dnia 1 grudnia 1999 roku L. N. złożyła wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności gruntu położonego w Ł. , przy ul. (...) o powierzchni 550 m 2 , oznaczonej jako działka nr (...) w obrębie B - 26, posiadającego księgę wieczystą Kw. (...) , stanowiącego dotychczas własność Gminy Ł. , a będącego w użytkowaniu wieczystym L. N. w 3/4 częściach oraz A. B. w 1/4 części. Do wniosku wnioskodawczyni dołączyła ostateczną decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia 5 listopada 1999 roku znak: (...) ;V. (...) orzekającą przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności wyżej opisanej nieruchomości. Sąd realizując przedmiotowy wniosek dokonał wykreślenia wpisów Gminy miejskiej Ł. oraz wpisów dotyczących prawa użytkowania wieczystego, w tym wpisów o treści: "właściciel lokalu nr (...) , wpisanego w księdze wieczystej Kw. (...) jako współużytkownik wieczysty w 1/2 części i jako współwłaściciel części budynku mieszkalnego, opisanego w dziale I-O oraz właściciel lokalu nr (...) , wpisanego w księdze wieczystej Kw. (...) jako współużytkownik wieczysty w 1/2 części i jako współwłaściciel części budynku mieszkalnego, opisanego w dziale I-O" a w to miejsce wpisał: " L. N. , córka (...) - współwłaścicielka do 1/4 części, A. J. B. , córka S. i L. współwłaścicielka do 1/4 części, L. N. , córka (...) - współwłaścicielka do 1/2 części". Jako podstawę do dokonania przedmiotowego wpisu powołano wyżej wskazaną decyzję prezydenta Miasta Ł. z dnia 5 listopada 1999 roku. Dnia 19 stycznia 2015 roku referendarz sądowy, z urzędu, wydał postanowienie o sprostowaniu wpisu, a następnie na jego podstawie sprostował wpis w dziale II księgi wieczystej (...) poprzez wykreślenie dotychczasowych wpisów oraz wpisanie w tym dziale: 1) pod liczbą porządkową 1 w polu 2.3.0.3. "wielkość udziału" polu A: "1/2", polu 2.3.0.4 "numer księgi" - (...) polu 2.3.0.5 "numer lokalu" - "1"; 2) pod liczbą porządkową 2 w polu 2.3.0.3. "wielkość udziału" polu A: "1/2", polu 2.3.0.4 "numer księgi" - (...) polu 2.3.0.5 "numer lokalu" - "2"; Przy tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy wskazał, że skarżąca żądała pozostawienia w księdze wieczystej, prowadzonej dla nieruchomości wspólnej, wpisów właścicieli wyodrębnionych lokali "z imienia i nazwiska", tłumacząc to treścią przepisów dotyczących formy ujawnienia osób fizycznych w księgach wieczystych. W ocenie Sądu Rejonowego nieruchomość, dla której prowadzona jest księga wieczysta (...) jest księgą wieczystą prowadzoną dla nieruchomości gruntowej, z której wyodrębniono własność dwóch odrębnych lokali i nie dotyczą jej zasady ujawniania prawa własności osób fizycznych i prawnych, o jakie wnosiła skarżąca. Dalej Sąd Rejonowy podniósł, że sposób ujawnienia osób będących właścicielami stanowiących przedmiot odrębnej własności lokali, w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości wspólnej był nieprawidłowy. Sąd dokonał zatem sprostowania usterki wpisu. Wpis dokonany bowiem w realizacji wniosku z dnia 1 grudnia 1999 roku był i jest niezgodny z przepisami prawnymi. W dacie złożenia wniosku, to jest dnia 1 grudnia 1999 roku, obowiązywało Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 marca 1992 roku w sprawie wykonania przepisów ustawy o księgach wieczystych i hipotece , który w § 30 stanowił, że w księdze wieczystej nieruchomości, z której wydzielone zostały lokale, wpisuje się: 1) w dziale I-O: a) w łamie 2 - dalszy numer bieżący; b) w łamie 4 - części wspólne, które pozostały po wydzieleniu lokali oraz numer karty akt, pod którym znajduje się podstawa oznaczenia lokalu; c) w łamie 7 - numer bieżący nieruchomości, z której lokale wydzielono d) w łamie 8 - wszystkie lokale według ich numerów i oznaczenia w księdze wieczystej 2) w dziale II w łamie 3 - właścicieli wydzielonych lokali oraz stosunek, w jakim każdy z nich uczestniczy we wspólnej własności, numer lokalu i oznaczenie księgi wieczystej lokalu. Obecnie obowiązujący przepis § 49 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 września 2001 roku w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów podaje, że w dziale II księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, z której wyodrębniono lokale stanowiące przedmiot odrębnej własności wpisuje się "właściciel lokalu numer ................... wyodrębnionego w księdze wieczystej nr .................. oraz wielkość udziału w nieruchomości wspólnej". Inaczej mówiąc, wpisów w dziale II księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości wspólnej, dokonuje się jedynie w przepisanej przez przepisy prawne formie. Przepisy rozporządzenia wykonawczego nie przewidują możliwości dokonania wpisu właścicieli lokali mieszkalnych w księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości wspólnej z imienia i nazwiska. Przy dokonaniu odłączenia lokalu z księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości wspólnej następuje od razu dokonanie wpisu udziału tego właściciela w częściach wspólnych budynku i prawie własności działki gruntu. Wpis ten jest za każdym razem aktualny, niezależnie od zmian podmiotowych w księdze wieczystej prowadzonej dla lokalu mieszkalnego. Innymi słowy niezależnie od przyczyn dokonywanych zmian w prawie własności lokali, każdoczesnemu właścicielowi przypada udział w częściach wspólnych, gdyż jest on wskazany poprzez wielkość udziału, numer lokalu i numer księgi wieczystej dla niego prowadzonej. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 roku w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym stanowi, że: § 36. W rubryce 2.3 "właściciel wyodrębnionego lokalu" wpisuje się właściciela lub współwłaściciela lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość. § 37 Rubryka 2.3 "właściciel wyodrębnionego lokalu" jest podzielona na pola: 1) 2.3.0.1 "numer udziału w prawie" - kolejny numer udziału właściciela lokalu w nieruchomości wspólnej; 2) 2.3.0.2. "napis" - odpowiednio jak w polu: 2.4.1.1. "napis"; 3) 2.3.0.3. "wielkość udziału" - podana jak w odpowiednim podpolu: A) wielkość udziału w nieruchomości wspólnej, którą stanowi grunt oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali, lub B) wielkość udziału w nieruchomości wspólnej, którą stanowi prawo użytkowania wieczystego oraz części budynku i urządzenia, które nie służą wyłącznie do użytku właścicieli lokali; 4) 2.3.0.4 "numer księgi" - numer księgi wieczystej prowadzonej dla lokalu stanowiącego odrębną nieruchomość; 5) 2.3.0.5. "numer lokalu" wpisany w podpolu A pola 1.4.2.16 księgi wieczystej, o której mowa w pkt 4. Reasumując Sąd Rejonowy wskazał, że w rozpoznawanej sprawie brak jest zatem podstawy prawnej do ujawnienia właściciela w dziale II księgi wieczystej urządzonej dla przedmiotowej nieruchomości, w takim zakresie o jakim mowa w skardze. Mając powyższe na względzie i uznając wpis dokonany przez referendarza sądowego za jak najbardziej prawidłowy Sąd Rejonowy orzekł jak w sentencji zaskarżonego postanowienia. Apelację od powyższego postanowienia, zaskarżając je w całości, złożyła uczestniczka A. N. - B. . Skarżąca przede wszystkim podniosła zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy szeregu przepisów Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 roku w sprawie zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym, gdyż w jej ocenie przepisy te pozwalają na ujawnienie osoby skarżącej jako właścicielki wyodrębnionego lokalu z imienia i nazwiska. Dalej skarżąca podniosła, że na skutek dokonanych wpisów nieruchomość gruntowa, dla której prowadzona jest księga wieczysta (...) posiada w księgach wieczystych i ewidencji gruntów dwa różne położenia, a mianowicie: Ł. , Skarbowa Nr 24A i Ł. , Skarbowa 24a. Wreszcie skarżąca podniosła, że przedmiotowa nieruchomość zabudowana jest małym domem jednorodzinnym, w którym wyodrębniono tylko dwa lokale. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja nie jest zasadna i jako taka podlega oddaleniu. Uznając ustalenia faktyczne poczynione w postępowaniu pierwszoinstancyjnym za prawidłowe, Sąd Okręgowy w pełni je podziela i przyjmuje za własne. Za chybiony należy uznać zarzut naruszenia prawa w postaci przepisów naruszenia przez Sąd Rejonowy szeregu przepisów Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 listopada 2013 roku. Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy przepisy te wyłożył i zastosował. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia w sposób wyczerpujący i prawidłowy przytoczono sposób rozumowania Sądu Rejonowego i motywy zaskarżonego orzeczenia. Ocena prawna dokonana przez Sąd Rejonowy musi być uznana za prawidłową, wobec czego Sąd Okręgowy w pełni ją akceptuje i przyjmuje za własną. Wobec powyższego nie zachodzi potrzeba jej ponownego przytaczania. W apelacji skarżąca przedstawia własną interpretację niektórych przepisów wskazanego wyżej aktu prawnego. Interpretacja ta ma charakter wybiórczy i dowolny, nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa, nie może zostać zaakceptowana i stanowi w swej istocie niczym nie uprawnioną polemikę z prawidłową oceną prawną dokonaną przez Sąd Rejonowy. Wbrew twierdzeniom apelacji w przedmiotowej sprawie nie może być mowy o istnieniu dwóch różnych "położeń" przedmiotowej nieruchomości w dokumentach wskazanych przez skarżącą. Wskazywane przez skarżącą zapisy: Ł. , Skarbowa Nr 24A i Ł. , Skarbowa 24a, różnią się między sobą użyciem małej bądź dużej litery "a" oraz dodaniem w jednym z tych zapisów określenia Nr . Bez znaczenia dla oceny prawidłowości dokonanego wpisu pozostaje podnoszona w apelacji kwestia, tego, że przedmiotowa nieruchomość zabudowana jest małym domem jednorodzinnym, w którym wyodrębniono tylko dwa lokale. Ustawodawca w żaden bowiem sposób nie zróżnicował bowiem sposobu dokonywania wpisów w księdze wieczystej w zależności od wielkości nieruchomości i ilości wyodrębnionych lokali znajdujących się na niej. Podnoszenie więc przez skarżącą powyższej okoliczności jest prawnie obojętne. Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy oddalił apelację jako niezasadną na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 k.p.c.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI