III CA 540/18
Podsumowanie
Sąd Okręgowy oddalił apelację powodów od wyroku zaocznego Sądu Rejonowego, uznając, że powodowie nie udowodnili zawarcia umowy pożyczki z powodu braku podpisów na dokumentach i niepoświadczonych kserokopii.
Sąd Rejonowy w Kutnie wyrokiem zaocznym oddalił powództwo o zapłatę, stwierdzając brak dowodów na zawarcie umowy pożyczki. Apelacja powodów zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną ocenę dowodów i niezastosowanie art. 339 § 2 k.p.c. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną, podzielając stanowisko Sądu I instancji, że powodowie nie udowodnili roszczenia, ponieważ kluczowe dokumenty (umowa pożyczki, harmonogram) były niepodpisane, a wydruki komputerowe niepoświadczone za zgodność z oryginałem.
Sąd Rejonowy w Kutnie wydał wyrok zaoczny, oddalając powództwo G. C., A. Z. i A. G. przeciwko D. Z. o zapłatę. Powodowie wnieśli apelację, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 60 k.c.) poprzez niezastosowanie oraz naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 233 § 1 k.p.c., art. 339 § 2 k.p.c., art. 208 § 1 pkt 5 k.p.c., art. 232 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c., art. 128 § 1 k.p.c. i art. 129 § 1 k.p.c.). Apelujący domagali się zmiany wyroku i uwzględnienia powództwa lub uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną. Podzielił stanowisko Sądu Rejonowego, że strona powodowa nie udowodniła roszczenia ani co do zasady, ani co do wysokości. Sąd wskazał, że kluczowe dokumenty, takie jak umowa pożyczki gotówkowej i harmonogram, nie zawierały żadnych podpisów. Wydruki komputerowe dotyczące pożyczki nie mogły stanowić dowodu, ponieważ były przedstawione jedynie w formie niepoświadczonych kserokopii, co jest sprzeczne z utrwalonym orzecznictwem. Sąd Okręgowy podkreślił, że niepoświadczona kserokopia nie jest dokumentem w rozumieniu prawa procesowego. Dodatkowo, potwierdzenie przelewu budziło wątpliwości co do powiązania z pozostałymi pismami. W związku z tym, Sąd II instancji nie znalazł podstaw do uwzględnienia apelacji.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, brak podpisów na umowie i harmonogramie oraz niepoświadczone kserokopie dokumentów nie pozwalają na uznanie umowy za udowodnioną.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że niepodpisane dokumenty i niepoświadczone kserokopie nie mogą stanowić dowodu w sprawie, a strona powodowa nie sprostała ciężarowi dowodu zgodnie z art. 6 k.c.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
pozwany
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| G. C. | osoba_fizyczna | powód |
| A. Z. | osoba_fizyczna | powód |
| A. G. | osoba_fizyczna | powód |
| D. Z. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd uznał, że strona powodowa nie sprostała obowiązkowi udowodnienia faktu zawarcia umowy pożyczki.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Zasada rozkładu ciężaru dowodu, zgodnie z którą strona powodowa nie przedstawiła dowodów na poparcie swoich twierdzeń.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji jako bezzasadnej.
Pomocnicze
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
Sąd uznał, że z załączonych dokumentów nie wynikało oświadczenie woli zawarcia umowy pożyczki przez pozwanego.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd uznał, że ocena materiału dowodowego przez Sąd Rejonowy była prawidłowa i nie stanowiła dowolnego przyjęcia twierdzeń.
k.p.c. art. 339 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd uznał, że Sąd Rejonowy nie miał obowiązku przyjmowania za prawdziwe twierdzeń powodów, gdyż nie zostały one wystarczająco udowodnione.
k.p.c. art. 208 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd uznał, że nie było potrzeby wzywania pełnomocnika do wyjaśnienia wątpliwości, gdyż brak dowodów był oczywisty.
k.p.c. art. 128 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd uznał, że kserokopie dokumentów niepoświadczone za zgodność z oryginałem nie mogą być uznane za dokumenty w znaczeniu prawa procesowego.
k.p.c. art. 129 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd uznał, że kserokopie dokumentów niepoświadczone za zgodność z oryginałem nie mogą stanowić dowodu w sprawie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak podpisów na umowie pożyczki i harmonogramie. Przedłożone kserokopie dokumentów nie były poświadczone za zgodność z oryginałem. Strona powodowa nie sprostała ciężarowi dowodu zgodnie z art. 6 k.c.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 60 k.c. poprzez niezastosowanie. Dowolna ocena materiału dowodowego przez Sąd I instancji (art. 233 § 1 k.p.c.). Nieprzyjęcie za prawdziwe twierdzeń powodów mimo braku podstaw do ich podważenia (art. 339 § 2 k.p.c.). Niezastosowanie art. 208 § 1 pkt 5 k.p.c. (zaniechanie wezwania do wyjaśnienia wątpliwości). Nieprawidłowe przyjęcie, że strona powodowa nie udowodniła zawarcia umowy pożyczki (art. 232 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c.). Nieprawidłowe zastosowanie art. 128 § 1 k.p.c. i art. 129 § 1 k.p.c. (uznanie kserokopii za niedopuszczalne dowody).
Godne uwagi sformułowania
niepoświadczona podpisem strony, czy też niepoświadczona za zgodność z oryginałem kserokopia nie jest dokumentem i, w konsekwencji, nie można jej uznać za dowód w sprawie strona powodowa nie udowodniła roszczenia ani co do zasady, ani co do wysokości
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogów dowodowych w sprawach o zapłatę z umów, w szczególności dotyczących dokumentów i ich formy."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i braku podstawowych dowodów. Nie stanowi przełomu w orzecznictwie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje fundamentalne zasady postępowania dowodowego w sprawach cywilnych, szczególnie w kontekście dokumentów i ich formy, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Umowa pożyczki bez podpisów i kserokopie zamiast oryginałów – dlaczego sąd oddalił powództwo?”
Dane finansowe
WPS: 674,18 PLN
Lexedit Research — analiza prawna z AI
Zadaj pytanie prawne i otrzymaj dogłębną analizę opartą o orzecznictwo, przepisy i doktrynę. Agent AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne przepisy.
Analiza orzecznictwa
Wyszukiwanie i analiza orzeczeń sądów powszechnych, SN i NSA
Aktualne przepisy
Treść ustaw i kodeksów w brzmieniu na dowolną datę z ISAP
Komentarze doktrynalne
Dostęp do komentarzy do kluczowych przepisów prawa
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III Ca 540/18 UZASADNIENIE Wyrokiem zaocznym z dnia 30 listopada 2017 r., Sąd Rejonowy w Kutnie oddalił powództwo G. C. , A. Z. i A. G. przeciwko D. Z. o zapłatę. Apelację od powyższego wyroku wniosła strona powodowa, zaskarżając go w całości i zarzucając: 1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 60 k.c. , poprzez jego niezastosowanie i, w efekcie, nieprawidłowe przyjęcie, że z załączonych do sprawy dokumentów nie wynika, by pozwany złożył oświadczenie woli zawarcia umowy pożyczki; 2. naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, tj.: a) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do nieprawidłowego przyjęcia przez Sąd, że strona powodowa nie udowodniła, by doszło do ważnego i skutecznego zawarcia umowy pożyczki gotówkowej, z której wywodzi swoje roszczenie, mimo iż do pozwu zostały dołączone niezbędne dokumenty, potwierdzające okoliczności wskazywane przez powodów; b) art. 339 § 2 k.p.c. poprzez nieprzyjęcie za prawdziwe twierdzeń powodów, pomimo że nie zostały wykazane przez Sąd I instancji okoliczności, podważające te twierdzenia na podstawie tego przepisu, tj. wykazujące, że twierdzenia powodów budzą uzasadnione wątpliwości albo zostały przytoczone w celu obejścia prawa; c) art. 208 § 1 pkt 5 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji, zaniechanie wezwania pełnomocnika powodów do wyjaśnienia wszystkich wątpliwości poprzez zobowiązanie go do zajęcia stanowiska i przedstawienia dowodów lub twierdzeń uzasadniających okoliczności budzące wątpliwości Sądu, co pozwoliłoby stronie powodowej szczegółowo odnieść się do ich treści; d) art. 232 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. poprzez nieprawidłowe przyjęcie, że strona powodowa nie sprostała obowiązkowi udowodnienia faktu zawarcia z pozwanym umowy pożyczki, podczas gdy niezbędne dokumenty, potwierdzające twierdzenia powodów, zostały załączone do pozwu; e) art. 128 § 1 k.p.c. i art. 129 § 1 k.p.c. poprzez nieprawidłowe zastosowanie, a w konsekwencji, nieprawidłowe przyjęcie, że załączone do pozwu kserokopie dokumentów, niepotwierdzone za zgodność z oryginałem, nie mogą być uznane za dokumenty w znaczeniu prawa procesowego i nie mogą stanowić dowodu w sprawie. W oparciu o tak sformułowane zarzuty, apelujący domagali się: 1. zmiany zaskarżonego wyroku poprzez uwzględnienie powództwa w całości, 2. zasądzenia od pozwanego na rzecz powodów kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego przed Sądem I i II instancji, według norm przepisanych, ewentualnie 3. uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Sąd Okręgowy zważył, co następuje: Apelacja jest bezzasadna, w związku z czym podlega oddaleniu. W ocenie Sądu odwoławczego, rozstrzygnięcie Sądu I instancji odpowiada prawu i, w konsekwencji, musi się ostać. Podniesione przez stronę apelującą zarzuty, sprowadzające się do konkluzji, iż Sąd Rejonowy błędnie przyjął, że strona powodowa nie udowodniła faktu zawarcia z pozwanym umowy pożyczki, nie zasługują na uwzględnienie, nie są bowiem niczym innym, niż nieuprawnioną polemiką z prawidłowym orzeczeniem Sądu I instancji. Zdaniem Sądu Okręgowego, ocena materiału dowodowego, dokonana przez Sąd Rejonowy, nie jest sprzeczna ani z zasadami doświadczenia życiowego, ani z zasadami logicznego rozumowania. Żadną miarą nie można także stwierdzić, by Sąd Rejonowy naruszył inne przepisy procedury cywilnej, w szczególności art. 339 § 2 k.p.c. , art. 232 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. , art. 208 § 1 pkt 5 k.p.c. , art. 128 § 1 k.p.c. oraz art. 129 § 1 k.p.c. , jak też, by naruszył przepisy prawa materialnego, w szczególności art. 60 k.c. Sąd Okręgowy w całości podziela stanowisko Sądu I instancji, zgodnie z którym strona powodowa nie udowodniła roszczenia ani co do zasady, ani co do wysokości, nie przedstawiła bowiem dowodów na poparcie swoich twierdzeń, do czego była zobowiązana zgodnie z zasadą rozkładu ciężaru dowodu, wyrażoną w art. 6 k.c. Jak słusznie stwierdził Sąd I instancji, strona powodowa, pomimo iż była reprezentowana przez fachowego pełnomocnika, nie przedłożyła żadnych dokumentów, które pozwoliłyby na poczynienie nieobarczonych wątpliwościami ustaleń, że do zawarcia umowy pożyczki między stronami w ogóle doszło. Załączone do pozwu pismo, zatytułowane „umowa pożyczki gotówkowej”, z którego wynika, że jej stronami są powodowie oraz pozwany, zaś przedmiotem umowy – pożyczka, opiewająca na kwotę 674,18 zł, nie jest opatrzone niczyim podpisem: ani pożyczkodawców, ani pożyczkobiorcy. Wymaganych podpisów nie zawiera także „harmonogram – załącznik nr 1 do umowy pożyczki”. Dowodu, że pozwany wyraził wolę zawarcia z powodami umowy pożyczki nie mogą również stanowić wydruki komputerowe, znajdujące się na kartach 9-11 oraz karcie 13 akt, albowiem zostały przedłożone Sądowi wyłącznie w postaci kserokopii nie poświadczonych za zgodność z oryginałem. Wbrew poglądowi, forsowanemu przez apelujących, zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie ugruntowane jest stanowisko, zgodnie z którym niepoświadczona podpisem strony, czy też niepoświadczona za zgodność z oryginałem kserokopia nie jest dokumentem i, w konsekwencji, nie można jej uznać za dowód w sprawie (tak m. in. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 28 kwietnia 2016 roku, III SZ 4/16, czy Sąd Apelacyjny w Krakowie w postanowieniu z dnia 5 listopada 2012 roku, sygn. akt I ACa 1121/12). Na marginesie wskazać należy – na co słusznie zwrócił uwagę Sąd I instancji – że wspominane wydruki dotyczą pożyczki, opiewającej nie na kwotę dochodzoną pozwem, lecz na kwotę 500 zł. Sąd Okręgowy podziela również zapatrywanie Sądu Rejonowego, iż potwierdzenie przelewu kwoty 500 zł z rachunku powodów na rachunek pozwanego budzi wątpliwości, albowiem tytułu przelewu nie można w żaden sposób powiązać z numeracją, widniejącą na pozostałych pismach, przedłożonych przez stronę powodową. Mając na uwadze powyższe, Sąd II instancji nie znalazł podstaw do uwzględnienia apelacji, w związku z czym, na podstawie art. 385 k.p.c. , oddalił ją jako bezzasadną.