III CA 513/19

Sąd Okręgowy
SAOSCywilneprawo spadkoweŚredniaokręgowy
spadekstwierdzenie nabycia spadkuprzedawnieniewierzytelnośćinteres prawnyapelacjak.c.k.p.c.

Sąd Okręgowy oddalił apelację firmy handlowej, która chciała stwierdzić nabycie spadku po dłużniku, uznając, że jej wierzytelność uległa przedawnieniu.

Firma Handlowa (...) wniosła o stwierdzenie nabycia spadku po A. P., jednak Sąd Rejonowy oddalił wniosek. Firma złożyła apelację, zarzucając naruszenie przepisów procesowych i materialnych, twierdząc, że ma interes prawny jako wierzyciel zmarłego. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podzielając stanowisko Sądu Rejonowego, że wierzytelność firmy uległa przedawnieniu, co wyklucza legitymację czynną do złożenia wniosku o stwierdzenie nabycia spadku.

Sąd Rejonowy w Brzezinach oddalił wniosek Firmy Handlowej (...) o stwierdzenie nabycia spadku po A. P. Wnioskodawca złożył apelację, zarzucając sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów k.p.c. i k.c. poprzez błędne zastosowanie i interpretację, które skutkowały uznaniem, że firma nie ma interesu prawnego w stwierdzeniu nabycia spadku. Firma argumentowała, że posiada wierzytelność wobec zmarłego jako wspólnicy spółki cywilnej. Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną. Podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego, wskazując, że zgodnie z art. 1025 § 1 k.c. wniosek o stwierdzenie nabycia spadku może złożyć osoba mająca interes. Sąd podkreślił, że choć zazwyczaj nie bada merytorycznej zasadności roszczeń w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku, to ocena wierzytelności "prima facie" jest dopuszczalna. W tej sprawie stwierdzono, że roszczenie wnioskodawcy przedawniło się blisko 20 lat temu, a zgodnie z art. 117 § 2 k.c. sąd jest zobowiązany wziąć pod uwagę przedawnienie roszczenia dochodzonego przeciwko konsumentowi, którym był zmarły. W konsekwencji, Sąd Okręgowy oddalił apelację.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, podmiot taki nie ma interesu prawnego, jeśli jego wierzytelność jest przedawniona.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że choć co do zasady w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku nie bada się merytorycznej zasadności roszczeń, to ocena wierzytelności "prima facie" jest dopuszczalna. W przypadku przedawnienia wierzytelności, wnioskodawca traci interes prawny do złożenia wniosku o stwierdzenie nabycia spadku, zwłaszcza w kontekście obowiązku sądu do uwzględnienia przedawnienia roszczenia wobec konsumenta.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

Sąd Rejonowy / A. P. (spadkodawca)

Strony

NazwaTypRola
Firma Handlowa (...) – W. M. i E. M.spółkawnioskodawca
A. P.osoba_fizycznaspadkodawca

Przepisy (6)

Główne

k.c. art. 1025 § 1

Kodeks cywilny

Określa, kto może złożyć wniosek o stwierdzenie nabycia spadku (osoba mająca interes).

k.c. art. 117 § 2

Kodeks cywilny

Sąd jest zobowiązany wziąć pod uwagę przedawnienie roszczenia dochodzonego przeciwko konsumentowi.

Pomocnicze

k.p.c. art. 670 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 510 § 1

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie wierzytelności wnioskodawcy wobec spadkodawcy. Brak interesu prawnego wnioskodawcy w stwierdzeniu nabycia spadku z powodu przedawnienia wierzytelności.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 670 § 1 k.p.c. poprzez objęcie zakresem kognicji sądu możliwości dochodzenia obciążających spadkodawcę zobowiązań. Naruszenie art. 510 § 1 k.p.c. w zw. z art. 1025 § 1 k.c. poprzez uznanie, że wnioskodawcy nie przysługuje status podmiotu mającego interes w stwierdzeniu nabycia spadku.

Godne uwagi sformułowania

Sąd ogranicza się zatem do oceny wierzytelności dokonywanych prima facie na pierwszy rzut oka oczywistym jest, że roszczenie wnioskodawcy przedawniło się blisko 20 lat temu Sąd jest zobowiązany wziąć pod uwagę przedawnienie roszczenia dochodzonego przeciwko konsumentowi

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o stwierdzenie nabycia spadku, zwłaszcza w kontekście przedawnienia wierzytelności wobec spadkodawcy będącego konsumentem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przedawnionej wierzytelności wobec konsumenta.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę prawa spadkowego i cywilnego dotyczącą legitymacji procesowej i przedawnienia, co jest istotne dla praktyków prawa.

Czy przedawniona wierzytelność daje prawo do spadku? Sąd odpowiada.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 513/19 UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2018 r. Sąd Rejonowy w Brzezinach oddalił wniosek Firmy Handlowej (...) – W. M. i E. M. o stwierdzenie nabycia spadku po A. P. . W apelację od powyższego orzeczenia, wnioskodawca zarzucając wydanemu orzeczeniu: - naruszenie przepisów prawa procesowego mających wpływ na wynik postępowania, tj. art. 670 § 1 k.p.c. poprzez jego błędne zastosowanie skutkujące objęcie zakresem kognicji Sądu w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku, możliwości; skutecznego dochodzenia przez Wnioskodawców względem ustalonych spadkobierców zmarłego, obciążających go zobowiązań; - naruszenie prawa materialnego tj. art. 510 § 1 k.p.c. w zw. z art. 1025 § 1 k.c. poprzez jego błędną interpretację skutkującą uznaniem, iż nie przysługuje Wnioskodawcom status podmiotu mającego interes w stwierdzeniu nabycia spadku po A. P. mimo bezspornie ustalonego faktu, iż dysponują oni jako wspólnicy spółki cywilnej wierzytelnością wobec zmarłego dłużnika wnosił o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez stwierdzenie nabycia spadku po A. P. oraz przyznanie od uczestników poniesionych przez wnioskodawców kosztów postępowania pierwszo-instancyjnego oraz apelacyjnego, wg norm prawem przepisanych, - ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, pozostawiając temu Sądowi orzeczenie o kosztach procesu za obie instancje według norm prawem przepisanych. Sąd Okręgowy zważył: Apelacja nie jest zasadna i jako taka podlega oddaleniu. W ocenie Sądu Okręgowego postanowienie Sądu Rejonowego odpowiada prawu. Podniesione przez apelującego zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela zarówno ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd I instancji i przyjmuje je, jako własne, jak i dokonaną ocenę prawną. Zgodnie z przepisem art.1025 § 1 k.c. , wniosek o stwierdzenie nabycia spadku może złożyć osoba mająca w tym interes. Osobą legitymowaną czynnie do wystąpienia z takim wnioskiem będzie zatem każdy, kto ma interes w powstaniu skutków prawnych związanych z wydaniem postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku po określonym spadkodawcy. I choć rację ma skarżący, że co do zasady w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku, sąd nie bada , czy określona wierzytelność wobec spadkodawcy może być dochodzona czyli nie bada zasadności roszczenia pod względem merytorycznym, ale nie oznacza to, że tak złożony wniosek nie podlega jakiejkolwiek ocenie pod względem jego zasadności co do istoty dochodzonego w przyszłości roszczenia od spadkobierców zmarłego dłużnika. Sąd ogranicza się zatem do oceny wierzytelności dokonywanych prima facie i tak też w przedmiotowej sprawie na pierwszy rzut oka oczywistym jest, że roszczenie wnioskodawcy przedawniło się blisko 20 lat temu. Natomiast jak słusznie zauważył Sąd Rejonowy, zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 117 § 2 1 k.c. Sąd jest zobowiązany wziąć pod uwagę przedawnienie roszczenia dochodzonego przeciwko konsumentowi, którym był zmarły A. P. , co wynika jednoznacznie z charakteru zawartej przez niego umowy. Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy, na podstawie art. 385 k.p.c. w zw. z art. 13 § 2 oddalił apelację jako pozbawioną podstaw zarówno prawnych jak i faktycznych.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI