III Ca 494/17

Sąd Okręgowy w GliwicachGliwice2017-12-29
SAOSCywilnezobowiązaniaŚredniaokręgowy
wynagrodzenieumowa o świadczenie usługwymagalność roszczeniarachunekapelacjakoszty procesu

Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanej, utrzymując w mocy wyrok Sądu Rejonowego zasądzający od pozwanej na rzecz powoda wynagrodzenie za wykonane usługi, uznając roszczenie za wymagalne pomimo braku formalnego rachunku.

Powód dochodził od pozwanej zapłaty wynagrodzenia za wykonane usługi we wrześniu 2014 roku. Sąd Rejonowy zasądził część dochodzonej kwoty, uznając umowę za umowę zlecenia i roszczenie za wymagalne. Pozwana wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, w tym brak wymagalności roszczenia z powodu niewystawienia rachunku. Sąd Okręgowy oddalił apelację, podzielając ustalenia i ocenę prawną Sądu Rejonowego, uznając, że pozwana dysponowała danymi pozwalającymi na zapłatę wynagrodzenia.

Powód S. F. domagał się od pozwanej (...) Spółki z o.o. Sp. k. w Z. zapłaty kwoty 1.716,35 zł z odsetkami, tytułem wynagrodzenia za usługi wykonane we wrześniu 2014 r. Sąd Rejonowy w Gorzowie pierwotnie wydał nakaz zapłaty, jednak po sprzeciwie poprzedników prawnych pozwanej i zarzucie niewłaściwości miejscowej, sprawę przekazano do Sądu Rejonowego w Zabrzu. Sąd Rejonowy w Zabrzu wyrokiem z dnia 6 października 2016 r. zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1.130,65 zł z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałej części. Sąd Rejonowy uznał, że strony łączyła umowa o świadczenie usług, do której stosuje się przepisy o umowie zlecenia, a powodowi należało się wynagrodzenie w wysokości 1.130,65 zł netto. Sąd uznał roszczenie za wymagalne, mimo braku wystawienia rachunku przez powoda, wskazując, że pozwana dysponowała danymi niezbędnymi do zapłaty. Pozwana wniosła apelację, zarzucając naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. (dowolna ocena dowodów), art. 232 k.p.c. w zw. z art. 6 k.c. (nieudowodnienie roszczenia), art. 245 k.p.c. (pominięcie dowodowej wartości umowy) oraz art. 65 § 1 k.c. w zw. z art. 56 k.c. i art. 353^1 k.c. (niezastosowanie przepisów o wykładni umowy). Sąd Okręgowy w Gliwicach, rozpoznając apelację, oddalił ją jako bezzasadną. Sąd Okręgowy przyjął ustalenia faktyczne Sądu Rejonowego za własne, uznając je za prawidłowe i oparte na wiarygodnym materiale dowodowym. Sąd odwoławczy podzielił również ocenę prawną Sądu Rejonowego, w szczególności w kwestii wymagalności roszczenia. Sąd Okręgowy stwierdził, że choć umowa przewidywała płatność na podstawie rachunku, nie sprecyzowano, kto i w jakiej formie powinien go wystawić. Pozwana dysponowała niezbędnymi danymi (ilość przepracowanych godzin, wyliczona kwota wynagrodzenia) najpóźniej od 25 listopada 2014 r., co pozwalało jej na spełnienie świadczenia. Sąd odwoławczy uznał, że apelacja była bezzasadna i na mocy art. 385 k.p.c. podlegała oddaleniu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie jest wymagalne, jeśli zleceniodawca dysponował danymi niezbędnymi do ustalenia wysokości wynagrodzenia i zapłaty, nawet jeśli rachunek nie został formalnie wystawiony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo braku formalnego rachunku, pozwana posiadała dane pozwalające na zapłatę wynagrodzenia. Brak precyzyjnych postanowień umowy co do formy i wystawcy rachunku, w połączeniu z posiadaniem przez pozwaną informacji o przepracowanych godzinach i wyliczonej kwocie, skutkował uznaniem roszczenia za wymagalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie apelacji

Strona wygrywająca

S. F.

Strony

NazwaTypRola
S. F.osoba_fizycznapowód
(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka Komandytowa w Z.spółkapozwana

Przepisy (10)

Główne

k.c. art. 750

Kodeks cywilny

Stosuje się odpowiednio przepisy umowy zlecenia do umów o świadczenie usług.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

Pomocnicze

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Podstawa do zasądzenia odsetek za opóźnienie.

k.p.c. art. 100 § zd. 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do orzekania o kosztach procesu.

k.c. art. 353¹

Kodeks cywilny

Zasada swobody umów.

k.c. art. 56

Kodeks cywilny

Wykładnia oświadczeń woli.

k.c. art. 65 § § 1

Kodeks cywilny

Wykładnia oświadczeń woli.

k.p.c. art. 233 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.c. art. 232

Kodeks postępowania cywilnego

Obowiązek dowodzenia.

k.p.c. art. 245

Kodeks postępowania cywilnego

Moc dowodowa dokumentów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Roszczenie o zapłatę wynagrodzenia jest wymagalne, mimo braku formalnego rachunku, jeśli pozwana dysponowała danymi pozwalającymi na zapłatę. Sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa.

Odrzucone argumenty

Roszczenie nie stało się wymagalne z powodu braku wystawienia przez powoda rachunku. Sąd pierwszej instancji dokonał dowolnej oceny dowodów i nieprawidłowo ustalił stan faktyczny. Sąd pierwszej instancji nie zastosował przepisów dotyczących wykładni umowy.

Godne uwagi sformułowania

nie sprecyzowano w nim bliżej kto i w jakie formie rachunek ten powinien zostać sporządzony oraz jakie dane powinien on zawierać już w tej dacie mogła zrealizować ciążące na niej zobowiązanie wypłaty powodowi należnego mu wynagrodzenia

Skład orzekający

Leszek Dąbek

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymagalności roszczenia o wynagrodzenie w sytuacji braku formalnego rachunku, gdy zleceniodawca posiadał niezbędne dane."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych okoliczności umowy i braku precyzyjnych postanowień dotyczących wystawiania rachunków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje praktyczne problemy związane z wymagalnością roszczeń w umowach cywilnych, szczególnie w kontekście braku formalnych dokumentów, co jest częstym problemem w obrocie gospodarczym.

Czy brak rachunku oznacza brak pieniędzy? Sąd Okręgowy wyjaśnia, kiedy wynagrodzenie jest należne.

Dane finansowe

WPS: 1716,35 PLN

wynagrodzenie: 1130,65 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III Ca 494/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 29 grudnia 2017 r. Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w składzie: Przewodniczący – Sędzia SO Leszek Dąbek po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2017 r. w Gliwicach na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa S. F. przeciwko (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością Spółce Komandytowej w Z. o zapłatę na skutek apelacji pozwanej od wyroku Sądu Rejonowego w Zabrzu z dnia 6 października 2016 r., sygn. akt VIII C 528/15 oddala apelację. SSO Leszek Dąbek Sygn. akt III Ca 494/17 UZASADNIENIE Powód S. F. żądał zasądzenia na jego rzecz od pozwanej (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością Spółki Komandytowej w Z. kwoty 1.716,35zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu oraz zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu powództwa twierdził, że pozwana nie wywiązała się z zawartej z nim w dniu 30 06 2014r. umowy i nie wypłaciła mu wynagrodzenia za czynności wykony-wane we wrześniu 2014r. Sąd Rejonowy w Gorzowie sporządził w dniu 4 02 2015r. nakaz zapłaty, w którym polecił poprzednikom prawnym pozwanej solidarnie zapłacić powodowi dochodzone należności. Poprzednicy prawni pozwanej wnieśli sprzeciw od nakazu zapłaty, w którym wnosili o oddalenie powództwa i zasądzenie na ich rzecz od powoda zwrotu kosztów procesu oraz podnieśli zarzut „braku właściwości miejscowej Sądu Rejonowego w Gorzowie” i domagali się przekazania sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zabrzu. Zarzucali, że powodowi powód we wrześniu 2014r. wykonywał zlecenie w sposób niewłaściwy, w związku z czym - zgodnie z postanowieniami § 3 ust. 4 umowy – wynagrodzenie za ten okres mu się nie należy. Sąd Rejonowy w Gorzowie w postanowieniu z dnia 14 04 2015r. stwierdził swą niewłaściwość miejscową i sprawę przekazał do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zabrzu. Sąd Rejonowy w Zabrzu w wyroku z dnia 6 10 2016r. zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 1.130,65zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 5 01 5015r., oddalił powództwo w pozostałej części i orzekł o kosztach procesu. W ustalonym stanie faktycznym w motywach orzeczenia ocenił, że strony były związane umową o świadczenie usług do której z mocy regulacji art. 750 k.c. stosuje się odpowiednio przepisy umowy zlecenia. Stwierdził, że we wrześniu 2014r. powód przepracował na rzecz zleceniodawcy 177 godzin. W umowie umówiono się na wyna- grodzenie w wysokości 8,25zł za jedną godziną pracy, wobec czego należne powodowi wynagrodzenie za wrzesień 2014r. zamykało się kwotą 1.460,25zł brutto, tj. 1.130,65zł netto. Wskazał, że nie stanowiło przeszkody do wypłaty powodowi dochodzonego wynagrodzenia nie wystawienie przez niego rachunku, gdyż z treści umowy nie wyni-kało, kto ma go wystawić ani jakie dane powinien on zawierać, a pozwana otrzymała oświadczenie powoda zawierającym dane dotyczące ilości przepracowanych przez niego godzin we wrześniu 2014r. a w dniu 25 11 2014r. dysponowała także wyliczoną przez niego kwotą wynagrodzenia. Ocenił, że w materiale sprawy pozwana nie wykazała, że powód opuścił chroniony obiekt w następstwie czego pozwana utraciła kontrakt za jego ochronę. W konkluzji uznał, że roszczenie powoda było wymagalne i strona pozwana pozostawał w opóźnieniu w jego zapłacie, co w świetle przywołanych regulacji prawnych w uwzględnionej części czyniło powództwo uzasadnionym. O należnych powodowi od pozwanej odsetkach za opóźnienie w zapłacie dochodzonej należności orzekał w oparciu o regulację art. 481 k.c. a kosztach procesu na podstawie art. 100 zd. 1 k.p.c. Orzeczenie zaskarżyła pozwana (...) Spółka z ograniczoną odpo-wiedzialnością Spółka Komandytowa w Z. , która wnosiła o jego zmianę przez oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda na jej rzecz zwrotu kosztów procesu, Zarzucił, że przy ferowaniu wyroku naruszono przepisy prawa procesowego i materialnego, regulacje: - art. 233 § 1 k.p.c. przez przekroczenie zasady swobody oceny dowodów i dokonanie dowolnej a nie swobodnej oceny dowodów, wyrażającej się w błędnej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i uznaniu, że powód wykazał istnienie i wysokość roszczenia, mimo że z przepisów umowy zlecenia łączącej strony w sposób jednoznaczny wynika, ze wynagro-dzenie zleceniodawcy (powoda) miało być płatne na podstawie rachunku w terminie 30 dni od daty wystawienia (umowa z dnia 30 czerwca 2014r.), z aś powód nie wystawił przedmiotowych rachunków, w związku z czym roszczenie powoda nie stało się wymagalne, - art. 232 k.p.c. w związku z art. 6 k.c. polegające na błędnym uznaniu przez Sąd, że strona powodowa wykazała okoliczności, z których wywodzi skutki prawne, a tym samym, że udowodniła istnienie roszczenia i jego wysokość oraz wymagalność roszczenia, - art. 245 k.p.c. poprzez pominięcie, że przedmiotowa umowa zlecenia z dnia 30 czerwca 2014r. podpisana przez powoda stanowi dowód tego, że powód złożył oświadczenia zawarte w treści tej umowy, w tym dotyczące ustalenia, że jego wynagrodzenie jako zleceniobiorcy jest płatne na podstawie rachunku, - art. 65 § 1 k.c. w związku z art. 56 k.c. i art. 353 1 k.c. poprzez jego niezastosowanie, polegające na dokonaniu przez Sąd ustaleń faktycznych sprzecznych z treścią zawartej przez strony umowy i uznanie, że roszczenie powoda stało się wymagalne, mimo braku wystawienia rachunku oraz porzez zupełne pominięcie literalnego brzmienia umów. Sąd Okręgowy ustalił i zważył co następuje : Sąd pierwszej instancji prawidłowo zakwalifikował roszczenia powoda, przyjmując, iż źródłem dochodzonej przez niego ochrony prawnej stanowi umowa o świadczenie usług. Ustalenia faktyczne składające się na podstawę faktyczną orzeczenia mają podstawę w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym, który w zakresie poczynionych ustaleń jest logiczny oraz wewnętrznie spójny, a informacje zawarte w poszczególnych źródłach dowodowych wzajemnie się uzupełniaj i potwierdzają i jako takie są w pełni wiarygodne, nie były tez kwestionowane przez skarżącego. Pozwana w ramach podniesionych w apelacji zarzutów odnoszących się werbalnie do podstawy faktycznej zaskarżonego orzeczenia w istocie kwestionuje dokonana przez Sąd Rejonowy jego ocenę prawną, przez nie mają one wpływu na powyższą ocenę. Z tych też względów Sąd odwoławczy przyjął za własne ustalenia faktyczne Sądu pierwszej instancji. Dokonana przez Sąd Rejonowy ocena prawna ustalonego stanu faktycznego jest prawidłowa i Sąd odwoławczy ja podziela (orzecz. SN z dn. 26 04 1935r. III C 473/34, ZB. Urz. 1935r. nr 12, poz. 496). W szczególności jest ona prawidłowa w swym zasadniczym zarysie w części dotyczącej – kwestionowanego w apelacji – zagadnienia wymagalności dochodzonych roszczeń. Jakkolwiek bowiem w przywołanych apelacji postanowieniach § 3 usta. 2 zd. 1 umowy łączącej strony postanowiono, że „wynagrodzenie Zleceniobiorcy jest płatne na rachunek bankowy podany przez Zleceniodawcę na podstawie rachunku w terminie 30 dni od dnia wystawienia”, to nie sprecyzowano w nim bliżej kto i w jakie formie rachunek ten powinien zostać sporządzony oraz jakie dane powinien on zawierać. Z literalnego jego brzmienia wynika, iż powinien on zawierać numer rachunku bankowego zleceniobiorcy (w tym przypadku powoda) na który należy wpłacić wynagrodzenie, co już samo w sobie – wbrew temu co przyjął Sąd pierwszej instancji – w dostateczny sposób wskazywało na powoda jako osobę zobowiązana do jego wystawienia. Z samej istoty rachunku przyjąć należy, że powinien on co najmniej zawierać dane dotyczące jego wystawcy oraz kwotę wynagrodzenia (jej wskazanie determinowało możliwość zrealizowania zapłaty wynagrodzenia), a także ewentualnie dane dotyczące ilość przepracowanych przez powoda godzin w okresie rozliczeniowym oraz stosowne wyliczenia dotyczące łącznej sumy wynagrodzenia (w celu kontrolo-wania wysokości wyliczonego wynagrodzenia). Z poczynionych przez Sąd Rejonowy i nie kwestionowanych w apelacji ustaleń wynika, iż pozwana najpóźniej w dniu 25 11 2014r. dysponował tymi danymi (pismo pracownika pozwanej J. K. z dnia 25 11 2014r.; k- 103 akt) i tym samym już w tej dacie mogła zrealizować ciążące na niej zobowiązanie wypłaty powodowi należnego mu wynagrodzenia za wrzesień 2014r. Pomimo, że w umowie nie wskazano w sposób jednoznaczny terminu zapłaty wynagrodzenia, to pośrednio wynika to z postanowień § 3 ust. 2 zd. 2 umowy. Postanowiono w nich bowiem, że „W przypadku umowy zlecenia trwających dłużej niż miesiąc kalendarzowy dopuszcza się możliwość rozliczania miesięcznego ”, co w sposób jednoznaczny wskazuje, iż w takich wypadkach wynagrodzenie powinno zostać wypłacone w terminie do miesiąca, od uzyskania przez zleceniodawcę wskazanych powyżej danych, co zresztą odpowiadało występującej u pozwanej praktyce. Znalazło to prawidłowe odzwierciedlenie w zaskarżonym wyroku, przez co apelacja jest bezzasadna w rozumieniu art. 385 k.p.c. i jako taka z mocy zawartej w nim regulacji podlegała ona oddaleniu. Resumując zaskarżony wyrok jest prawidłowy i dlatego apelację pozwanej jako bezzasadną oddalono w oparciu o regulację art. 385 k.p.c.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI